این مقاله حاصل پژوهشی است که با هدف طراحی نظام دی آموزش عالی با رویکرد کارآفرینانه انجام شد و از نظر هدف در زمرة پژوهش های کاربردی و توسعه ای قرار داشت که با رویکردی ترکیبی اجرا شد. به منظور دستیابی به هدف فوق، پس از مطالعة پیشینة موضوع، با مصاحبه های نیمه ساختاریافته و عمیق با خبرگان، ابعاد و مؤلفه های مورد نیاز برای طراحی نظام مشخص شد. نمونة بخش کیفی این تحقیق با کاربست روش نمونه گیری هدفمند انتخاب و به منظور اعتباریابی نظامْ داده های مورد نیاز از طریق پرسش نامة محقق ساخته گردآوری شد. سپس، با استفاده از روش تحلیل عاملی تأییدی، مؤلفه های نظام تأیید شد. نتایج تحلیل عاملی تأییدی نشان دهندة آن بود که از میان صد و پنجاه مؤلفة احصاشدة اولیه صد و پنج مؤلفه تأیید می شود. براساس یافته های این پژوهش، ابعاد و مؤلفه های نظام دیدبانی آموزش عالی، با رویکرد کارآفرینانه و با توجه به پیشران های محیطی مؤثر و مهم در چهار زمینة سیاسی و اجتماعی و اقتصادی و فناوری، در قلمرو آموزش عالی، در تناسب با محیط کسب وکار، تدوین شد و بازیگران و ذی نفعان نظام موصوف و سایر الزامات و بسترهای ساختاری نظام دیدبانی آموزش عالی کارآفرینانه، همچون تأسیس رصدخانة آموزش عالی کارآفرینانه و تأسیس یا سازماندهی پایگاه های داده های مورد نیاز این حوزه، بازشناسی و تعیین شد. در پایان، عناصر اصلی محتوایی نظام به تفکیک درون دادها، فرایندها، برون دادها، نتایج، و پیامدهای آن مشخص شد.

رشد روزافزون، متنوع و بسیار سریع تغییرات و تحولات در حوزه های مختلف، سبب افزایش تاثیرگذاری تهدیدها و فرصت ها شده است. جهان به شدت در حال نو شدن است. سازگاری با این شرایط نوین، نیازمند شناخت پیش دستانه نشانه های تغییرات پیرامونی، آمادگی برای کشف فرصت های تازه، پرهیز از تهدید های نوپدید و جلوگیری از غافلگیری است. یکی از شیوه های آگاهی مسیولان و تصمیم گیران کلیدی به خصوص نیروهای مسلح، بهره گیری از آینده پژوهی و سامانه دیدبانی است. هدف نهایی دیدبانی، جلوگیری از غافلگیری مسیولین و مدیران ارشد سازمان در انجام ماموریت های محوله است. این مقاله به معرفی سامانه دیدبانی نیروهای مسلح در سطوح راهبردی پرداخته است. در این پژوهش از روش آمیخته اکتشافی (کمی و کیفی) جهت تحقق اهداف پژوهش، بهره جسته ایم. در بخش کیفی، بر اساس مطالعه دقیق اسناد خارجی و داخلی و تحلیل مضمون و انجام مصاحبه های عمیق با 15 نفر از صاحب نظران و خبرگان، عناصر و فرایندهای سامانه استخراج شد. در مرحله بعد، به بررسی میانگین رتبه ای عناصر و فرایندهای سامانه دیدبانی نیروهای مسلح در سطوح راهبردی و تعیین اهمیت آنها با آزمون فریدمن و با اخذ نظرات 31 نفر از خبرگان مجرب پرداخته شده است. میزان آلفای کرونباخ و پایایی ترکیبی تحقیق به ترتیب معادل 796/. و 798/. است. در یافته های تحقیق، به رتبه بندی عناصر سامانه از دیدگاه خبرگان در سه فرایند پایش و پویش اسناد راهبردی، هشدار سریع و درک نیات راهبردی خصمانه دشمنان و رقبا پرداخته شده است.

