تحقیقات جغرافیایی
سال:1401 | دوره:37 | شماره:2 (پیاپی 144) |تعداد مقالات:14

مقدمه از نظرگاه جغرافیای سیاسی پسامدرن، هویت سرزمینی به مثابه متن در درون مجموعه ای از عناصر نظام یافته ذهنی تحت گفتمان شکل می گیرد و پس از آن در گره گاهی به نام «فضا» نمود عینی می یابد. به بیان دیگر هویت عینیت یافته در سرزمین، حاصل مجموعه ای از روابط انتظام یافته توسط قدرت سیاسی است که در مقطع خاصی از تاریخ وجود عینی بنام سرزمین را معنا می بخشد. در این راستا در تاریخ ایران باستان نخستین بار حکومت ساسانیان برای برای ساخت هویت سرزمینی از دستگاه ایدیولوژیک آیین زرتشت برای ایجاد وحدت سرزمینی استفاده نمودند. در این پژوهش کوشش شده چگونگی مفصل بندی عناصر آیین زرتشت در ایجاد فرآیند بین الاذهانی، حس تعلق سرزمینی در مردم در عصر ساسانیان واکاوی شود. نتیجه گیری در این دیدگاه، نقش آفرینی سیاسی رهبران فره ایزدی نقش بسزایی در ساخت بهینه حکومت، مرز، سرزمین و هویت داشته است. همچنین برای پی ریزی مدیریت سیاسی متمرکز حکومت ساسانی به گونه ای آن را از آموزه های اوستا بازنمایی می نماید که در آن سرزمین یکپارچه ایرانویچ با قدسیت، درهم می آمیزد و روح جمعی را بنیان می نهد. در این دوره ذیل گفتمان دین رسمی گونه ای از غیریت سازی شکل گرفت که در طی آن ایران، عنوان نمودگاه اندیشه اهورایی در نسبت متفاوت با «انیران» قرار گرفت و رسالتی به قدرت سیاسی تفویض شد که قادر باشد هویت قدسی متناسب با الهیات زرتشتی را پرورش دهد و اهریمنان داخلی و خارجی را از این هویت اصیل بزداید.

اهداف اختصاص غیراصولی منابع به مناطق برخوردار و محرومیت سایر مناطق موجب نابرابری های توسعه اقتصادی شده است. هدف این پژوهش تعیین محدوده منطقه شهری سمنان با استفاده از روش اندازه گیری جریان ها (پایین به بالا) با بکارگیری شاخص های جریان سفر و جریان کالا بین شهر اصلی و شهر پیرامونی استخراج شده از مبانی نظری بود. روش شناسی از مرکز شهر سمنان حریمی به شعاع 20 و 50 کیلومتر در محیط GIS زده شده، شهر سمنان به عنوان شهر اصلی و شهرهای درجزین، سرخه، شهمیرزاد و مهدیشهر به عنوان شهرهای پیرامونی انتخاب شدند. برای تعین منطقه شهری باید میزان جمعیت جابه جاشده بین دو شهر و میزان کالای جابه جاشده محاسبه شده و با قرارگرفتن در فرمول های مربوطه نمره نهایی هر شهر را محاسبه نمود. یافته ها بر اساس محاسبات، شاخص نمره نهایی (iT) شهرهای سرخه و درجزین به ترتیب برابر با 11. 72 و 18. 83 دارای همبستگی متوسط، مهدیشهر برابر با 28. 54 دارای همبستگی بالا و شهمیرزاد برابر با 38. 5 دارای همبستگی خیلی بالا با شهر سمنان بودند. لذا محدوده منطقه شهری سمنان را می توان شامل دو بخش مرکز (شهرستان سمنان) و قلمرو پیرامونی آن (شهرستان های مهدیشهر و سرخه) تعیین نمود. نتیجه گیری وضعیت تعادل فضایی نظام شهری سمنان از حالت تک مرکزی در دهه های گذشته با افزایش تعداد شهرهای پیرامونی و واگرایی منطقه ای جمعیت، با سرعت متعادلی به سوی توسعه چند مرکزی گرایش داشته ولی هنوز فاصله زیادی با ایجاد تعامل کامل منطقه ای دارد که ایجاد منطقه شهری سمنان می تواند موجب تسریع این روند شده است.

