اقیانوس شناسی
سال:1401 | دوره:13 | شماره:49 |تعداد مقالات:10

پیشینه و مبانی نظری پژوهش: حمل و نقل از موارد لازم برای توسعه اقتصادی هر کشور به حساب می آید و در بین شیوه های مختلف حمل و نقل مثل حمل و نقل هوایی، زمینی و دریایی، حمل و نقل دریایی به جهت صرفه جویی هایی که در هزینه ها می کند و همچنین از این جهت که وضع تحریم و ایجاد محدودیت علیه خطوط کشتی رانی مبنایی در حقوق بین الملل ندارد، عمده حمل و نقل جهان را شامل می شود. روش شناسی: به همین منظور در این تحقیق فاکتورهای ارزش آفرین در پیشرفت صنعت حمل و نقل دریایی از طریق روش های تحقیق در عملیات شناسایی می گردد. در تحقیق حاضر برای شناسایی نقشی که عوامل متفاوت در ارزش ایجاد شده نهایی ایجاد می کنند از معیارهای خدمات، کیفیت هزینه و زمان با استفاده از مدل ژوهانسون استفاده می شود، همچنین از روش مطلوبیت چند معیاره (MAUT) برای ارزیابی و مقایسه ارزش فرآیندهای متفاوت بخش مختلف صنعت حمل و نقل دریایی استفاده شده است. یافته ها: کاربرد روش مطلوبیت چند معیاره با یک نمونه از هر بخش صنعت یعنی خطوط کشتیرانی منظم، کشتی های فله بر، کشتی های تانکر وکشتی های بارهای تخصصی نمایش داده شده است. نتیجه گیری: نتایج نشان داد که مهمترین عامل از سوی شرکت های حمل و نقل، تأکید بر کیفیت است. همچنین اهمیت متفاوتی بر خدمات و هزینه در بخش های مختلف صنعت وجود دارد و معیار زمان به صورت کم ارزش ترین عامل توسط هر چهار بخش از شرکت های بررسی شده، تلقی شده است.

پیشینه و اهداف: انواع مختلفی از ناپایداری در دریا رخ می دهد. ساختارهای لایه ای یکی از مهم ترین پدیده های فیزیکی در در محیط های دریایی هستند. پایداری ایستایی و انتشار دوگانه به ترتیب با تغییرات چگالی نسبت به عمق و گرادیان دما و شوری همراه است به دلیل اختلاف دما و شوری در ستون آب، مناطق دریایی ذاتاً قابلیت همرفت پخش دوگانه را دارند. بررسی آنها به دلیل تاثیری بر برخی فرآیندهای اقیانوسی (از جمله: تغییر لایه بندی آب، شکل گیری امواج داخلی، سرعت صوت) و حتی بر موجودات دریایی دارند، دارای اهمیت هستند. در این تحقیق پایداری ایستایی و انتشار دوگانه آب های سواحل دریایی مازندران مورد بررسی قرار می گیرد. روش ها: در این تحقیق، از داده های میدانی دما، شوری و چگالی نواحی ساحلی مازندران از رامسر تا بابلسر استفاده شده است. اندازه گیری­ ها در فصل تابستان (تیر و مرداد) و اواخر فصل پاییز (آذر ماه) انجام شده است مقادیر فراسنج ­های دما و شوری به طور مستقیم از اندازه ­گیری­ های میدانی و دیگر فراسنج­ های (چگالی، فرکانس شناوری، نسبت چگالی و زاویه ترنر و. . . ) با استفاده از داده­ های دما و شوری و روابط مربوطه به وسیله برنامه اکسل (Excel) محاسبه شده است. نیم رخ های مربوط به فراسنج­ های دما، شوری، چگالی، فرکانس شناوری و زاویه ترنر در دو محدوده ی زمانی فصل گرم و فصل سرد سال مورد بررسی و مقایسه قرار گرفته اند. یافته ها: وارونگی شوری در اکثر ایستگاه هایی که اتفاق افتاده، ضخامت لایه وارونگی آنها از 10-3 متر در ایستگاه های مختلف متغیر است. بیشترین تغییرات شوری در لایه وارونگی حدود psu 5/0 در تابستان رخ داده است. در فصل سرد، وارونگی شوری در عمق های پایین تر نسبت به فصل گرم اتفاق می افتد که می تواند ناشی از تغییرات در عوامل بیرونی دریای خزر از جمله تبخیر و بارندگی باشد. همچنین وارونگی دمای جزیی فقط در دو ایستگاه به ضخامت 1. 5 متر و 3 متر با تغییرات دمایی، به ترتیب، 3/0 و 7/0 درجه سانتی گراد مشاهده شد. به علت کم بودن محدوده ی تغییرات شوری، تغییرات چگالی به طور غالب تحت تأثیر دما است. نسبت چگالی در ایستگاه های با وارونگی شوری، غالباً منفی است یعنی همرفت پخش دوگانه رخ نداده است. اما در برخی ایستگاه ها، خصوصاً در قسمت شرق منطقه مورد مطالعه، نسبت چگالی مثبت و بیشتر از 1 است که وقوع پدیده همرفت پخش دوگانه از نوع رژیم انگشتی ضعیف را نشان می دهد. نتیجه گیری: در سواحل مازندران، به دلیل عدم وجود عارضه بستری، از جمله مشابه آبشرون، وارونگی دمای مشخصی مشاهده نشده است. نسبت چگالی در این مناطق، اغلب منفی است که بیانگر پایداری در ستون آب است. در قسمت شرق منطقه مورد مطالعه، مقدار فرکانس شناوری بزرگ تری ثبت شد که پایداری بیشتر را در این منطقه نشان می­ دهد هر چند در لایه های عمیق، مقدار فرکانس شناوری به سمت صفر میل می کند (پایداری خنثی). همچنین رژیم پخشی، در ایستگاه های مورد بررسی، مشاهده نشده است ولی در شرق منطقه تحقیق، رژیم انگشتی در چند ایستگاه رخ داده است.

