سرخارگل (Echinacea purpurea (L.) Moench) یک گونه گیاهی با ارزش دارویی بالا می­باشد. به­منظور بهینه­سازی پروتکل رویان­زایی بدنی ریزنمونه­های برگی گیاه سرخارگل از 18 تیمار ترکیبی شامل تنظیم کننده­های رشد شامل بنزیل آدنین (BA) در سه سطح (3، 4، 5 میلی­گرم در لیتر)، نفتالین استیک اسید (NAA) در سه سطح (1/0، 2/0 و 5/0 میلی­گرم در لیتر)، همراه و یا بدون یک گرم در لیتر زغال فعال، 50 میلی­لیتر در لیتر شیره­ نارگیل و 50 میلی­گرم در لیتر کازئین­هیدرولیزات در محیط کشت MS استفاده شد. داده های بدست آمده در قالب طرح کاملا تصادفی در سه تکرار مورد تجزیه واریانس قرار گرفتند و مقایسه میانگین تیمارها به روش توکی انجام شد. نتایج نشان داد که رویان­زایی با تولید کالوس به­صورت غیرمستقیم اتفاق افتاد. کالوس­های رویان­زا به رنگ سبز تیره، منسجم و با رشد سریع­تر بودند. بیشترین رویان­زایی کالوس­ها (100 درصد) و نیز باززایی رویان در تیمارهای ترکیب BA و NAA همراه با زغال فعال، شیره نارگیل و کازئین هیدرولیزات حاصل شد. در حالی­که تیمارهای تنظیم کننده رشد فاقد شیره نارگیل و کازئین هیدرولیزات موفق به تولید رویان بدنی نشدند. بیشترین میزان تولید شاخساره (3/43 عدد) در تیمار ترکیبی 3 میلی­گرم در لیتر BA+1/0 میلی­گرم در لیتر NAA+1 میلی­گرم در لیتر زغال ­فعال+50 میلی­لیتر در لیتر شیره نارگیل+50 میلی­گرم در لیتر کازئین هیدرولیزات مشاهده شد. به­طورکلی برای رویان­زایی بدنی سرخارگل، استفاده از سطوح بالای BA و مقادیر اندک NAA به همراه شیره­نارگیل و کازئین هیدرولیزات توصیه می­گردد.

مقدمه: سرخارگل گیاهی است که از دیرباز در طب سنتی مورد مصرف بوده است. امروزه تحقیقات وسیعی روی این گیاه انجام شده و مشخص شده است که این گیاه باعث تحریک سیستم ایمنی بدن می شود. گیاه شامل ترکیبات متعددی مثل فلاونوئیدها، ترکیبات فنلی و ایزوبوتیل آمیدها است. ترکیبات فنلی یکی از مهم ترین دسته ترکیباتی هستند که اثرات محرک سیستم ایمنی آن ها اثبات شده است. بنابراین تعیین روشی برای استخراج بهینه این مواد از گیاه امری ضروری است.هدف: در این تحقیق اثرات حلال، روش استخراج، اندازه ذره ای گیاه و نسبت گیاه به حلال در استخراج ترکیبات فنلی گیاه سرخارگل مورد بررسی قرار گرفته است.روش بررسی: به منظور تعیین بهترین حلال برای استخراج فنل ها، حلال های مختلف قطبی و غیرقطبی از هگزان تا آب اسیدی مورد آزمایش قرار گرفتند. به علاوه روش های ماسراسیون، سونیکاسیون، پرکولاسیون، استخراج گرم و استخراج مداوم (با دستگاه سوکسله)، پودر گیاه با اندازه ذره ای متفاوت و نسبت های مختلف گیاه به حلال بررسی شدند.نتایج: نتایج نشان دادند که بهترین روش برای استخراج ترکیبات فنلی استفاده از حلال متانول: آب (80:20)، روش استخراج گرم (2 ساعت در دمای 50 درجه سانتی گراد)، اندازه ذره ای 300 میکرومتر و نسبت گیاه به حلال 1:200 می باشد.نتیجه گیری: برای استخراج بهینه ترکیبات فنلی از گیاه سرخارگل شرایط خاص باید در نظر گرفته شوند.