سپیدایی از ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎی ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز در ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت زﻳﺴﺖ ﻣﺤﻴﻄﻲ و آب و ﻫﻮاﻳﻲ به شمار می رود؛ ازاین رو، بررسی رفتار زمانی و مکانی آن می تواند ابزاری برای شناخت تغییرات محیطی باشد. ﺳﻨﺠﻨﺪة مودیس سپیدایی ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ را به طور ﻣﺴﺘﻤﺮ، در ﻣﻘﻴﺎﺳﻲ ﺟﻬﺎﻧﻲ و ﺑﺎ ﻗﺪرت ﺗﻔﻜﻴﻚ ﻣﻜﺎﻧﻲ مناسب ﺗﻮﻟﻴﺪ و در دسترس پژوهشگران ﻗﺮار داده است. در این پژوهش، برای واکاوی موانع برداشت/ دیدبانی سپیدایی ایران زمین، نخست داده های روزانة سپیدایی سنجندة مودیس در محدودة ایران، در بازة زمانی 1/1/1379 تا 10/10/1397 و به مدت 6867 روز، از تارنمای مودیس استخراج شد. پس از موزاییک کردن کاشی ها، فراوانی بلندمدت دیدبانی های سپیدایی ایران زمین برای هریک از فصل های سال جداگانه محاسبه شد. یافته ها نشان داد که عوامل محدودکنندة دیدِ ماهواره، در زمان ها و مکان های گوناگون، متفاوت است؛ به طوری که در فصل تابستان، به ویژه در کرانه های دریای عمان، رطوبت نقش محدودکننده دارد. درحالی که در فصل زمستان، به خصوص در رشته کوه های البرز و زاگرس، ابرناکی عامل محدودکننده به حساب می آید. گذشته از عوامل رطوبت و ابرناکی، ریزگردها نیز عامل محدودکنندة برداشت سپیدایی شناخته می شوند. بررسی های انجام شده روی 394 ایستگاه زمینی اثبات کرد، در زمانی که ماهواره نتوانسته است سپیدایی را اندازه گیری کند، در بیش از 70% موارد، عوامل یادشده گزارش شده است.

تحولات معاصر در منطقه غرب آسیا نشان دهنده افزایش استعداد بروز تحولات راهبردی در آینده منطقه هستند که لاجرم کنشگران و واحدهای سیاسی موجود در این نظام منطقه ای را تحت تأثیر قرار میدهند. بر این أساس و با توجه به اصل پیشگیری از غافلگیری راهبردی و همچنین آگاهی زودهنگام از فرصت ها و تهدیدهای پیش رو در محیط امنیتی جمهوری اسلامی ایران، دیدبانی این تحولات اهمیت می یابد. پژوهش حاضر برای یافتن چارچوبی جامع برای دیدبانی تحولات راهبردی در این منطقه، دو پرسش اساسی چگونگی نگریستن و تحلیل دینامیک تحولات؛ و همچنین مولفه ها و شاخص های مهم برای پایش تحولات را واکاوی می کند. در پاسخ به پرسش نخست، تعداد 5 زیرسیستم امنیتی مبتنی بر وابستگی متقابل امنیتی برگرفته از نظریه مجموعه امنیتی بوزان شناسایی شدند. در پاسخ به پرسش دوم، تعداد 51 مولفه برای دیدبانی محیط امنیتی جمهوری اسلامی در منطقه غرب آسیا احصا شدند. این پژوهش، با رویکردی کیفی از اسناد و مطالعات کتابخانه ای برای گردآوری داده ها استفاده کرده و روش توصیفی تحلیلی را برای نیل به نتایج پژوهش به کار گرفته است