پیشینه و اهداف: در سال های اخیر با توجه به اهمیت راهبردی توسعه سواحل مکران و رویکرد جدید اقتصادی، شرق کشور به عنوان نقطه توسعه ای در جغرافیای کشور مطرح شده و بندر جاسک به یکی از بهترین نقاط برای انجام فعالیت های اقتصادی و توسعه ای بدل شده است. هدف از نگارش این مقاله، شناسایی نقاط ضعف، قوت، تهدید و فرصت بندر جاسک به عنوان یکی از بنادر مهم در جنوب غرب سواحل مکران می باشد. روش: این تحقیق در دو مرحله صورت گرفته است. در مرحله اول با استفاده از مطالعات انجام شده عوامل داخلی و خارجی موثر بر بندر جاسک شناسایی شده و ماتریس سوات برای این بندر ترسیم شده است. سپس در مرحله دوم با توجه به نتایج ماتریس ارزیابی، جهت گیری راهبردی بندر تعیین شده است یافته ها: . جهت گیری راهبردی بندر جاسک از نوع تهاجمی به دست آمده است و برآن اساس، لازم است راهبردهای مبتنی بر استفاده از نقاط قوت موجود و فرصت های پیش روی بندر در اولویت قرار گیرند. نتیجه گیری: بر اساس تحلیل سوات و جهت گیری راهبردی به دست آمده برای بندر جاسک، امکان توسعه و بهره برداری های متنوع از بندر وجود دارد. تغییر الگوی مدیریت بندر و دعوت از بخش خصوصی برای سرمایه گذاری در بندر می تواند به ارتقا سطح عملکردی هرچه بیشتر بندر کمک نماید.

پیشینه و اهداف: در این مطالعه نهشته­ های بخش فوقانی سازند پابده-بخش تحتانی سازند آسماری در برش چینه­ شناسی نره به ضخامت حدود 236 متر واقع در جنوب غرب جهرم مورد مطالعه چینه ­نگاری زیستی قرار گرفت. در بخش زیرین توالی، نهشته­ های بخش فوقانی سازند پابده از شیل و میان لایه­ های سنگ آهک آرژیلیتی به ضخامت حدود 154 متر تشکیل شده است. به دنبال آن نهشته ­های بخش تحتانی سازند آسماری به ضخامت حدود 82 متر از سنگ آهک آرژیلیتی و سنگ آهک متوسط لایه قرار دارد. از این برش 104 نمونه شامل 68 نمونه از بخش فوقانی سازند پابده و 36 نمونه از بخش تحتانی سازند آسماری با فواصل 1 متر برداشت شد. روش ها: با تهیه 104 نمونه از توالی مورد مطالعه و آماده سازی آن به روش اسمیر اسلاید­، 33 گونه متعلق به 16 جنس از گروه فسیلی نانوفسیل­ های آهکی شناسایی شد. روش اسمیر اسلاید روشی سریع و آسان است که نانوفسیل ها در این روش به هدر نمی­روند. یافته ها: بر­اساس حوادث زیستی و تجمعات فسیلی همراه، زیست زون­ های Sphenolithus pseudoradians Zone (NP20), Ericsonia subdisticha Zone (NP21), Helicosphaera reticulata Zone (NP22), ­Sphenolithus predistentus Zone (NP23) ­ در توالی مورد بررسی تعیین گردید. زون­های زیستی مورد مطالعه با زون­ های زیستی­CNO3/CNO4 –CNE20, CNE21, CNO1, CNO2 از زون­بندی آگنینی و همکاران (2014) و زون­ های زیستی CP15b, CP16a, CP16b, CP16c-CP17/CP18­­از زون بندی اکادا و بوکری (1980) همخوانی دارد. نتیجه گیری: بر­اساس زون­های زیستی معرفی شده، سن بخش فوقانی سازند پابده در برش مورد مطالعه ائوسن پسین (پریابونین)-الیگوسن پیشین (روپلین پیشین) و سن بخش تحتانی سازند آسماری، الیگوسن پیشین (روپلین پسین) پیشنهاد می­شود. همچنین بر اساس مطالعه حاضر در برش نره، مرز بین دو سازند پابده و سازند آسماری به طور هم شیب و پیوسته است