اهداف گردشگری شهری پدیده ای پیچیده است که این پیچیدگی در تعامل با محیط های مختلف افزایش می یابد. در سال های اخیر با توجه به اهمیت این مساله گردشگری تاثیر زیادی بر روابط اقتصادی، فرهنگی و سیاسی جوامع مختلف داشته است. لذا هدف از این پژوهش ارزیابی کاربرد روش پویایی سیستم در برنامه ریزی و توسعه صنعت گردشگری شهر شهداد بود. روش شناسی با استفاده از مدل سازی دینامیکی در قالب روش تحلیل پویایی سیستم ها به ارزیابی توسعه گردشگری شهر شهداد پرداخته شد. پس از مرور پیشینه تحقیقات انجام شده و شناسایی عوامل موثر بر توسعه گردشگری شهر شهداد، مهم ترین این عوامل مشخص و مدلی از این عوامل و روابط عملی بین آن ها در محیط نرم افزار VENSIM 9. 2. 2 ترسیم و افق زمانی 10 سال آینده شبیه سازی شد. یافته ها در شبیه سازی مدل، سناریوهای مختلفی بر اساس افزایش هزینه توسعه گردشگری شهداد، بودجه مازاد (5000 دلار) و کاهش هزینه توسعه گردشگری شهداد، نبود بودجه (1 دلار) ایجاد شد و نشان داد که این بودجه مازاد می تواند بر متغیرهای دیگر تاثیرگذار باشد. با افزایش هزینه توسعه گردشگری شهداد شاهد افزایش جاذبه ها و ظرفیت های گردشگری در مدل بودیم و از طرفی کمبود بودجه هم باعث شد که با کاهش جاذبه ها و تمایل مردم محلی رو به رو شویم و این مساله بیانگر این است که تمامی متغیرها در مدل با هم ارتباط داشتند. نتیجه گیری نتایج شبیه سازی الگوی طراحی شده نشان داد که برای دستیابی به اهداف مد نظر تناسب و هماهنگی بین زیرسیستم های مختلف سیستم گردشگری شهداد (در آمد اقتصاد گردشکر، جذابیت گردشگری، حفاظت از محیط زیست، تمایل افراد محلی) امری ضروری و لازم است.

اهداف امروزه یکی از مهم ترین مخاطراتی که همواره شهرها را تهدید می نماید خطر وقوع زلزله است. پژوهش حاضر با هدف تحلیل وضعیت آسیب پذیری ساختمان های شهر اشنویه در برابر وقوع احتمالی زلزله انجام شد. روش شناسی این پژوهش کاربردی با رویکرد کمی-تحلیلی در سال 1400 انجام یافت که شامل محلات دوازده گانه شهر اشنویه بود. از 8 شاخص کالبدی-محیطی شامل نوع مصالح، عمر بنا، کیفیت بنا، تعداد طبقات، تراکم جمعیت، کاربری اراضی، شیب، حریم رودخانه استفاده شد. به منظور سنجش میزان آسیب پذیری از مدل تلفیقی AHP-VIKOR، روش شاخص متوسط درجه آسیب و از نرم افزارهای Arc GIS 10. 2 و Idrisi 32 استفاده شد. یافته ها آسیب پذیری ساختمان ها در شهر اشنویه جدی است و شدت لرزه پذیری محلات در این شهر متفاوت بود. بدین صورت که محله های 1، 4، 5 و 7 بیشترین آسیب پذیری در برابر زلزله را داشتند و محله های 2، 3 و بخش های از محله های 6، 11 و 12 دارای آسیب پذیری کمتری بودند. دلایل آسیب پذیری، استفاده از مصالح کم دوام و ناپایدار نظیر آجر و خشت و چوب، عمر بالای ساختمان ها (76% سطح شهر)، وجود تراکم بالای جمعیتی در محلات 4، 5، 7، بالا بودن میزان شیب و وجود گسل شیوه برو در این شهر بود. نتیجه گیری بناهای ساخته شده شهر بدون کمترین توجه به آیین نامه های ساختمانی احداث شده اند.