دیدبانی، همواره تلاش در شناسایی تغییرات موضوعات در حال ظهور و روندهای کلیدی دارد که می تواند مفروضات گذشته را به چالش کشیده و دیدگاه های جدیدی را نسبت به تهدیدها و فرصت های آینده مهیا کند. هدف تحقیق شناسایی الزامات دیدبانی بر اساس منویات فرماندهی معظم کل قوا(مدظله العالی) می­ باشد. روش مورد استفاده در این پژوهش تحلیل مضمون است. مضامین ارائه شده برگرفته از بیانات مقام معظم رهبری به خوبی الزامات دیدبانی را تبیین می­ کند، بر اساس این الگو از تعداد 40 مضمون اصلی، تعداد10 مضمون سازمان دهنده و تعداد 6 مضمون فراگیر استخراج گردید که به تبیین دیدبانی می­ پردازند. بنابراین الزامات اطلاعاتی، راهبردی، مدیریتی، اعتقادی، اجتماعی بعلاوه بصیرت برای دیدبانی ضروری می باشند. الزامات اطلاعاتی بیانگر شناخت دشمن از همه جهات و زوایا است، الزامات راهبردی به هوشیاری، محیط شناسی، داشتن نگاه راهبردی توجه دارد. الزامات اجتماعی بیانگر موقع شناسی، درصحنه بودن، احساس مسئولیت آحاد مسئولین و مردم تمرکز و توجه دارد و الزامات اعتقادی به اخلاص، پرهیزگاری و ارتباط باخدا برای استمداد از کمک­ های خداوند اشاره می­ کند. الزامات مدیریتی آمادگی، اهتمام مسئولین، داشتن برنامه و هدف برای مقابله با دشمن و اقدام به موقع را برای دیدبانی ضروری می­ داند و درنهایت بصیرت در امور را برای موفقیت در دیدبانی به عنوان یک رکن معرفی می­ نماید.

دنیای فناوری امروزه چنان در حال تغییر است که اطلاع از این تغییرها، هماهنگی و پاسخ مناسب و به موقع به آن ها، یکی از مهم ترین دغدغه های سازمان های مختلف شده است. در راستای حل این چالش، سازمان ها نیازمند دیدبانی و رصد تحول های فناورانه و اقدام مقتضی برای مواجهه با این تحول ها هستند. از این رو، هدف این پژوهش، ارایه الگوی عمومی دیدبانی شامل فرایند (گام ها) و ساختار (عناصر، اجزاء و روابط بین آن ها) است. در این راستا، پس از بررسی الگو های مختلف پویش، آگاهی، رصد و دیدبانی فناوری، با تلفیق الگو های موجود، به روش فرا ترکیب، الگوی عمومی دیدبانی فناوری مشتمل بر عناصر، روابط و فرایندهای اصلی طراحی گردید. در واقع، از آن جا که الگو های موجود مرتبط با موضوع اطلاع از تحول های فناورانه، هر یک به جنبه ای از بحث مورد نظر پرداخته اند، ارزش افزوده ی این تحقیق، بهره گیری از نقاط قوت هر الگو و ارایه ی چارچوب اولیه ای به نسبت کامل با لحاظ تمام عناصر، روابط و گام ها است. از جمله نقاط قوت این الگو اولیه می توان به تقسیم فرایند دیدبانی به سه مرحله ی پیشین، اصلی و پسین و تعیین عناصر، اهداف، زیر ساخت های اصلی دیدبانی اشاره کرد.

هدف: دیدبانی یکی از ارکان مهم آینده پژوهی و مقدمه پروژه ها و پژوهش های این حوزه است. اگر آینده پژوهی به یک ساختمان تشبیه شود، دیدبانی صحیح همچون پی ای محکم و قابل اتکا برای آن خواهد بود. در موضوع دیدبانی پژوهشگران مختلف مدل های متعددی را ارائه کرده اند. این مدل ها بر اساس شرایط و ویژگی های پیرامونی هر پژوهش ارائه شده و با یکدیگر متفاوت هستند. هدف اصلی پژوهش حاضر احصاء شاخص های ارزیابی مدل های دیدبانی و شناسایی ویژگی ها و نقاط قوت و ضعف 36 مدل از مدل های دیدبانی موجود با تمرکز بر مدل ها دیدبانی ارائه شده در ده سال اخیر و مدل های رایج در گذشته بر اساس شاخص های مذکور است و در راستای آن اهداف دیگری چون تعیین رابطه امتیازدهی به مدل های دیدبانی نیز دنبال شد.روش: این پژوهش از منظر هدف کاربردی بوده و در زمره پژوهش های ترکیبی قلمداد می شود و در آن از روش های مطالعات کتابخانه ای، پنل خبرگان و پرسش نامه استفاده شده است. یافته ها: در این پژوهش 36 مدل از میان مدل های موجود دیدبانی استخراج و تشریح و دوازده شاخص نهایی بر مبنای نظر خبرگان به منظور ارزیابی آن ها مشخص شده است. همچنین شاخص های مذکور بر مبنای اهمیت آن ها توسط خبرگان وزن دهی شده و رابطه ای به منظور امتیازدهی به مدل های دیدبانی ارائه و در نهایت 36 مدل دیدبانی بر اساس این رابطه امتیازدهی شده اند.نتیجه گیری: نتایج نشان می دهد سه مدل دیدبانی مومنی زاهد، ساکالیدیس و همکاران و کالز بیشترین امتیازات را کسب کردند. همچنین بر اساس شاخص های ارزیابی نهایی، مدل های دیدبانی ای که در هر یک از آن ها دارای نقاط قوت بیشتری بودند معرفی شدند.