پیشینه و مبانی نظری پژوهش: طبق کنوانسیون حقوق دریاها، چنانچه حاشیه قاره در امتداد قلمرو خشکی دولت ساحلی از محدوده­ ی 200 مایل دریایی فراتر رود، امکان تحدید حدود فلات قاره بیرونی برای کشور ساحلی فراهم می­ شود و در این راستا، از مهم ­ترین نتایج تحدید حدود فلات قاره فراتر از 200 مایل دریایی، شناسایی قلمرو دریایی غیرشفاف به نام منطقه خاکستری است که نمونه عملی آن در قضایای خلیج بنگال تحقق یافته است. با توجه به اینکه تعیین وسعت و حد خارجی قلمرو مناطق دریایی جزء اهداف اساسی حقوق بین الملل دریاها در عصر حاضر بوده و بر اساس صلاحیت ملیِ دولت ساحلی مناطق دریایی همچون آب­ های داخلی، دریای سرزمینی، آب­ های مجمع الجزایری، تنگه­ های بین المللی، منطقه مجاور، منطقه انحصاری اقتصادی و فلات قاره تحت صلاحیت ملی کشور­ها و دریای آزاد، مناطق بستر دریا، کف اقیانوس و زیربستر دریاها فراتر از صلاحیت ملی است و در این میان مناطق انحصاری اقتصادی و فلات قاره فراتر از حاکمیت سرزمینی و تحت صلاحیت ملی دولت ساحلی قرار دارند. همچنین با عنایت به اینکه حقوق حاکمیتی در این دو منطقه­ ی دریایی ذاتاً محدود به همان مناطق است، لذا تحدید حدود منصفانه آن­ها حائز اهمیت است و به همین دلیل انبوه قضایای مطروحه در دیوان بین المللی دادگستری و دیوان های داوری مؤید این واقعیت است که در خلال چند دهه­ ی اخیر فلات قاره جزء بحث برانگیزترین مناطق دریایی جهت تحدید حدود فی مابین کشورهای ساحلی بوده است. حال با توجه به مسایل مذکور این سوالات به ذهن متبادر می­ گردد که آیا در تحدید حدود فلات قاره­ ی فراتر از 200 مایلی از قاعده ی عرفی یا قانونی خاصی تبعیت می­ شود؟ و تعهدات و حقوق حقه ی دولت ساحلی در منطقه خاکستری چگونه قابل تحلیل است؟ روش شناسی: این پژوهش به شیوه توصیفی-تحلیلی به بررسی و مطالعه اجمالی قضایای مهم و نحوه تصمیم گیری مراجع قضایی و داوری همچون دیوان بین المللی حقوق دریاها و دیوان داوری در این قضایا پرداخته است. یافته ها: یافته ها در این پژوهش حاکی از آن است که پس از سال­ ها، رأی دیوان بین المللی حقوق دریاها در قضیه بنگلادش/ میانمار و رأی دیوان داوری در قضیه بنگلادش/ هند به اختلافات دریایی کشورهای همسایه ی ساحلی در حوضه آبی خلیج بنگال با پذیرش صلاحیت تعیین حدود فلات قاره فراتر از 200 مایل دریایی خاتمه داد. با این وجود، تحدید حدود فلات قاره فراتر از 200 مایل دریایی باعث ایجاد منطقه خاکستری شد که پروفسور کلسون در قضیه خلیج جان ماین آن را در شناسایی حقوق و تکالیف دولت ساحلی مؤثر ندانست و از پذیرش آن به عنوان شرایط غیرمعمول خودداری کرد. با این وجود تعارض منافع مطرح شده در منطقه خاکستری خلیج بنگال که ناشی از اعمال هم زمان صلاحیت در منطقه انحصاری اقتصادی و فراتر از فلات قاره است، توجه فوری جهت هنجارسازی حقوقی برای بهره مندی هرچه بهتر از منابع این منطقه ویژه دریایی در آینده نزدیک را بیش از پیش آشکار ساخته است زیرا انتظار می ­رود پس از موفقیت آرای قضایی و داوری در خلیج بنگال متقاضیان تعیین حدود فلات قاره فراتر از 200 مایل دریایی افزایش یابد و این به معنای ازدیاد مناطق کوچک و بزرگ خاکستری در دیگر حوضه های آبی جهان است. نتیجه گیری: این مقاله با بررسی آرای قضایی و داوری صادره در حوضه آبی خلیج بنگال به این نتیجه رسیده که دیوان بین المللی حقوق دریاها و دیوان داوری ضمن پذیرش صلاحیت کشور ساحلی برای تحدید حدود فلات قاره فراتر از 200 مایل دریایی، با اعمال رویکرد عدالت اصلاحی سه مرحله­ ای با پایبندی به رویه تحدید حدود فلات قاره، تحقق منطقه خاکستری در این شرایط را اجتناب ناپذیر دانست. با این حال گذر از تعارضات بالقوه حقوقی همچون مباحث دریانوردی، تحقیقات دریایی و مسایل زیست محیطی در این منطقه جز در سایه توافق های دوجانبه آتی قابل رفع نخواهد بود.

