مهم ترین اثرات فضای سبز در شهرها کاهش آلودگی هوا، کاهش آلودگی صوتی، تعدیل دما، افزایش رطوبت نسبی و جذب گرد و غبار است. حجم زیادی از منابع آب شهری به دلیل کشت گونه های گیاهی متفاوت در کنار یکدیگر و مشخص نبودن نیاز آبی این گیاهان در فضای سبز تلف می شود. در این تحقیق، ضریب گیاهی و نیاز آبی گیاهان از نوع درختچه (شمشاد و سنجد زینتی)، بوته (زرشک)، گیاه پوششی (مَرغ) و درخت (سرو و زبان گنجشک) با انتخاب دو ریزاقلیم در باغ گیاه شناسی پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران و با روش های بیلان آبی و wucols1 برآورد گردید. تحقیق به مدت شش ماه، از فروردین تا شهریور 1397 انجام شد. بر اساس نتایج این پژوهش متوسط ضریب گیاهی برای کل دوره از روش بیلان آبی و روش wucols به ترتیب 36/0 و 30/0 به دست آمد. تبخیر تعرق برآورد شده به صورت میانگین مقدار 757 میلی متر درروش بیلان آب و مقدار641 میلی متر در روش wucolsدر کل دوره آزمایش برآورد شده است و به طورکلی روش wucols همواره مقدار کمتری از نیاز آبی را برای گیاهان فضای سبز برآورد می کند. با توجه به تحلیل آماری صورت گرفته این میزان تفاوت در شش دهه آزمایش دارای اختلاف معنی دار بوده است. با توجه به نتایج این تحقیق کاربرد روش طبقه بندی آب مورد استفاده گونه های فضای سبز دارای دقت مناسبی در برآورد نیاز آبی گیاهان فضای سبز می باشد و می تواند در کاهش مصرف آب موثر باشد.

زمینه و هدف: در حال حاضر تغییرات اقلیمی کره زمین سریعتر از هر زمان دیگری در تاریخ بشر تغییر می کند و شهرها به شدت در معرض اثرات تغییرات اقلیمی قرار دارند، به همین منظور مطالعه حاضر با هدف بررسی تغییرات اقلیمی در کلانشهر تهران طی سال های 2020-1991 و کمک به درک بهتری از محدودیت هایی که شهرها در موضوع تغییرات اقلیمی با آن ها مواجه هستند، انجام شده است. روش کار: این پژوهش توصیفی تحلیلی با استفاده از اطلاعات ایستگاه های سینوپتیک در کلانشهر تهران انجام شد که در گام نخست شاخص های مورد مطالعه با استناد به نظرات خبرگان و بررسی متون اخذ شد؛ و پس از آن برای آنالیز و توصیف آماری داده های اقلیمی از نرم افزار EXCEL 2016 بهره گرفته شد، در نهایت با توجه به مرور، بازبینی مطالعات و تحلیل داده های اقلیمی کلانشهر تهران به پروتکلی واحد برای بررسی و مطالعه تغییرات اقلیمی در سطح شهر (ریز اقلیم) و همچنین نحوه کاهش اثرات تغییرات اقلیم در شهرها و سازگاری با آن ها منتج شد. نتایج: نتایج به دست آمده از این مطالعه نشان داد که کلانشهر تهران با افزایش دما و کاهش رطوبت طی 30 سال گذشته مواجه بوده است، به طوری که میانگین ماهانه دما نزدیک به 5/1 درجه سانتی گراد افزایش و میانگین ماهانه رطوبت نزدیک به 15% کاهش یافته است. نتیجه گیری: کلانشهر تهران با افزایش دما و کاهش سطح رطوبت مواجهه بوده که در آینده نیز بر شدت آن افزوده می شود که نواحی پرتراکم شهری به علت به وجود آمدن جزایر حرارتی با شدت بیشتری با تغییرات آب و هوایی روبرو می شوند. که برای مقابله با آن باید برنامه ریزان شهری توسعه اقتصادی-اجتماعی شهری را در چارچوب سازگاری با تغییرات اقلیمی و کاهش اثرات آن بر حوزه های مختلف شهری مدنظر قرار دهند.

