فیلترها/جستجو در نتایج    

فیلترها

سال

بانک‌ها



گروه تخصصی









متن کامل


نویسندگان: 

نصر سیدحسین

نشریه: 

حوزه

اطلاعات دوره: 
  • سال: 

    0
  • دوره: 

    -
  • شماره: 

    92
  • صفحات: 

    21-48
تعامل: 
  • استنادات: 

    1
  • بازدید: 

    324
  • دانلود: 

    0
کلیدواژه: 
چکیده: 

شاخص‌های تعامل:   مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

بازدید 324

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesدانلود 0 مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesاستناد 1 مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesمرجع 0
نویسندگان: 

اترک حسین

نشریه: 

آینه معرفت

اطلاعات دوره: 
  • سال: 

    1393
  • دوره: 

    14
  • شماره: 

    39
  • صفحات: 

    27-56
تعامل: 
  • استنادات: 

    0
  • بازدید: 

    4387
  • دانلود: 

    1593
چکیده: 

نظریه های اخلاقی معمولا به سه گروه نظریه های فضیلت گرایی، نتیجه گرایی و وظیفه گرایی تقسیم می شوند. نظریات اخلاقی اغلب فیلسوفان اسلامی را می توان جزء نظریه های فضیلت گرا دانست. ملاصدرا یکی از بزرگ ترین فیلسوفان اسلامی است، که فلسفه او از جهات مختلف دارای نوآوری است، پس شایسته است که نظریه اخلاقی او به طور منسجم تحقیق و بررسی گردد. این مقاله به این مهم می پردازد. ملاصدرا به عنوان یک فیلسوف فضیلت گرای اخلاقی، نظریه اخلاقی اش را با بحث از سعادت آغاز می کند. او بر اساس مبنای فلسفی اش، اصل وجود، شعور و ادراک وجود را سعادت می شمارد. هر موجود بر اساس مرتبه وجودی اش از سعادت متناسب برخوردار است. وی در بیانی کلی سعادت را نیل هر موجودی به کمال وجودی مختص خویش تعریف می کند که این کمال وجودی با مقتضای ذاتی او مطابق است. از نظر ملاصدرا سعادت حقیقی انسان در حکمت نظری و علم به حقایق اشیا و مشاهده موجودات مجرد عقلی و ذوات نورانی و اتصال و بلکه اتحاد با عقل فعال و بالاتر از همه ادراک ذات باری تعالی و لقای اوست. اما نیل به این سعادت عقلی بدون سعادت بدنی که همانا تهذیب نفس، تطهیر باطن، کنترل قوای غضبی و شهوی توسط قوه عقلی و نیل به ملکه عدالت ممکن نیست. ملاصدرا معتقد به قاعده اعتدال ارسطویی است و همه فضایل اخلاقی را در حد وسط میان دو طرف افراط و تفریط قرار می دهد. وی مانند اغلب علمای اخلاق اسلامی معتقد به چهار فضیلت اصلی و هشت رذیلت اصلی مقابل است.

شاخص‌های تعامل:   مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

بازدید 4387

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesدانلود 1593 مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesاستناد 0 مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesمرجع 0
نویسندگان: 

خامنه ای سیدمحمد

نشریه: 

خردنامه صدرا

اطلاعات دوره: 
  • سال: 

    0
  • دوره: 

    -
  • شماره: 

    73
  • صفحات: 

    0-0
تعامل: 
  • استنادات: 

    0
  • بازدید: 

    1498
  • دانلود: 

    0
چکیده: 