سرخارگل (Echinaceae purpurea) یکی از مهم ترین گیاهان دارویی مورد استفاده در صنایع داروسازی بیشتر کشورهای توسعه یافته است. مواد موثره این گیاه خاصیت ضد ویروسی داشته، هم چنین تقویت کننده سیستم دفاعی بدن (Immunostimulant) می باشند. از آن جا که سرخارگل در فلور ایران وجود ندارد، هدف از انجام این پژوهش بررسی سازگاری این گیاه در شمال تهران (منطقه زردبند) است، که با استفاده از نتایج آن بتوان آن را در مقیاس گسترده کشت و نیاز صنایع داروسازی را به آن برطرف کرد. برای مقایسه میانگین های حاصل در صفات مختلف از آزمون t در سطح احتمال پنج درصد استفاده شد. نتایج نشان داد که گیاه سرخارگل به منطقه مورد پژوهش سازگار است، و می توان آن را در سطح گسترده کشت نمود. مناسب ترین زمان برای انتقال نشانه ها به زمین اصلی از 15 مرداد تا 15 شهریور است. گیاه سرخارگل تا سال چهارم بازدهی اقتصادی دارد (از نظر عملکرد و میزان مواد موثره) و از سال چهارم به بعد نه تنها از عملکرد پیکر رویشی گیاه کاسته می شود، بلکه به لحاظ چوبی شدن ساقه ها، از کمیت و کیفیت مواد موثره آن نیز کاسته شده و ارزش دارویی خود را از دست می دهد.

به منظور بررسی اثر تنش کم آبیاری و اسیدهیومیک بر برخی خصوصیات مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی سرخارگل ( Echinaceapurpurea) آزمایشی در قالب فاکتوریل برپایه طرح بلوک کامل تصادفی با سه تکرار و هر تکرار شامل چهار واحد آزمایشی، در مزرعه دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان در سال زراعی 94-1393 انجام شد. تیمارهای مورد بررسی شامل تنش کم آبیاری در چهار سطح (شاهد (عدم مصرف)، 40، 60 و 80 درصد ظرفیت زراعی) و تیمار اسیدهیومیک شامل چهار سطح صفر (شاهد)، 250، 500 و 1000 میلی گرم بر کیلوگرم بودند. در زمان گلدهی، خصوصیات رشدی و مورفولوژیکی شامل ارتفاع گیاه، طول ریشه، تعداد برگ، وزن تر ریشه و اندام هوایی، وزن خشک ریشه و اندام هوایی، میزان فنل، فلاونوئید و فعالیت آنتی اکسیدانی ریشه ارزیابی شد. نتایج نشان داد تنش کم آبیاری اثر معنی داری بر روی تمامی خصوصیات اندازه گیری شده به جز طول ریشه داشت. اسیدهیومیک نیز باعث افزایش خصوصیات رشدی و مورفولوژیکی در سطح یک درصد شد. درحالی که در مورد صفات فیتوشیمیایی فقط بر میزان فلاونوئید اثر معنی دار داشته و آن را افزایش داد. اثر متقابل تنش کم آبیاری و اسیدهیومیک بر میزان وزن تر و خشک ریشه و اندام هوایی و نیز فنل کل و فلاونوئیدکل معنی دار بود. بنابراین تنش کم آبیاری اثرات منفی بر رشد گیاه داشته و در مقابل گیاه برای مقابله با این اثرات ترکیبات فنلی و آنتی اکسیدانی خود را افزایش داد. در گیاهانی که با تنش مواجه شدند اسیدهیومیک باعث بهبود رشد و افزایش عملکرد شد.