بررسی شرایط ریزاقلیم­شناسی شهری مبتنی بر داده­های ایستگاه­های هواشناختی حرفه­ای، واقعیت­های ملموس تری را از جزیره حرارتی شهری بیان می­کند. از این رو هدف این پژوهش بررسی شرایط ریزاقلیمی و جزیره حرارتی شهری بر اساس داده­های دمای ساعتی و روزانه ایستگاه­های خودکار هواشناسی و آلوده­سنجی تحت نظارت مرکز پایش و کنترل هوای شهرداری اصفهان می­باشد. برای این منظور از روش آزمون همبستگی جهت بررسی اعتبار و صحت داده­های ایستگاه­های هواشناسی شهری استفاده شد که صحت داده­های مذکور در سطح اطمینان 99% تأیید شد. سپس جزیره حرارتی شهر بر اساس اختلاف دمای سطوح شهری و حومه بدست آمد. نتایج نشان داد متوسط سالانه جزیره حرارتی برابر با 27/1-=UHIAN که نشان از عدم شکل­گیری جزیره حرارتی در مقیاس سالانه دارد. حداقل جزیره حرارتی در تابستان 55/1-=UHISU و حداکثر آن در زمستان 96/0+=UHIWI می­باشد. به این ترتیب فقط در فصل زمستان متوسط دمای سطح شهر بیشتر از حومه است و جزیره حرارتی شهر بخوبی نمایان است. بررسی رژیم شبانه­روزی دما در سطوح شهری و غیرشهری نشان داد دمای شهر در شب­هنگام به دلیل ترکم بیشتر آلاینده­های شهری ناشی از دمای کمتر شب و وارونگی­های دمایی بخصوص در فصل سرد، بالاتر از محیط پیرامونی است. در حالی که در روزهنگام به دلیل انعکاس بیشتر سطوح شهری، دمای سطح شهر از محیط پیرامون کمتر است. به این ترتیب جزیره حراتی از نظر فصلی در فصل سرد و از نظر تغییرات شبانه­روزی در شب هنگام بروز می­کند. از نظر مکانی خطوط هم­گرمای جزیره حرارتی شهری عمدتا در شرق و شمال شرق اصفهان متراکم­تر و رخنمون بیشتری دارد و کانون جزیره حرارتی بر شمال شرق اصفهان تمرکز دارد.

فضای سبز به دلیل ارزش های زیست محیطی ازجمله تولید اکسیژن و تلطیف هوا، ترسیب کربن، حفاظت از خاک در مقابل فرسایش و حفظ تنوع زیستی از اهمیت بالایی برخوردار است. حجم زیادی از منابع آب شهری برای تامین آب آبیاری گیاهان فضای سبز مصرف می شود و به دلیل مشخص نبودن نیاز آبی این گیاهان تلف می شود. در این تحقیق، ضریب گیاهی و نیاز آبی گیاهان از نوع درختچه ای(زرشک)، درخت(سرو) و یک نوع گیاه علفی(مَرغ) با روش های بیلان آبی و [1] WUCOLS(طبقه بندی گونه های گیاهیفضای سبز به آب) برآورد گردید. تحقیق حاضر به مدت شش ماه، از فروردین تا شهریور 1397 طول کشید. برای محاسبه تبخیر و تعرق گیاهان فضای سبز به روش بیلان آبی از شش عدد میکرولایسیمتر زهکش دار در دو ریز اقلیم متفاوت استفاده گردید و محاسبات به صورت بازه های ده روزه انجام شد. تبخیر و تعرق در روش بیلان آب 682 میلی متر و درروش طبقه بندی گونه های گیاهی فضای سبز به آب 626 میلی متر در کل دوره آزمایش برآورد شد. در برآورد نیاز آبی گیاهان فضای سبز، کاربرد روش طبقه بندی گونه های گیاهی فضای سبز به آب به جهت اینکه روشی دقیق، کامل و در عین حال کاربردی است می تواند در مدل سازی نیاز آبی و ضرایب گیاهی استفاده شود و در کاهش مصرف آب موثر باشد. بنابراین، استفاده از آن توصیه می شود. [1] Water use classification of landscape species

یکی از مشکلاتی که موزه ها و آرشیوها با آن روبه رو هستند، روش استاندارد قاب کردن آثار کاغذی تک برگ است. حفاظت و نگهداری آثار کاغذی تک برگی که نیاز به قاب دارند، و تنوع عمل قاب کردن آنها در موزه ها و کتابخانه ها فعالیتی تخصصی محسوب می شود. از این رو، پژوهش حاضر، به مطالعه در حوزه، مواد مناسب، و روش استاندارد قاب کردن آثار کاغذی تک برگ پرداخته است.هدف پژوهش: هدف پژوهش حاضر، حفاظت بهینه آثار کاغذی، از طریق ایجاد ریزاقلیم محیطی (ساخت قاب استاندارد)، به عنوان یکی از مهم ترین رویکردهای مدیریت شرایط محیطی در موزه ها و آرشیوهاست.فرضیه تحقیق: شیوه ساخت و نوع مواد مورد استفاده در ساخت قاب، با حفاظت بهینه اثر و مدیریت شرایط محیطی در موزه ها و آرشیوها ارتباط مستقیم دارد.روش/ رویکرد پژوهش: این تحقیق از نوع تحلیلی و مقایسه ای است و برای دستیابی به یافته های تحقیق از مطالعات آزمایشگاهی از نوع تجزیه دستگاهی و نیز مطالعات میدانی و کتابخانه ای بهره جسته شد.یافته های تحقیق: یافته های پژوهش نشان می دهد که نه تنها مواد مورد استفاده در ساخت قاب با حفاظت بهینه، ارتباط مستقیم دارد، بلکه روش ساخت قاب نیز در این امر موثر است.