جریان فکری تصوف در سنت اسلامی فراز و نشیبهای بسیار داشته است بنحوی که برخی از شاخه ها و فرقه های صوفیه تا حد گمراهی و ضلال پیش رفته اند. بطور کلی این جریان دو شاخه اصلی دارد؛ شاخه یی که مبانی و معارف خود را از منشأ اهل بیت و قرآن گرفته اند که صوفیه حقیقیند و مسلک عرفانی دارند و شاخه دیگر که یا افراط در زهد را پیش گرفته اند یا به معارف حقیقی اسلام پشت کرده و حتی گاه آن را حجاب دانسته اند و اغلب رفتارها و مسالک نامعقول پیش گرفته اند. عقاید و رفتارهای این دسته بصراحت با مخالفت ائمه روبرو بوده است و ملاصدرا نیز در شکوه از آنان و رد مسلک آنها، بویژه آنجا که با تمسک به ظاهر، دنیا پرستی در پیش گرفته اند، داد سخن سرداده است، در حالیکه به گفته ها و آثار بزرگان گروه نخست استناد می کند و آن را موید یافته های عقل می شمارد.بدلیل همین تضادی که در دو معنای کلمه و تعبیر «تصوف» و «صوفیه» نهفته است بسیار باید بدان دقت نمود.

شاخص‌های تعامل:   مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

بازدید 1498

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesدانلود 0 مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesاستناد 0 مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesمرجع 0
مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources
نویسندگان: 

عمیق محسن

نشریه: 

آینه معرفت

اطلاعات دوره: 
  • سال: 

    1389
  • دوره: 

    8
  • شماره: 

    23
  • صفحات: 

    89-113
تعامل: 
  • استنادات: 

    0
  • بازدید: 

    1773
  • دانلود: 

    607
چکیده: 

وحی از جمله مسائلی است که همواره مورد توجه متفکران به ویژه دانشمندان اسلامی بوده است و آنها به بررسی ابعاد مختلف آن پرداخته اند. صدرالمتالهین نیز در آثار خود به تحلیل و بررسی وحی پرداخته است. آنچه این مقاله در پی شناسایی آن است اینکه ملاصدرا تحلیل عقلی از وحی ارائه کرده و رویکرد غیرزبانی نسبت به وحی دارد، اما در عین حال رویکرد زبانی وحی را نیز اتخاذ می کند و این رویه ای است که صدرالمتالهین در جمع بین نظرات همواره داشته است و در این مورد نیز سعی وافر در جمع بین نظرات فلاسفه و متکلمان دارد. شناسایی نظرات وی در حقیقت وحی و گستره آن و نظرگاه ایشان در باره کلام الهی و بیان نقاط ضعف و قوت نظریات این حکیم متاله، ما را در چگونگی تشکیکی که وی در کلام الهی بیان داشته است بیشتر آشنا می کند.

شاخص‌های تعامل:   مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

بازدید 1773

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesدانلود 607 مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesاستناد 0 مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesمرجع 2
نشریه: 

حکمت اسرا

اطلاعات دوره: 
  • سال: 

    1393
  • دوره: 

    6
  • شماره: 

    2 (پیاپی 20)
  • صفحات: 

    119-142
تعامل: 
  • استنادات: 

    0
  • بازدید: 

    1060
  • دانلود: 

    260
چکیده: 