پیشینه و مبانی نظری پژوهش: شیلات یکی از بخش های صنعت غذا است که سریع ترین رشد را در سراسر جهان دارد. افزایش تقاضا برای محصولات باعث ایجاد فشار شدید صید و صیادی بر روی ذخایر طبیعی، به ویژه در اکوسیستم آب های آزاد شده است. برای اطمینان از مدیریت پایدار برای حفظ ذخایر وحشی ماهیان، از طریق ویژگی هایی مانند رشد، خصوصیات تولید مثل، الگوی بازسازی و مرگ و میر مورد ارزیابی قرار می گیرند. الگوی رشد به توضیح چگونگی رفتار جمعیت ها در شرایط مختلف محیطی کمک می کند. هدف اساسی ارزیابی ذخایر آبزیان ارائه مشاوره در مورد بهره برداری بهینه از منابع آبزیان مانند ماهی است. منابع زنده، محدود اما قابل تجدید هستند و ارزیابی ذخایر ماهی سطح بهره برداری را توصیف می­کند که در دراز مدت حداکثر بازده وزنی را بدهد. توزیع فراوانی طولی یک شاخص بیومتریک مهم برای ارزیابی جمعیت ماهی است. هدف از این مقاله توصیف الگوی رشد، پارامترهای رشد و مرگ و میر P. argenteus در شمال خلیج فارس است. روش شناسی: در این بررسی با در نظر گرفتن یک جمعیت پانمیکتیک برای ذخیره حلوا سفید در خلیج فارس به صورت ماهیانه از فروردین 1396 (2017 میلادی) تا فروردین 1398 (2019 میلادی) تعداد 4236 نمونه مورد زیست­سنجی قرار گرفت. در این مطالعه از مدل رشد برتالانفی برای برآورد ضرایب رشد جمعیت ماهی حلوا سفید ااستفاده گردید. جهت محاسبه­ مرگ و میر طبیعی از فرمول تجربی پائولی استفاده شد. مرگ و میر کل از طریق تبدیل فراوانی طولی به منحنی صید محاسبه گردید. ضریب مرگ و میر صیادی از طریق کسر مرگ­ومیر کل از مرگ­و میر طبیعی محاسبه شد. یافته ها: میانگین و انحراف معیار طول چنگالی جمعیت حلوا سفید در کل دوره برابر با 19/1±48/23 سانتی­متر محاسبه شد. ضرایب رابطه طول و وزن برای شاخص (b) برابر با 95/2 و شاخص (a) برابر با 048/0 برآورد شد. مقدار پارامترهای رشد برآورد شده به دو روش شفرد و الفان به ترتیب برای طول­ بی­نهایت برابر با 417 و 418 میلی­متر، ضریب رشد 43/0 و 47/0 در سال و سن در طول صفر 32/0-و 25/0-سال تخمین زده شد. شاخص استاندارد رشد (Ǿ) نیز به ترتیب 87/2 و 91/2 محاسبه شد. با استفاده از معکوس معادله برتالانفی بر اساس نتایج شفرد و الفان به ترتیب 8 و 7 گروه سنی در ترکیب صید تخمین زده شد. مرگ و میر کل ذخیره 83/4 در سال و مرگ­ومیر طبیعی 87/0 در سال تخمین زده شد. نتیجه گیری: نتایج پارامترهای رشد و مرگ و میر نشان داد که ذخایر حلواسفید تحت فشار صیادی است و برای مدیریت شیلاتی این ذخیره باید از داده­های تمامی ایستگاه­ها به صورت مجموع استفاده نمود.

پیشینه و اهداف: پردازش سیگنال مغناطیسی غیر فعال ارسالی توسط شناورهای متحرک سطحی و زیر سطحی یکی از به روز ترین و موثرترین روشهای سنجش از دور جهت تشخیص وجود این شناورها میباشد. میدان مغناطیسی زمین، رسانایی الکتریکی آب دریا و قانون القای الکترومغناطیسی در اثر حرکت یک رسانا درون میدان مغناطیسی، سه مولفه هستند که توانایی آشکارسازی حرکت شناور در دریا را به ما میدهند. حرکت شناور در آب دریا که یک رسانای الکتریکی است، باعث ایجاد تغییراتی در الگوی میدان مغناطیسی زمین میگردد که به ناهنجاری ژئومغناطیسی معروفند و آشکارسازی این ناهنجاری منجر به آشکارش شناور متحرک میشود. روش ها: در این مقاله یک مدل ریاضی جهت بررسی تغییرات این نوع الگوی مغناطیسی در آب های با عمق محدود ارائه می شود که رابطه این نا­هنجاری با پارامترهای محیطی و شکل هندسی جسم شناور را بیان می کند. آشکارسازی زیردریایی به روش تک سنسوری ثابت، معرفی شده و مزایای آن نسبت به تکنیک آشکارسازی هوابرد برشمرده میشود. . یافته ها: مقدار حداقل فرکانس نمونه برداری سنسور ارائه میشود و از آنجا که جهت آشکارسازی زیردریایی ها از فواصل بیشتر، دریافت بیشترین میزان ناهنجاری مغناطیسی لازم است، نشان داده میشود که همیشه یک عمق بهینه وجود دارد که با قرار دادن حسگر مغناطیسی در آن عمق، بیشترین میزان دامنه ناهنجاری مغناطیسی قابل دریافت است نتیجه گیری: آنالیز عددی برای یک زیردریایی نشان میدهد که این عمق بهینه با افزایش سرعت زیردریایی، افزایش می یابد و برای سرعت های کمتر از 10 متر بر ثانیه، این عمق بهینه کمتر از 6 متر بوده و به عمق دریا وابسته نمی باشد.

