0

لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (PDF) مراجعه فرمایید.

این مقاله با تکیه بر شیوه تطبیقی، استعمار و خشونت ناشی از آن را از خلال دو اثر معروف مارگریت دوراس به نام های سدی بر اقیانوس آرام و نایب کنسول مورد مطالعه قرار می دهد. در این مقاله خشونت حاصل از استعمار و عکس العمل های ناشی از آن مورد نظر است. ابتدا ساختار ظاهری شهر و تقسیم بندی دوگانه آن (شهر- زندان) مورد بررسی قرار می گیرد سپس به وضعیت اهالی بومی و استعمارگر پرداخته تا به این نتیجه برسیم که استعمارگر و استعمار شده به یک اندازه در رنج هستند و ساختار ظاهری شهر استعمار زده نیز موید این مطلب می باشد که استعمارگر نیز در زندان خودساخته محبوس است و افزون بر آن از خلال این دو اثر در می یابیم که در هر دو کتاب وضعیت شهر وضعیت شخصیت ها و وضعیت عکس العمل ها دوگانه و یکسان است و خشونت حاصل از استعمار چنان در ذهن نویسنده جا گرفته که دیگر رهایش نمی کند به طوری که بازتاب آن را در سبک و نگارش این دو اثر می یابیم.

هرمانز ادعا می کند که قرآن از نظر جهان اسلام ترجمه ناپذیر است. نگارنده مقاله حاضر استدلال می کنند که هرمانز به عنوان فردی از غرب مشکل اتوریته در کتاب مقدس را به شرق (جهان اسلام) فرافکنی کرده است. همان طور که استعمارگر و شرق شناس، شرق را یک کل می انگارند و برای آن خصلت هایی قائل می شوند، هرمانز نیز جهان اسلام را یک کل دیده، برای آن حکم صادر می کند. همانطور که شرق یک که نیست، جهان اسلام نیز از اجزایی تشکیل شده است و نمی توان حکمی کلی درباره نظر افرادی که در این جهان قرار دارند صادر کرد. ازسوی دیگر شواهد تاریخی نشان می دهد مسلمانان از زمان پیامبر (ص) ترجمه قرآن را شروع کرده و تاکنون به آن ادامه داده اند. ترجمه قرآن در اوایل قرن بیستم در امپراتوری عثمانی و پس از فروپاشی آن در مناطق تحت حاکمیت استعمار به موضوعی جنجال برانگیز بدل شد. طرفداران و مخالفان ترجمه قرآن طرف مقابل را به پیروی از خواسته های استعماری متهم می کردند. بررسی شرایط حاکم بر آن دوره نشان می دهد تجددطلبی، فعالیت میسیونرهای مذهبی و ظهور فرقه های جدید که از حمایت استعمار برخوردار بودند از عوامل صدور فتوا له یا علیه ترجمه قرآن بوده است. برخلاف مترجمان پیشین که از علمای برجسته دینی بودند، مترجمان قرآن در این دوره افرادی سکولار، غیر مسلمان و یا از پیروان فرقه قادیانی (مشهور به جاسوسی برای استعمار) بودند. لذا به نظر می رسد مساله فاعلیت در ترجمه در ابعاد خرد (مترجم، ناشر، حامی مالی/سیاسی و. ..) و کلان (موسسات و نهادها) در پذیرش ترجمه از سوی مسلمانان بسیار با اهمیت است.

استعمارگر با جاه طلبی حق مستضعفین را استثمار می کند. آنها برای رسیدن به آرمان های خود کارهایی را انجام می دهند که اگر به کارکرد آنها آگاهی پیدا شود؛ بهتر می توان مانع عملکرد آنها شد. مغنیه اندیشمند دینی معاصر است که بسیار دغدغه ظلم ستیزی دارد. او در سخنوری ها و نگاشته های فراوانی به این امر اشاره داشت. برای شناخت کارکرد استعمار، لازم است تمام مباحث مغنیه که در زمینه استعمار اشاره شده مورد تحلیل و ارزیابی قرار گیرد تا مشخص شود در اندیشه مغنیه، استعمار چه عملکردی دارد تا از این طریق بهتر بتوان جاه طلبان و استثمارگران را شناخت. براین اساس در نوشتار حاضر، به گونه توصیفی-تحلیلی تمام مطالب استعمار و آمریکا که نماد استعمار نوین است و همچنین صهیونیسم که دست نشانده ی آمریکا است مورد واکاوی قرار گرفت و مشخص شد؛ سه کارکرد کلی برای استعمار بیان می شود. از آن جمله استحاله واژگان است که استعمار برای رسیدن منافع خود ماهیت بعضی واژگان مانند: اصلاح طلب، علم، دین و سرمایه داری را تغییر می دهد. افزون بر این عملکرد، استثمار برای رسیدن به اهداف خود از ابزارهای جنگی روانی و فیزیکی استفاده می کند. عملکردهای دیگری که مغنیه اشاره می کند؛ وجود مزدور و دو قطبی سازی جامعه است.