خشکی می تواند اثر شدیدی بر رشد گیاهان داشته باشد. به منظور بررسی اثر کاربرد براسینواسترویید در تحمل به تنش کم آبی سرخارگل آزمایشی به صورت کرت های دو بار خرد شده بر پایه طرح بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار و در شهرستان مهاباد اجرا شد. فاکتورهای مورد بررسی شامل رژیم آبیاری به عنوان فاکتور اصلی در سه سطح (آبیاری پس از 70، 120 و 170 میلی متر تبخیر از تشتک کلاس A)، کاربرد سورفکتانت (در دو سطح بدون و با غلظت نیم لیتر در هکتار) به عنوان فاکتور فرعی و محلول پاشی 24-اپی براسینواسترویید (در سه سطح شاهد (صفر)، 8-10 و 7-10 مولار) به عنوان فاکتور فرعی فرعی بودند. در این پژوهش صفات رنگدانه های فتوسنتزی (کلروفیل a، کلروفیل b، کلروفیل کل)، رنگدانه های کمکی (کارتنوئیدها، آنتوسیانین ها، فلانوئیدها و ترکیبات فنلی)، شاخص سبزینگی، هدایت روزنه ای، میزان مالون دی آلدهید، عملکرد اقتصادی (عملکرد ساقه، برگ و گل)، درصد اسانس و عملکرد اسانس اندازه گیری شدند. براسینواسترویید موجب کاهش اثرات مخرب تنش بر میزان کلروفیل a شد. تنش آبی میزان کلروفیل a را 28 درصد کاهش داد. با کاربرد براسینواسترویید (7-10 مولار) میزان تغییرات کلروفیل 35 درصد افزایش داشت. تنش آبی شاخص سبزینگی را 25 درصد کاهش داد. با کاربرد براسینواسترویید (7-10 مولار) شاخص سبزینگی 8 درصد افزایش یافت. کاربرد براسینواسترویید (7-10 مولار) موجب افزایش میزان کارتنوئیدها، آنتوسیانین ها و فلانوئیدها به ترتیب 17، 59 و 50 درصد شد. استفاده از غلظت 7-10 مولار براسینواسترویید در شرایط تنش باعث افزایش 13 درصدی در هدایت روزنه ای در مقایسه با عدم استفاده از آن گردید. نتایج رگرسیونی پیش-بینی عملکرد نشان داد، هدایت روزنه ای، میزان مالون دی آلدهید و میزان کلروفیل a نقش مهمی در پیش بینی عملکرد دارند. نتایج این پژوهش نشان داد که تنش کم آبی سهم تعیین کننده ای بر کاهش فاکتورهای اساسی در رشد سرخارگل دارد؛ اما کاربرد براسینواسترویید و محلول سورفکتانت تحمل به تنش کم آبی را در این گیاه دارویی افزایش داد.

مقدمه گیاه سرخارگل (Echinacea purpurea L. )، مدت زیادی است که در درمان های گیاهی برای پیشگیری و درمان طیف وسیعی از بیماری ها مانند سرماخوردگی، سرفه، عفونت های ریوی، التهابات پوستی و بیماری های ناشی از نقص ایمنی استفاده می شود. هدف این پژوهش، با هدف بررسی اثرات محلول پاشی برگی با سالیسیلیک اسید و عصاره مخمر بر تولید مشتقات کافییک اسید در سرخارگل اجرا شد. روش بررسی این تحقیق در شرایط گلخانه ای طی سال های 1397-1396 به صورت دو آزمایش فاکتوریل مجزا انجام شد. در آزمایش اول، اثر سالیسیلیک اسید (0، 80، 160 و 320 میلی گرم در لیتر) و هر کدام در چهار زمان برداشت (24، 48، 72 و 96 ساعت) بررسی شد. همچنین، در آزمایش دوم، اثر عصاره مخمر (0، 0/75، 1 و 1/5 گرم در لیتر) و هر کدام در چهار زمان مذکور بررسی شد. نتایج نتایج نشان داد برای مقدار تولید مشتقات کافییک اسید، بین غلظت های مختلف محرک ها، زمان های برداشت و اثر متقابل آنها اختالف معنی داری وجود دارد (0/01 < P). بیشترین مقدار شیکوریک اسید، کافتاریک اسید و اکیناکوزید، در تیمار 160 میلی گرم در لیتر سالیسیلیک اسید به مدت 96 ساعت به دست آمد. بیشترین میزان شیکوریک اسید (7/150 میلی گرم بر گرم ماده خشک) در تیمار 1/5 گرم در لیتر عصاره مخمر و مدت زمان 96 ساعت به دست آمد که نسبت به شاهد 3/58 برابر بیشتر بود. کمترین تولید مشتقات کافییک اسید در گیاهان شاهد مشاهده شد. نتیجه گیری محلول پاشی با سالیسیلیک اسید و عصاره مخمر، تاثیر مثبتی بر تولید مشتقات کافییک اسید در سرخارگل دارد. متن کامل این مقاله به زبان انگلیسی می باشد. لطفا برای مشاهده متن کامل مقاله به بخش انگلیسی مراجعه فرمایید.لطفا برای مشاهده متن کامل این مقاله اینجا را کلیک کنید.