پیشینه و اهداف: جریان زمینگرد می تواند عمیقاً بر روی وقایع مختلف اقیانوس شناسی و فرآیندهای تعاملی مختلف بین جو و اقیانوس تأثیر بگذارد. براساس تصاویر ماهواره ای ادی های خلیج فارس با قطر متوسط km 90-40 و سرعت cm/s 6-3، بیشتر در نزدیکی سواحل بوشهر و بخش مرکزی خلیج فارس مشاهده شده اند. از این رو، با هدف حل عددی، یک ادی جریان زمینگرد در یک مدل سیال یک لایه که مدل آب کم عمق نامیده می شود، حل می شود. روش ها: تحقیق حاضر که با استفاده از حل عددی معادلات زمینگردی که توسط موسسه اقیانوسی Woods Hole ارائه شده است، با عنوان «راهنمای کوریولیس» که توسط James F. Price تدوین شده و در چهار بخش مجزا به صورت رایگان جهت مطالعات پژوهشی ارائه شده است، می تواند معادلات پایه ای که براساس نیروی کوریولیس هستند (مانند معادلات زمینگرد) را پوشش دهد. با بکارگیری واقعیت های دینامیکی مانند کم عمق بودن اقیانوس، تقریب هیدرواستاتیک و ویژگی نسبتاً ثابت ساختار عمودی اقیانوس، ادی زمینگردی در نرم افزاز MATLAB براساس معادلات زمینگردی حل می شوند. مبدا دستگاه مختصات روی مرکز ادی و رسم نتایج در راستای قطر ادی است. پارامتر کوریولیس f، ثابت (دستگاه مختصات f-plane) است و از اصطکاک صرف نظر می شود. در این حل عددی، از روش عددی تفاضل محدود استفاده شده است و توسعه مدل روی شبکه باسازمان و منظم مستطیل شکل انجام گرفته است. بررسی ها در عرض جغرافیایی N˚28، (مشابه خلیج فارس) برای یک ادی زمینگردی با پهنای km 50 و ارتفاع قله ای برابر با m 3 نسبت به طرفین آن انجام شده است. در این حل عددی تا جای ممکن ویژگی های ادی خلیج فارس مورد آزمایش قرار گرفته است. شبیه سازی به صورت لایه ای متراکم از سیال با قله مستطیلی شکل، به مدت 10 روز از زمان اولیه صفر و از حالت سکون (سرعت اولیه صفر در مرکز قله) اجرا گردیده است. منبع انرژی برای فعالیت ادی از انرژی پتانسیل ذخیره شده در حالت سکون اولیه بسته سیال فراهم می شود. بنابراین کل انرژی در این مدل آب کم عمق حفظ می شود. یافته ها: شعاع تغییر شکل راسبی برابر با km 5/28 و سرعت ادی، برابر m/s029/0 به دست آمد که در توافق خوبی با تصاویر ماهواره ای مطالعات گذشته بود. نتایج حاصل نشان می دهد که با توجه به تقریب زمینگرد بودن جریان، شکل ادی حاصل بصورت متقارن و گاوسی است. در ابتدای شبیه سازی با آزاد شدن قله مستطیل شکل اولیه در زمان صفر طی مدت زمان چند ثانیه تحت نیروی جاذبه، قله شروع به ریزش می کند و باعث آزاد شدن انرژی پتانسیل و تولید جریان می شود و جریان با سرعتی ثابتی در ادی حرکت می کنند. همچنین در ابتدای شبیه سازی، ناپایداری های زیادی در سطح آب و در اطراف حلقه اصلی زمینگردی مشاهده می شود که با نزدیک شدن به انتهای شبیه سازی، این پالس ها تقریباً از بین می روند و تنها حلقه اصلی ادی زمینگردی به صورت نسبتا پایدار باقی می ماند. به علاوه، ادی مستطیل شکل اولیه به یک ادی نرم منحنی شکل تبدیل می شود. نتایج به خوبی دو سرعت جریان در جهت مخالف یکدیگر (مولفه‎های سرعت افقی) در سمت راست و چپ نسبت به مرکز ادی زمینگردی نشان می دهند. با تغییر مکانی جریان در سمت راست و چپ حلقه ادی زمینگردی نسبت به مرکز آن، تاوایی ایجاد می شود که چرخش را برای ادی متعادل زمینگردی ایجاد می کند. انرژی جنبشی و انرژی پتانسیل در آخرین روز شبیه سازی که مدل به یک حالت پایدار می رسد و اغتشاشات در سطح حوضه از بین می رود، برابر خواهند بود. نتیجه گیری: از نتایج، به خوبی دیده می شود نیروی کوریولیس و گرانش منجر به یک ادی با تعادل زمینگردی می شود. با تغییر میزان کشیدگی قائم ستون سیال، سرعت چرخش ادی نیز تغییر می کند و ادی های با قطر بزرگتر، انرژی بیشتری دارند.