در دهه گذشته، توسعه نظریه های مرتبط با شهرهای پایدار، شهرهای اکولوژیک، اکوسیستم ها، شهرهای هوشمند و شهرهای سبز، توجه طراحان و برنامه ریزان شهری را به ضرورت ایجاد هماهنگی میان طراحی شهری و طبیعت معطوف کرده است. متخصصان همواره بر اهمیت پایداری محیط زیست، مواجهه با چالش های اقلیمی و ادغام اصول اکولوژیکی در برنامه ریزی شهری تأکید داشته اند. این رویکرد بیانگر تعهدی گسترده به ایجاد محیط های شهری تاب آور است که نه تنها با تغییرات اقلیمی سازگار می شوند، بلکه تأثیرات منفی آن را نیز کاهش داده و زمینه ساز زندگی پایدار می شوند.این پژوهش به بررسی ویژگی های ریزاقلیم شهری که بر محله های مسکونی تأثیرگذار است، از طریق برنامه ریزی و طراحی شهری می پردازد. فرم های مختلف بلوک های شهری، ریزاقلیم های گوناگونی ایجاد می کنند که سطح آسایش متفاوتی برای شهروندان فراهم می آورد. پژوهش حاضر، به مقایسه موضوع آسایش حرارتی فضای باز در فصل زمستان (20 دسامبر) شهر تبریز برای سه فرم رایج بلوک های مسکونی (حیاط دار، خطی و منفرد) پرداخته است. برای این منظور، از نرم افزار ENVI-met جهت شبیه سازی دمای هوا، شاخص میانگین پیش بینی شده (PMV)، سرعت باد و رطوبت نسبی استفاده شده است تا مشخص شود کدام یک از این بلوک های رایج برای اقلیم سرد تبریز مناسب تر است. هدف اصلی پژوهش، روشن سازی تأثیر فرم بلوک ها بر آسایش حرارتی فضای باز در مساکن تبریز است. در این مطالعه، با حفظ تراکم ساختمانی ثابت، اثرات فرم های مختلف شهری بر آسایش حرارتی مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج نشان می دهد که در فصل زمستان، مدل های حیاط دار و منفرد تأثیر بیشتری بر آسایش حرارتی فضای باز ساکنان دارند. شبیه سازی مدل خطی حاکی از آن است که این فرم در این منطقه مناسب نیست و نمی تواند آسایش حرارتی مطلوبی برای مساکن در فصول سرد فراهم کند.

فضا های سبز شهری در افزایش رطوبت نسبی، کاهش دما و تلطیف هوای کلان , شهر ها، کنترل تشعشعات خورشید و جلوگیری از بازتاب نور های مزاحم موثر هستند. با توجه به اهمیت توسعه و حفظ فضا های سبز در شهر ها مصرف آب جهت آبیاری آن ها افزایش پیدا می کند از طرفی دیگر با توجه به منابع محدود آب، تخمین مناسب نیاز آبی فضای سبز نیازمند توجه ویژه است. در فضا های سبز گونه های گیاهی متفاوت با نیاز آبی مختلف در کنار هم و به صورت مختلط کشت می شوند و عدم توجه به این موضوع باعث هدر رفت آب خواهد گردید. بنابراین با استفاده از روش هایی که بتوانند تبخیر-تعرق را در فضای سبز به درستی و با دقت بیشتر برآورد نمایند می توان به کاهش اتلاف آب کمک کرد. در این مطالعه میزان آب مورد نیاز برای آبیاری فضای سبز پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران با استفاده از سه روش Wucols، Pf و Ipos به مدت یک سال از فروردین تا اسفند 1399 برآورد گردید. میزان نیاز ناخالص آبیاری با روش های Wucols، Pf و Ipos به ترتیب برابر با 8/794، 7/722و 9/346 میلی متر محاسبه شد. نتایج نشان داد که روش Wucols به دلیل در نظر گرفتن پارامتر های بیشتر نظیر گونه گیاهی، تراکم پوشش گیاهی و ریزاقلیم دقت بیشتری در مقایسه با سایر روش های بر آورد نیاز آبی دارد.

