با توجه به محدودیت منابع آب زیرزمینی در ایران، محاسبه دقیق، استفاده صحیح، تنظیم و نگهداری این منابع از اهمیت بالایی برخوردار است. یکی از روش های مؤثر برای مدیریت و بهره برداری بهینه از این منابع در حال و آینده، استفاده از مدل سازی است. در این پژوهش مدل سازی تغییرات تراز آب زیرزمینی به صورت ماهانه در دورۀ 2022-2013 با مدل های MLP، WNN و MLPSSO-Wavelet انجام شد که از داده های نه سال اول برای آموزش و سال آخر جهت اعتبارسنجی استفاده شد و بهترین مدل با استفاده از معیارهای ضریب تبیین (R2)، ریشه میانگین مربعات خطا (RMSE) و میانگین خطای مطلق (MAE) تعیین گردید. بارش و دمای ایستگاه سینوپتیک شبستر در دوره آینده (2040-2021) با استفاده از مدل CanESM2 تحت سناریوهای RCP2.6 و RCP8.5 که ارتباط منطقی و مناسبی با ویژگی های اقلیمی مشاهداتی دارند پیش بینی و با استفاده از مدل LARS -WG ریزمقیاس سازی شدند. در دورۀ آتی، تحت هر دو سناریو و در ماه های فوریه ، جولای و اکتبر میانگین بارش کاهش و در نه ماه دیگر افزایش خواهد یافت. برای دما نیز به جز سناریو RCP8.5 و ماه ژوئن، در 11 ماه دیگر و تحت هر دو سناریو، افزایش دما پیش بینی می شود و بیش ترین افزایش دما (43/37 درصد)، در ماه ژانویه و تحت سناریو RCP2.6 خواهد بود. تراز آب زیرزمینی آبخوان دشت شبستر با افت 42/4 متری، از 64/1303 متر در سال 2003 به 22/1299 متر در سال 2022 رسیده است. مطابق نتایج، مدل MLPOSSO-Wavelet با 83/0R2=، 74/0RMSE= و 71/0MAE= در مرحلۀ اعتبارسنجی، دقت بیشتری نسبت به مدل های دیگر دارد. تراز آب زیرزمینی دشت شبستر تحت سناریو RCP2.6 در شش ماه ابتدایی کاهش و در شش ماه دوم نسبت به شش ماه اول افزایش خواهد یافت. تحت سناریو RCP8.5 فقط در ماه های ژانویه، فوریه و دسامبر کاهش تراز آب زیرزمینی پیش بینی می شود و بیش ترین کاهش در ماه ژانویه اتفاق خواهد افتاد.

هدف از این تحقیق ارزیابی جوانه زنی ژن نمون (ژنوتیپ) های مختلف کنجد در واکنش به دما بود. با استفاده از دماهای مهم (کاردینال) یعنی کمینه، بهینه و بیشینه شاخص های تحمل به دمای بالا و پایین تعیین و ژن نمون های مختلف از این نظر ارزیابی شدند. به این منظور آزمایش جوانه زنی با چهار تکرار 50 بذری در درون اتاقک (انکوباتور)های رشد با دماهای ثابت 10، 15، 20، 25، 30، 35، 40 و 45 درجه سلسیوس روی نه ژن نمون کنجد صورت گرفت. در نهایت با تابع دو تکه ای، دماهای مهم تعیین شدند و با کمک دماهای مهم بردباری به دماهای بالا و پایین برای ژن نمون های مختلف تعیین شد. نتایج نشان داد که میانگین دماهای کمینه (پایه)، بهینه (مطلوب) و بیشینه (سقف) در ژن نمون های مورد ارزیابی 12.8، 38.0 و 49.3 درجه سلسیوس بود. دامنه بردباری به دماهای زیر بهینه، دماهای بالای بهینه و دامنه بردباری کل به ترتیب 11.3، 25.2 درجه سلسیوس و 36.5درجه سلسیوس تعیین شد. شاخص تحمل به سرما و گرما نیز بین ژن نمون ها تفاوت معنی داری داشتند و میانگین آنها برای ژن نمون های مختلف به ترتیب 2.37 و 2.73 درصد بود. در نهایت اینکه، بیشینه میزان جوانه زنی، شاخص تحمل به گرما (HTI) و دمای کمینه به ترتیب با 95.5، 95.9 و 98.3 درصد بیشترین توارث پذیری را داشتند و کمترین قابلیت توارث به ترتیب مربوط به صفت دمای بیشینه با 3.2 درصد بود.

هدف از این تحقیق بررسی آزمایشگاهی اثرات دماهای مختلف روی آفات انباری از جمله شپشه آرد Tribolium castaneum Hbst. (Col., Tenebrionidae) بود که از لحاظ کمی و کیفی به محصولات انباری از جمله آرد خسارت زیادی وارد می سازد. در تحقیقی جهت ارزیابی مرگ و میر آفات در دماهای بالا، اثر 5 دما روی مراحل مختلف رشدی این آفت انباری مورد بررسی قرار گرفت. با توجه به نتایج به دست آمده در مورد شپشه آرد، حساس ترین مرحله لارو 15 روزه و مقاوم ترین مرحله، مرحله شفیرگی بود. حداقل دمای موثر روی لارو 15 روزه شپشه آرد، دمای 50 درجه سلسیوس به مدت 15 دقیقه بود در صورتی که برای کنترل مرحله شفیرگی، دمای 55 درجه سلسیوس به مدت 5 دقیقه برآورد گردید. آن چه از نظر اقتصادی مهم است کنترل مراحل خسارت زای آفات انباری است که همان مراحل لاروی است.

این پژوهش به منظور کمی سازی واکنش سرعت جوانه زنی گیاه گوار (Cyamopsis tetragonoloba) نسبت به دما و پتانسیل آب انجام گرفت. بدین منظور، مطالعه ای در آزمایشگاه دانشگاه ولی عصر (عج) رفسنجان در سال 1399، آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی با چهار تکرار به منظور کمی سازی واکنش سرعت جوانه زنی گیاه گوار نسبت دما (تیمارهای دمایی پنج، 10، 15، 20، 25، 30 و 35 درجه سانتی گراد) و تنش خشکی (پتانسیل آب صفر، 2/0-، 4/0-، 6/0-، 8/0-، 1-مگاپاسگال) انجام شد. نتایج این آزمایش نشان داد که مدل بتا بهترین مدل برای توصیف تاثیر دما و پتانسیل آب بر سرعت جوانه زنی بود. با توجه به پتانسیل های آب مختلف، محدوده دمای پایه، مطلوب و حداکثر برای جوانه زنی بذر گوار به ترتیب از 3/7 تا 12، 1/22 تا 8/25 و 2/32 تا 36 درجه سانتی گراد برآورد شد. ساعت بیولوژیکی موردنیاز در غلظت های مختلف پتانسیل آب از 24/43 تا 3/136 ساعت متفاوت بود. در مدل زمان دما رطوبتی، ثابت دما رطوبتی، پتانسیل آب پایه و دمای پایه به ترتیب 3/268 مگاپاسگال درجه سانتی گراد در ساعت، 103/1-مگاپاسگال و 36/8 درجه سانتی گراد تخمین زده شد. از داده های به دست آمده از این مدل ها می توان برای پیش بینی و مقدار مقاومت این گیاه در برابر تنش خشکی در مرحله جوانه زنی در استقرار و مدیریت بهتر گیاه گوار برای کشت در مناطق مختلف استفاده نمود.