پیشینه و مبانی نظری پژوهش: اقیانوس هند به علت برخورداری از موقعیت ژئوپلیتیکی، تنگه ها و آبراهه های استراتژیک، نقش مواصلاتی و همچنین اهمیت راهبردی و اقتصادی، در سال های اخیر مورد توجه جدی قدرت های بزرگ جهانی و منطقه ای قرار گرفته است. کشور چین در راستای تبدیل شدن به قدرت جهانی به دنبال حضور فعال در آب های آزاد و بنادر استراتژیک و راهبردی جهان است. این کشور طرح احیای جاده ابریشم را با عنوان ابتکار یک کمربند یک راه در دست اجرا دارد، که دارای ابعاد مختلف استراتژیکی، ژئوپلیتیکی، سیاسی، اقتصادی و امنیتی است. این پروژه دارای دو مسیر بری و بحری است. مسیر دریایی این پروژه با عنوان جاده ابریشم دریایی قرن 21 پس از عبور از اقیانوس هند به بندر ونیز در اروپا متصل می گردد. هدف کلان این طرح ارتقاء سطح توسعه کشورهای مابین مرزهای شرقی و غربی اوراسیا از طریق تسهیل همکاری های منطقه ای و توسعه زیرساخت های کشورهای معبر عنوان شده است. این طرح دارای ابعاد مختلف ژئوپلیتیکی، اقتصادی و سیاسی –امنیتی است. زمینه های همکاری های غیراقتصادی در چارچوب طرح مزبور شامل: تامین امنیت مسیرهای مبادلاتی، تقویت همکاری های ضد تروریسم در سطح منطقه، طراحی سازوکارهای حل و فصل منازعات در خصوص دعاوی زمینی و دریایی، توسعه منابع دریایی، همکاری در زمینه حفاظت زیست محیطی در مسیر جاده ابریشم، افزایش مبادلات فرهنگی می باشد. قدرت دیگر در حال ظهور منطقه ای، کشور هند است که در پی افزایش نفوذ ژئوپلیتیکی خود را در حوزه شبه قاره است. این پژوهش که به روش توصیفی – تحلیلی تهیه شده است به بررسی رقابت استراتژیک و ژئوپلیتیکی مسیر دریایی «پروژه یک کمربند یک جاده چین» در اقیانوس هند می پردازد. بر این اساس در پژوهش حاضر پرسش اصلی این مسئله است که مسیر دریایی پروژه یک کمربند یک جاده چین چه تاثیری بر رقابت های ژئوپلیتیکی حوزه اقیانوس هند دارد. روش شناسی: در این بخش نوع پژوهش براساس هدف و ماهیت توصیفی-تحلیلی است. توصیفی است به این دلیل که وضع موجود را بررسی می کند و به توصیف منظم و نظام مند وضعیت فعلی موضوع تحقیق می پردازد. به این مبنا تحلیلی است که علاوه بر بیان وضع موجود به تبیین دلایل چگونگی و چرایی وضعیت مسئله و ابعاد آن پرداخته شده است و رقابت استراتژیک و ژئوپلیتیکی مسیر دریایی طرح یک کمربندیک جاده چین در اقیانوس هند، مورد تحلیل قرار گرفته است. روش گردآوری اطلاعات به صورت کتابخانه ای و با استفاده از مقالات، کتاب ها، اسناد و منابع اینترنتی معتبر می باشد. یافته ها: چین و هند هر دو از قدرت های نوظهور در نظام بین المللی هستند. اگرچه در مورد میزان پایداری و مقاومت هر یک از آنها دیدگاه های مختلف و گاه متناقضی وجود دارد، اما در این امر تردیدی وجود ندارد که هر دو کشور از نظر اقتصادی جزء قدرت های جهانی محسوب می شوند و رشد مداوم اقتصاد آنها نیز خود شرایط جدیدی از رفتارهای سیاسی و استراتژیک به ارمغان می آورد. از طرف دیگر هند طی چند سال آینده به چهارمین اقتصاد بزرگ دنیا تبدیل می شود و مجبور به واردات انرژی خواهد شد که 90 درصد آن از تنگه هرمز عبور خواهد کرد. شرایط اقتصادی و اتکا به اقیانوس هند باعث شده هر دو کشور نیروهای نظامی و دریایی خود را در اقیانوس هند تقویت کنند. هند طی دهه گذشته به نیروی دریایی توجه زیادی نشان داده و در حال حاضر با 155 کشتی جنگی یکی از بزرگترین ناوگان دریایی جهان است. چین همچنین در شرق و غرب هند حضور دارد و شبکه ای از پایگاه ها و مراکز دریایی را در کشورهای همسایه، از پاکستان تا میانمار ایجاد می کند. چین و هند در کنار حمایت دریایی از منافع اقتصادی خود، که به شدت به اقیانوس هند وابسته هستند، یکدیگر را تحت نظر دارند و رقابت آهسته ای از جمله اتحاد چین و پاکستان علیه هند وجود دارد. در این رابطه روشن است که اتحاد چین و