برج دیدبانی چاله قاب در محله ای به نام چاله قاب در نیاسر قرار دارد. این برج در دوره قاجار از جنس خشت و در دو طبقه ساخته شد. کارکرد آن دیدبانی از شهر در مقابل اشرار، اطلاع رسانی و گاه دفاع از نیاسر بود. این برج تا سال 1385ش به صورت مخروبه و ویران در نیاسر دیده می شد. در میانه دهه هشتاد شمسی علاوه بر ثبت بافت تاریخی شهر در فهرست آثار ملی، طرح جامع شهر نیز آماده ارایه شد. بر اساس این اسناد، همه آثار تاریخی می بایست در جهت سامان دهی محورهای فرهنگی و تاریخی شهر، حفاظت و مرمت می شدند؛ برج چاله قاب نیز در این چرخه قرار می گرفت. در این مسیر، چالشی اساسی وجود داشت و آن اینکه مرمت برج باید محله چاله قاب و محدوده های تاثیرگذار نیاسر را تحت تاثیر قرار می داد و اهالی نیاسری نیز می بایست پس از مدتی از مواهب آن بهره مند می شدند. بر این اساس، الگوی تعادل پویا برای حفاظت برج انتخاب شد. مسیله اصلی تحقیق، عدم معرفی مناسب برج چاله قاب و توجه به نقش آن در سامان دهی محله چاله قاب و شهر تاریخی نیاسر است؛ در این خصوص دو پرسش مطرح شده است: 1. نقش و کارکرد برج چاله قاب در نیاسر چه بوده است؟ 2. کاربست الگوی تعادل پویا در مرمت برج چاله قاب چه کمکی به شهر نیاسر کرده است؟ با توجه به مسیله تحقیق و پرسش های مطرح شده، هدف از انجام پژوهش، حفاظت از ارزش های موجود در محدوده های تاثیرگذار نیاسر تعیین شد. این پژوهش، کاربردی است و وجود منابع مادی تاریخی و اسناد مکتوب و شفاهی قدیمی، استفاده از رویکرد تفسیرگرایی و راهبرد تفسیری تاریخی روش تحقیق را توجیه می کند. مستندات متقن درباره شناخت پیشینه برج چاله قاب وجود ندارد. اولین مستند، تصویری از دهه پنجاه شمسی است که در آن، برج به صورت ویران دیده می شود. منابع دیگری مانند کتب تاریخی، جغرافیای تاریخی و همچنین منابع شفاهی از قبیل استفاده از خاطرات جمعی اهالی می تواند در این زمینه کمک رسان باشد. علاوه بر آن، پراکندگی برج های مشابه در دشت کاشان نیز برای انجام مطالعات تطبیقی مناسب است. آگاهی رسانی به ذی نفعان، جامعه محلی و مسیولان، بخشی از فرایند پیش بینی شده در الگوی تعادل پویا محسوب می شود و به ایجاد مشارکت جمعی در مرمت برج منتهی می گردد. این الگو توانست با ارزش های به وجودآمده در حوزه محیطی باعث حفاظت و تداوم ارزش های فرهنگی و اجتماعی و سپس اقتصادی در محدوده های تاثیرگذار برج چاله قاب در شهر شود.