چکیده فارسی:صدرا در جایی اشاره می کند که آنچه عارفان بدان «اسم» می گویند، نزد فیلسوفان «مشتق» نامیده می شود؛ اما در مواضع دیگر، خود او از واژه اسم بهره می برد و حتی تقسیم بندی ظریفی میان اسم، صفت و ذات معرفی می کند. در باب معنای اسم، او در موضعی به صراحت اعلام می کند که اسم ها به ازای معانی کلی عقلی هستند و نه به ازای هویات عینی؛ و حتی برای نام ها در عالم اسماء، به موازات اشیاء، قائل به جنس و فصل می گردد. اما در موضع دیگری بیان می کند که این طور نیست که تنها ماهیت های کلی دارای نام باشند، بلکه اشخاص و معقولات ثانی هم می توانند موضوع له نام باشند.گویی برداشت صدرا از معنا گاهی بسیار مضیق و گاهی موسع بوده است. این وسعت نظر هنگامی که او درباره نام های بی مسما و مسماهای بدون نام سخن می گوید، بیش تر به چشم می آید؛ و هنگام بحث از امکان و چگونگی نامیدن خداوند، به اوج می رسد. در اسفار، نام خداوند را نامی برای همه اشیاء و مسمای نام خداوند را مسمایی برای همه نام ها می شمرد. چنین قبض و بسطی در اشاره های صدرا به معنا، تلاش نویسندگانی چون سجاد رضوی را در تطبیق نظر صدرا بر ]گوشه هایی از[ نظریات معناشناسی معاصر، نامطلوب می سازد. در واقع با توجه به بنیادهای به کلی دیگرگون فلسفه اصالت وجود، ظهور هرگونه شباهت ظاهری میان معناشناسی معاصر و معناشناسی صدرایی را باید به دیده تردید نگریست. چکیده عربی:یشیر ملاصدرا مرة إلی أن ما یسمیه العرفاء اسما هو یعرف عند الفلاسفة ب"المشتق"، ولکن نفسه یستخدم مفردة الاسم فی المواضع الأخری، حتی أنه یقدم تصنیفا دقیقا للاسم والصفة والذات. إنه یعلن بالصراحة أحیانا فی باب معنی الاسم وقوع الأسماء أمام المعانی الکلیة العقلیة، ولیس أمام الهویات العینیة، إلی درجة یعتقد بوجود الجنس والفصل للأسماء فی عالم الأسماء وبمحاذاة الأشیاء، أما أنه یشیر فی موضع آخر إلی أن الماهیات الکلیة لا تتمتع بالاسم فحسب، بل یمکن للأشخاص والمعقولات الثانیة أیضا أن تقع موضوعا له للاسم. کأن تصور ملاصدرا للمعنی کان ضیقا للغایة فی بعض الأحیان، کما کان واسعا فی البعض الآخر. وهذا الاتساع فی الرؤیة أکثر ما یبدو للعیان إذا کان ملاصدرا یتحدث عن الأسماء دون المسمی والمسمیات دون الأسماء، وکذلک یصل إلی ذروته عندما یناقش حول إمکان أو کیفیة تسمیة الله سبحانه وعلا. ویعتبر ملاصدرا فی الأسفار الأربعة اسم الله اسما لجمیع الأشیاء ومسماه مسمی لجمیع الأسماء. وهذا التذبذب فی إشارات ملاصدرا إلی المعنی تؤدی إلی إفشال مساعی بعض الکتاب کسجاد رضوی فی تطبیق رؤیة ملاصدرا علی النظریات المعاصرة والجدیدة لعلم الدلالة. وفی الواقع یجب أن ینظر الإنسان بعین الریبة ظهور أی نوع من الشباهة الظاهریة بین علم الدلالة المعاصر وعلم الدلالة الصدرائی بالنظر إلی المبادئ المختلفة لفلسفة أصالة الوجود.

شاخص‌های تعامل:   مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

بازدید 1060

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesدانلود 260 مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesاستناد 0 مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesمرجع 0
نشریه: 

خردنامه صدرا

اطلاعات دوره: 
  • سال: 

    1403
  • دوره: 

    30
  • شماره: 

    1
  • صفحات: 

    19-38
تعامل: 
  • استنادات: 

    0
  • بازدید: 

    26
  • دانلود: 

    0
چکیده: 