پاکستان یک نگرانی استراتژیک برای هند است. در سال های اخیر، در چارچوب این ائتلاف، چین حضور فزاینده ای در بندر گوادر پیدا کرده است. در واقع این بندر یکی از مناطق مهم حضور این کشور در اقیانوس هند است و بسیاری به ویژه در هند درباره امکان ایجاد پایگاه نظامی چن در این بندر صحبت کرده اند. با این حال، در شرایط فعلی، همانطور که برای هند و ایالات متحده بسیار تحریک کننده است، بعید به نظر می رسد که این اقدام علنی توسط چین انجام شود. در هر صورت، گوادر یک اهرم استراتژیک در اختیار چین است که می تواند در شرایط بحرانی از هند استفاده کند. هند همچنین نگران همکاری چین و پاکستان است و سعی دارد از بندر چابهار ایران به عنوان برگ برنده علیه چین استفاده کند. نتیجه گیری: چین در حال دستیابی به آرزوی دیرینه خود یعنی تبدیل شدن به یک قدرت جهانی است و این موفقیت چین باعث خواهد شد تا مدل توسعه یافتگی از انحصار غرب خارج شود و قدرت دیگر در حال ظهور در اقیانوس هند در قرن بیست و یکم، هند است. نظرات متفاوتی در باره روابط چین و هند ارائه شده است. برخی بر این باورند که رقابت عمیق و دیرپای ژئوپلیتیکی، تشکیل دهنده روابط میان این دو کشور در طی سالیان متمادی بوده است و منشاء این رقابت ها سرزمین ها و مردمی است که در اطراف یا میان این دو کشور قرار دارند. برخی از این فراتر رفته اند و معتقدند که هند و چین در آینده ای نزدیک به رقابتی خطرناک تبدیل خواهد شد. برخی نیز اعتقاد دارند که هرگونه پیشرفت فاحش در روابط هند و چین غیرمحتمل بوده و روابط میان این دو همچنان رقابتی باقی خواهد ماند و با وجود اختلافات ریشه ای میان هند و چین، دو طرف باید لزوم اجتناب از تبدیل شدن تنش ها به یک رقابت علنی پی ببرند. اما در این میان بازیگران فرامنطقه ای همچون ایالات متحده آمریکا بر روابط میان چین و هند تاثیرگذار هستند و به نوعی سعی در مدیریت روند تحولات جاری در اقیانوس هند را دارند. جمهوری اسلامی ایران نیز به عنوان یک کشور آسیایی با توجه به موقعیت ژئوپلیتیکی خود ناگزیر به داشتن رابطه مناسب با کشورها و قدرت های آسیایی است و با نگاهی گذرا با تاریخ روابط ایران با کشورهای آسیایی می توان دریافت که همواره روابط با این کشورها در ابعاد مختلف و در سطحی مناسب برقرار بوده است، هرچند در مقاطعی با توجه به شرایط و تحولات سیاسی منطقه، این روابط فراز و نشیب های نیز داشته است. در همین رابطه موقعیت ژئوپلیتیکی و توانمندی های ایران (چابهار) زمینه مناسبی را در ابعاد گوناگون جهت اثرگذاری در روابط میان دو کشور هند و چین و به تبع آن در تحولات اقیانوس هند خواهد داشت. از این رو، نقش آفرینی ایران در مناسبات قدرت میان هند و چین ایفا می کند می تواند درک سیستم بین المللی آینده را ارتقاء بخشیده و شناخت از تحولات آتی در حوزه اقیانوس هند را برای تصمیم گیری ها تسهیل نماید. بندر گوادر نه تنها به عنوان بندر مهم تجاری برای پاکستان بلکه به بندری که کشتی های تجاری و ناوهای جنگی و حتی زیردریایی های چین در آن مستقر شوند تبدیل گردد و با توجه به این که این بندر در شرق تنگه هرمز واقع شده است کشورهای غربی به شدت بر این موضوع حساس شده اند و یکی از دلایل اصلی فشار غرب به پاکستان نیز همین موضوع می باشد. چینی ها برای پشتیبانی از این بندر در شرق کشور عمان یک قرارداد 5 میلیارد دلاری در بندر «سلامه و قوین» منعقد کرده اند. در سال 2018 کشور ایالات متحده آمریکا نیز با فشار آوردن به کشور عمان یک قرارداد در این بنادر با عمان منعقد نمود. عمانی ها که در ابتدا در مذاکرات مقاومت می نمودند، در نهایت به این قرارداد تن دادند. پس از آن چین در بندر هامبانتوتای کشور سریلانکا سرمایه گذاری 1/900 دلاری کردند که در واقع بتوانند هم مرکز و هم جنوب اقیانوس هند را در اختیار داشته باشند. بندر چابهار که