آب قابل بارش ابر (PW)، از کمیت های مهم هواشناسی است که امروزه دانشمندان فیزیک ابر توجه ویژه ای به آن دارند. در اکثر نقاط جهان اندازه گیری این کمیت با رادار صورت می گیرد ولی به دلیل این که هنوز در منطقه تهران پوشش راداری مناسب برای این اندازه گیری وجود ندارد بررسی این کمیت با تحلیل داده های رادیوگمانه به انجام می رسد.در این پژوهش سعی شده است تا با محاسبه آب قابل بارش به روش ترمودینامیکی از روی نمودارهای هواشناختی Skew-Tlnp و مقایسه آن با بارش اندازه گیری شده در ایستگاه های زمینی منطقه تهران، رابطه ای برای پیش بینی کمی بارش به دست آید.بررسی های فیزیکی مربوط به ارتباط آب قابل بارش حاصل از نمودارهای هواشناختی و بارش اندازه گیری شده، به طور جداگانه و به تفکیک برای ساعت های 00 و 12 در بازه زمانی پانزده ساله (1998-1984) صورت گرفته است. در ادامه روابطی نیز بین آب قابل بارش ساعت 00 و 12 در بازه های 0 تا 15، 15 تا 30 و 30 تا 45 میلی متر و بارش اندازه گیری شده متناظر معرفی شده است که عمدتا از دیدگاه آماری معنی دارند.در این پژوهش بر اساس کارهای پژوهشگران فیزیک ابر در کاربرد آب قابل بارش در برآورد قابلیت بارورسازی ابرها، این آستانه برای ابرهای همرفتی تهران بین 20 تا 25 میلی متر به دست آمده است. علاوه بر آن، آستانه 7 میلی متر آب قابل بارش ابر برای احتمال وقوع بارش به دست آمده است، بدین معنا که هنگامی که آب قابل بارش کمتر 7 میلی متر باشد، انتظار بارشی روی تهران نمی رود. در یک بررسی تکمیلی، برای پیش بینی احتمال وقوع سیل نیز از آب قابل بارش ابر استفاده شده است و نتیجه این بررسی آستانه 40-35 میلی متر آب قابل بارش را برای احتمال وقوع سیل در تهران به دست می دهد. به عبارت دیگر اگر آب قابل بارش اندازه گیری شده از 40-35 میلی متر بیشتر باشد، احتمال وقوع سیل وجود دارد.

1زمینه و هدف فعالیت های آینده پژوهی در جهت ارزیابی بهتر فرصت ها، تهدیدها و شناسایی موضوعات پُر اهمیت حال و آینده مورد استفاده قرار می گیرند. یکی از روش ها و فنون آینده پژوهی، دیدبانی است. دیدبانی اصطلاحی است که برای توصیف فرآیندهای سازمان یافته جهت جمع آوری، تحلیل و انتشار اطلاعات با ارزش برای حمایت از تصمیم گیری و جلوگیری از غافلگیری استفاده می شود. هدف اصلی این پژوهش نیز ارائه مدل کارآمد برای مدیریت این بحران ها است که برای رسیدن به آن اهداف فرعی چون مطالعه تطبیقی انواع مدل های دیدبانی و ویژگی ها و شاخصه های آن ها نیز بررسی گردید. روش شرکت کنندگان 12 نفر از کارشناسانی بودند که سابقه تحقیق یا کار در حوزه ES و شهرداری تهران داشتند. برای جمع آوری داده ها از مصاحبه های نیمه ساختاریافته و بحث های گروهی متمرکز استفاده شد. پس از بررسی ادبیات و مدل های موجود (13=n)، ویژگی های این مدل ها ازنظر انطباق با مأموریت های شهرداری تهران بر اساس نظرات کارشناسان استخراج و رتبه بندی شدند. یافته ها مدل ES بردلی-تری (1997) با 114 امتیاز در رتبه اول قرار گرفت. مدل نهایی فرآیند ES سه بخش داشت: ورودی، تحلیل و خروجی. بخش ورودی سیستم شامل بخش های مسئول ES بود. بخش تجزیه وتحلیل مسئول مدیریت سیستم ES بود. بخش خروجی مسئولیت اجرا و اقدام عملیاتی را برعهده داشت. نتیجه گیری مدل ES ارائه شده در این پژوهش می تواند به مسئولان شهرداری تهران و سایر سازمان های ایران در پویش بحران های شهری کمک کند.