مسئلۀ ادراک بعنوان مبنای معرفت، جایگاهی ویژه در فلسفۀ اسلامی دارد. ملاصدرا با بکارگیری اصول و مبانی فلسفی خویش، تبیین فلسفی­ متفاوتی از ادراک ارائه داده که میتوان آن را نظریۀ صدور ـ‌در مقابل نظریۀ حلول‌ـ نامید. بر اساس نظریۀ صدور، نفس با قدرت خالقیت خود و امداد مبادی عالیه و اِعداد معدات خارجی، صور ادراکی را انشاء میکند. نظریۀ صدور اگرچه نسبت به سایر نظریه­های رایج، توانِ تبیینی بالاتری دارد، اما با ابهاماتی همراه است که به توضیح و بررسی بیشتر نیاز دارد. در راستای تبیین فرایند صدور و با محوریت مؤلفه‌های تأثیرگذار در این فرایند (اِعداد شی خارجی، امداد مبادی عالیه، مماثلت و مطابقت)، اگرچه ملاصدرا به چگونگی تحقق اعداد اشاره نکرده، اما بنظر میرسد میتوان بر اساس یافته‌های علوم شناختی جدید، در اینباره تبیین و توجیهی قابل قبول ارائه داد؛ گویی ملاصدرا آگاهانه و عامدانه، وجود اشیاء خارجی را صرفاً «معدّ» ادراک دانسته است، نه بیشتر. در مورد چگونگی تأثیر مبادی عالیه در امر ادراک نیز باید گفت انتساب صدور صور به مبادی عالیه بعنوان فاعل بعید، با نسبت دادن انشاء این صور به نفس بعنوان فاعل قریب، منافاتی ندارد. ملاصدرا در مورد نحوۀ ارتباط صور انشائی با صور خارجی، از «مماثلت» آن­دو سخن گفته است. اما بنظر میرسد نظریۀ وی در تبیین و توجیه تطابق حقیقی و عین به عین این صور، توفیق چندانی نداشته و صرفاً میتواند حاکی از تطابقٌ‌مّائی بین آن­دو باشد.

شاخص‌های تعامل:   مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

بازدید 26

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesدانلود 0 مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesاستناد 0 مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesمرجع 0
مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources
نویسندگان: 

محمدی بهزاد

نشریه: 

حکمت صدرایی

اطلاعات دوره: 
  • سال: 

    1402
  • دوره: 

    12
  • شماره: 

    1
  • صفحات: 

    147-158
تعامل: 
  • استنادات: 

    0
  • بازدید: 

    48
  • دانلود: 

    19
چکیده: 

در این نوشتار با رویکرد فلسفی و با روش پژوهش توصیفی تحلیلی به بیان و پاسخ این مسئله پرداخته شده است که آیا عذاب جهنمیان آن چنان که در قرآن کریم با عبارات «خالدین فیه» و «خالدون» بدان اشاره شده است، خلود و جاودانگی دارد یا خیر؟ جان کلام در این گفتار مربوط به دیدگاه ملاصدرا در این زمینه است. از نظر برخی اندیشمندان ملاصدرا در این بحث، دارای دو قول مخالف با یکدیگر در پذیرش و یا رد خلود عذاب جهنمیان است. در این مقاله سعی شده این نکته مورد بحث و بررسی قرار گیرد که کدام قول ملاصدرا بر دیگری تقدم داشته و از قوت استدلالی بیشتری برخوردار است. در نتیجه بحث این نکته به دست آمد که ملاصدرا در مسئله خلود عذاب جهنمیان یک نظر بیشتر ندارد و آن انکار خلود عذاب است و فقط در یک مورد به خلود قائل است و آن خلود عذاب کفار می­باشد و اشتباه است که پنداشته شود در دیدگاه ملاصدرا تهافت و تناقضی وجود دارد.

شاخص‌های تعامل:   مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

بازدید 48

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesدانلود 19 مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesاستناد 0 مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesمرجع 0
نویسندگان: 

اکبریان رضا

نشریه: 

مجازی

اطلاعات دوره: 
  • سال: 

    0
  • دوره: 

    1
  • شماره: 

    1
  • صفحات: 

    0-0
تعامل: 
  • استنادات: 

    1
  • بازدید: 

    569
  • دانلود: 

    0
کلیدواژه: 
چکیده: 

شاخص‌های تعامل:   مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

بازدید 569

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesدانلود 0 مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesاستناد 1 مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesمرجع 0
نویسندگان: 

بهارنژاد زکریا

نشریه: 

تاریخ فلسفه

اطلاعات دوره: 
  • سال: 

    0
  • دوره: 

    3
  • شماره: 

    2 (پیاپی 10)
  • صفحات: 

    0-0
تعامل: 
  • استنادات: 

    0
  • بازدید: 

    3395
  • دانلود: 

    0
چکیده: 