پژوهش پیش رو با هدف ارزیابی ویژگی های فیزیکی، شیمیایی و زیستی خاک در مراحل تحولی جنگل راش (Fagus orientalis Lipsky) در منطقه اسالم استان گیلان انجام شد. سه قطعه نمونه یک هکتاری (100 × 100 متر مربع) که در آن ها سه مرحله تحولی جوانی، بلوغ و پوسیدگی وجود داشت، برای انجام پژوهش انتخاب شدند. در هر قطعه نمونه اصلی، نمونه برداری خاک از عمق صفر تا 20 سانتی متری در چهارگوشه پنج قطعه نمونه فرعی 400 متر مربعی (درمجموع 60 نمونه) انجام شد. نتایج نشان داد که بافت خاک در مراحل سه گانه تحولی جنگل راش باهم اختلاف معنی دار دارند. تفاوت مراحل تحولی توده جنگلی موردنظر ازنظر متغیرهای شیمیایی شامل پتاسیم قابل جذب، درصد کربن آلی، C/N، آهن، منگنز، مس و روی معنی دار بود. بیشترین میانگین تنفس میکروبی، زی توده میکروبی کربن و فسفر و نیز بیشترین نسبت زی توده میکروبی کربن به زی توده میکروبی نیتروژن و نسبت زی توده میکروبی فسفر به زی توده میکروبی نیتروژندر مرحله تحولی پوسیدگی مشاهده شد. براین اساس می توان گفت که مرحله پوسیدگی ازنظر فعالیت های ریزاندامگان، شرایط مساعدتری دارد. یافته های دیگر این پژوهش نشان داد که ویژگی های زیستی و میکروبی خاک، شاخص بهتری برای بیان تفاوت بین مراحل تحولی جنگل هستند. درمجموع، با توجه به شرایط سنی و ساختاری در مراحل سه گانه تحولی راشستان موردمطالعه استنباط می شود که این مراحل طی زمان با تأثیر بر ریزاقلیم، تغییراتی را در ویژگی های فیزیکی، شیمیایی و زیستی خاک ایجاد می کنند. باتوجه به انجام پژوهش پیش رو در قطعه شاهد، این نتایج به عنوان مبنایی در توده های جنگلی دیگر می تواند توسط مدیران جنگل در عملیات جنگل شناسی و احیا جنگل استفاده شود.

اهداف و زمینه ها: غار کتله خور در نزدیکی شهر گرماب (زنجان) و غار سهولان در جنوب شرق مهاباد، سالانه پذیرای تعداد زیادی از گردشگران هستند. تعداد بالای گردشگران و ورود بی رویه آنها به محیط های حساس و شکننده غارها، سبب بالارفتن غلظت دی اکسیدکربن موجود در غار شده و تعادل شیمیایی درون غار به هم خورده و اثرات مخربی بر اشکال و سازندهای کارستی درون غار به جای گذاشته است که به تدریج سبب تحلیل، خوردگی و پوسته شدن اشکال کارستی درون غار می شود. از این رو در این مقاله تلاش شده است تا با شبیه سازی و بازسازی شرایط اقلیمی درون غارها در محیط آزمایشگاهی کنترل شده، مقدار انحلال سالانه اشکال درون غارها محاسبه شد. روش شناسی: دما، رطوبت نسبی و دی اکسیدکربن موجود در درون غارهای موردنظر در دو دوره 15روزه در بهمن ماه به سبب تعداد کم گردشگر و ماه فروردین به دلیل حضور بالای گردشگر در درون غارها با استفاده از دستگاه 3کاره دما، رطوبت و CO2سنج اندازه گیری شد. در مرحله بعد، با شبیه سازی همین شرایط در محیط آزمایشگاهی کنترل شده، مقدار انحلال سالانه اشکال درون غارها به شیوه وزنی محاسبه گردید. یافته ها: مقدار انحلال و پوسته شدن اشکال برای غار کتله خور 9445/0گرم در سال و برای غار سهولان 012/2گرم در سال بود. از این مقدار 7661/0گرم، معادل 12/81% کل انحلال برای غار کتله خور و 6991/1گرم معادل 45/84% برای غار سهولان، سهم گردشگران بود. نتیجه گیری: ورود حداکثری گردشگران به درون غارهای کتله خور و سهولان، ریزاقلیم هایی را به وجود آورد که غلظت دی اکسیدکربن در آنها افزایش یافته، درجه حرارت غار بالا می رود و رطوبت نسبی کاهش می یابد. در اثر این تغییرات، روند شکل گیری اشکال کارستی درون غارهای مورد نظر مختل می شود و تخریب و شکسته شدن اشکال را به دنبال دارد.