قرارداد توسعه آن بین ایران و هندوستان امضاء شده است و قرار است توسط این کشور توسعه یابد و این کشور محور اصلی توسعه آن محسوب می شود 70 کیلومتر با بندر گوادر فاصله دارد و این دو بندر با هم جغرافیای مشترک و فرهنگ مشترک دارند. یکی از این بنادر یعنی چابهار را کشور هند که متحد غرب است می خواهد توسعه دهد و بندر گوادر را کشور چین که غرب با آن مخالف است می خواهد توسعه دهد که تا حدودی این مسیر را طی نموده است. با این شرایط یک رقابت ژئوپلتیکی در آینده ایجاد خواهد و به دلیل عدم پختگی و بدون بررسی تحلیل ژئوپلیتیکی ایران از مسایل و انعقاد قرارداد به هندوستان در راستای توسعه چابهار، در این خصوص کار زیادی توسط هندوستان صورت نگرفته است و جمهوری اسلامی ایران در این خصوص در حال تبلیغ نمودن است که این تبلیغات کشور پاکستان را بسیار حساس نموده است چرا که پاکستان مخالف توسعه بندر چابهار توسط رقیب این کشور یعنی هندوستان است. از سوی دیگر از شمال در کشور افغانستان و دستگاه های دولتی آن که عمق استراتژیک پاکستان محسوب می شود نفوذ کرده است. از سوی دیگر در شرق پاکستان یعنی منطقه لاهور خود هندوستان قرار دارد و در نهایت در غرب کشور پاکستان هم هندی ها در حال فعالیت هستند. جمهوری اسلامی ایران باید گونه ای اقدام کند که بندر چابهار به عنوان یک محور در بستر پروزه «یک کمربند – یک جاده» هم پا و مانند بندر گوادر حرکت کند و راهی جز این ندارد و در واقع اجازه دهد که کشور چین در این حوزه فعال شود و در واقع این دو را باید در قالب یک پروژه دانست و اگر دو پروژه باشند یعنی یکی هند و دیگری چین به نتیجه نخواهیم رسید. از سویی دیگر با توجه به وجود مشکلات داخلی هند، این کشور توان لازم را برای سرمایه گذاری در بندر چابهار ندارد چراکه هندوستان آمادگی لازم برای سرمایه گذاری در خارج از کشور خود را ندارد. بنابراین جمهوری اسلامی ایران باید توسعه چابهار در جنوب شرق کشور را با کمک چینی ها انجام دهد و این بدان معنی نیست که کشور هندوستان و یا سایر کشورها اجازه همکاری ندارند. از سوی دیگر کشور چین آمادگی لازم برای ایجاد بستر و زیرساخت های توسعه در بندر چابهار را دارد.

پیشینه و اهداف: ماهی و محصولات دریایی از تولیدات اقتصادی مهم بسیاری از کشورها می باشند. فرآورده­ های شیلاتی علی­رغم داشتن ارزش غذایی بالا، فسادپذیری زیادی در مقابل عوامل محیطی و عوامل میکروبی دارند و موجب می­شود تا فرآیند فساد در ماهی بلافاصله پس از مرگ آغاز شود؛ بنابراین هدف از این بررسی، جداسازی و شناسایی باکتری های موجود در ماهی کفال پشت سبز با محتویات شکمی تحت شرایط نگهداری در سرما، به منظور کاهش و جلوگیری از فرایند فساد بود. روش ها: در این مطالعه 86 قطعه ماهی کفال پشت سبز با محتویات داخل شکم و نوع تخلیه شکمی به صورت تازه از بازارچه ماهی فروشان شهرستان آبادان تهیه گردید. نمونه های ماهی و یخ به نسبت 1 به 2 (وزنی/ وزنی) با جعبه های یونولیتی فورا به آزمایشگاه فرآوری واقع در دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر منتقل گردیدند. جهت شمارش و شناسایی باکتریایی به مدت 16 روز در دو شرایط دمایی یخ (℃0) و یخچال (℃4) نگهداری شدند. یافته ها: روش کار نتایج نشان داد که چه تعداد باکتری های مزوفیل، سرمادوست و استافیلوکوکوس و باکتری های تولیدکننده H2S طی زمان نگهداری به طور معنی داری افزایش یافتند. نتیجه گیری: نتایج شناسایی باکتری های جداسازی شده نشان داد که در ماهی کفال پشت سبز نگهداری شده در سرما باکتری های گرم مثبت شامل: Micrococcusspp، Staphylococcus، Listeria spp.، Corynebacterium spp.، Lactobacillusspp، Bacillus، Staphylococcussp، و باکتری های گرم منفی شامل: Pseudomonasspp، Klebsiella spp.، Vibrio spp.، Enterobacter، Aeromonas، Shigella، Serratia بودند.