پیدایش و شکل گیری فلسفه رواقی در قرن سوم پیش از میلاد از جمله آثار و نتایج انتشار فرهنگ یونانی در جهان آنروز بود. فیلسوفان رواقی در سه دوره مستقل و جدا از هم زیسته اند و در عین حال در اصول کلی با هم همفکر و هم عقیده بوده اند. این مکتب پس از شکل گیری فلسفه نوافلاطونی در قرن سوم و چهارم پس از میلاد، تحت الشعاع آن قرار گرفت و توسط فیلسوفان آن نحله و از جمله خود «افلوطین» مورد نقد واقع شد. در عصر نهضت ترجمه، حکیمان مسلمان پاره هایی از فلسفه رواقی را دریافت کردند که در این میان بنظر میرسد بزرگترین مفسر فلسفه رواقی در میان مسلمانان سهروردی باشد و پس از وی صدرالمتألهین شیرازی است که در نوع آثار خود نظر و دیدگاه فیلسوفان رواقی را منعکس و شرح و تفسیر کرده است. این نوشتار کوشیده است تا فلسفه رواقی از دیدگاه این حکیم متأله را مورد بررسی و تحقیق قرار دهد و یادآور شود که میان تفسیر فیلسوفان مسلمان از فلسفه رواقی و تفسیر شارحان غربی آنان تفاوت زیادی وجود دارد که داوری میان این دو نوع تفسیر از فلسفه رواقی، فرصت و مجال دیگری میطلبد.

شاخص‌های تعامل:   مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

بازدید 3395

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesدانلود 0 مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesاستناد 0 مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesمرجع 0
نویسندگان: 

نویدی محمدعلی

نشریه: 

خردنامه صدرا

اطلاعات دوره: 
  • سال: 

    0
  • دوره: 

    -
  • شماره: 

    51
  • صفحات: 

    35-40
تعامل: 
  • استنادات: 

    0
  • بازدید: 

    4512
  • دانلود: 

    0
چکیده: 

اغلب اهل تحقیق و تامل درباره حکمت متعالیه، به موضوع انسان شناسی خاص ملاصدرا، تنها از منظر کتاب نفس اسفار اربعه (کتاب چهارم، سفر چهارم) پرداخته اند و به تقریرات صدرالمتالهین در آن کتاب و نسبتی که با مباحث نفس فلاسفه و حکمای پیشین داشته و خود ملاصدرا آن مباحث را در سرتاسر کتاب نفس اسفار آورده است بسنده کرده اند که خود نوعی ترجمه است تا تحقیق و شاهد موضوع فقدان اثر و یا آثاری مستقل و مرجع تحقیقی در زمینه انسان شناسی حکمت متعالیه است.در این مقاله با نگرش به تمامیت و کلیت و جامعیت حکمت متعالیه و مشی حکمی و فلسفی ملاصدرا، و با بهره مندی از آثار و روش شناسی ویژه صدرالمتالهین، تلاش خواهیم کرد اصول انسان شناسی ملاصدرا را مورد پژوهش قرار دهیم.پرسش و پژوهش در باب انسان شناسی خاص ملاصدرا و حکمت متعالیه، مساله اصلی و موضوع اساسی این مقاله است و غرض از این پژوهش عبارتست از: اولا، فهم و درک بهتر و عمیقتر مقوله انسان شناسی در حکمت متعالیه، ثانیا، تبیین نسبت اجزا دیگر حکمت متعالیه با موضوع انسانشناسی، ثالثا، استبناط و استخراج مضامین و مفاهیم و معانی حکمی و فلسفی و به تعبیر دیگر حقایق وجودی انسان شناسی برای بهره مندی و استفاضه در مسیر سیر کمال آدمی در دوران کنونی و آتی، و رابعا، طرح و پیشنهاد اصول و قواعدی که در شناخت شاکله اصلی انسان شناسی ملاصدرا می تواند موثر افتد.

شاخص‌های تعامل:   مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

بازدید 4512

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesدانلود 0 مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesاستناد 0 مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resourcesمرجع 0
litScript
telegram sharing button
whatsapp sharing button
linkedin sharing button
twitter sharing button
email sharing button
email sharing button
email sharing button
sharethis sharing button