مقدمه یکی از مشکلات کالبدی عمده شهرهای قدیمی، وجود بافت های فرسوده در آنهاست که خود سرآغاز بسیاری از مشکلات شهری شده و زمینه ناپایداری را در بسیاری از شهرها فراهم ساخته است. در همین راستا، هدف اصلی پژوهش حاضر، ارایه راهبردهای بهسازی و نوسازی کالبدی-فضایی بافت های فرسوده شهری منطقه 19 تهران بود. روش شناسی این تحقیق «توصیفی-تحلیلی» به شیوه پیمایشی در سال 1399 اجرا شد. در این تحقیق مهم ترین عوامل درونی و بیرونی تاثیرگذار بر بافت های فرسوده منطقه 19 تهران شناسایی و با نظر کارشناسان به تک تک عوامل موثر، ضریب اهمیت داده شد. ابزار تحقیق، پرسش نامه بود که توسط 20 نفر از متخصصین بهسازی تکمیل شد. روایی و پایایی پرسش نامه با استفاده از آلفای کرونباخ، 88/0 به دست آمد. تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از مدل SWOT انجام شد. در انتها با سنجش اهمیت هر یک از عوامل، اولویت دارترین راهبردهای بهسازی و ساماندهی کالبدی-فضایی این منطقه شناسایی شد. یافته ها نتایج حاصل از سنجش نظر متخصصین نشان داد که بافت های فرسوده این منطقه از نقاط ضعف و در عین حال نقاط قوت و فرصت های بهینه برابر (n=20)، به منظور بهره گیری و رسیدن به حد مطلوب و در نتیجه بهسازی و ساماندهی کالبدی-فضایی برخودار بودند. با توجه به نقاط ضعف و قوت ها، راهبردهای تنوع، تهاجمی، تدافعی و بازنگری برای بهسازی و بازسازی مطلوب ارایه شد. نتیجه گیری محلات منطقه 19 تهران رشد نامنسجم و درهم تنیده ای داشته است و مشکل بافت فرسوده در این محلات بیشتر به مسایل اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی باز می گردد، لذا می توان با اجرای استراتژی های حاصل از این پژوهش و مشارکتی کردن آنها زمینه توسعه، بهسازی و ساماندهی این محلات را فراهم ساخت.

اهداف ارتفاع از سطح دریا و جهت های جغرافیایی در مناطق کوهستانی در فواصل کم تغییر می کنند و بدین شکل پیچیدگی بالایی در فیزیوگرافی منطقه ایجاد می نمایند. با تغییر فیزیوگرافی تغییر در تنوع و ساختار پوشش گیاهی و میزان ترسیب کربن آن نیز ایجاد خواهد شد. این تحقیق اثر تغییرات ارتفاع از سطح دریا، شیب و جهت دامنه کوهستانی البرز جنوبی در حاشیه شهر تهران بر میزان ترسیب کربن را مورد بررسی قرار داد. روش شناسی نقشه تنوع فیزیوگرافی و شکل زمین بر اساس مدل رقومی ارتفاع منطقه و با درنظرگرفتن عامل ارتفاع از سطح دریا و تغییرات جهت دامنه و شیب تهیه شد. بر اساس این لایه اطلاعاتی نمونه برداری از خاک و پوشش گیاهی در هر یک از فرم های فیزیوگرافی به صورت میدانی انجام شد. تغییر میزان دی اکسید کربن خاک و رابطه آن با پوشش گیاهی بر مبنای پارامترهای فیزیوگرافی بررسی شد. یافته ها بررسی نتایج نشان داد که جهت دامنه، شیب و ارتفاع از سطح دریا رابطه مستقیمی با میزان ترسیب کربن پوشش گیاهی دارد. جهت جغرافیایی غربی و شیب های کم بیشترین ترسیب کربن را نشان دادند، همچنین با افزایش ارتفاع بدون درنظرگرفتن عامل جهت و شیب مقدار کربن خاک به طور معنی داری روند کاهنده داشت. نتایج حاصل از بررسی کربن آلی ریشه به تفکیک نمونه های مورد مطالعه نشان داد کمترین مقدار کربن آلی ریشه در گونه Ferula stipa مشاهده شد و بیشترین مقدار کربن آلی ریشه در گونه Ferula psathyrostachys بود. نتیجه گیری ارتفاع از سطح دریا، شیب و جهت جغرافیایی دامنه ها بر میزان ترسیب کربن اثرگذارند. شرایط آلایندگی هوا و تغییرات آب و هوایی (تغییرات دما و بارندگی در آن محسوس باشد)، می تواند بر چرخه ترسیب کربن اثر منفی داشته باشد. این تاثیر به طور ویژه بر دامنه های جنوبی و شرقی بیشتر خواهد بود.

اهداف تجربیات متعدد درباره تاثیر آثار معماری بر ایجاد پویایی اقتصادی شهر ها وجود دارد و میزان موفقیت اثر معماری در ایجاد این تاثیر، ارتباط مستقیم با ویژگی ها و کیفیت های آن اثر دارد. هدف از این پژوهش تبیین رابطه میان کیفیت های مختلف معماری با میزان ایجاد رشد اقتصادی برای محدوده پیرامون در بستر واقعیت های اجتماعی و جغرافیایی شهر مشهد بود. روش شناسی در این پژوهش بر اساس روش همبستگی و به صورت علی و مقایسه ای، دو اثر معماری با کاربری تجاری در محدوده منطقه 9 شهر مشهد و در بازه زمانی 7 ساله مورد بررسی قرار گرفت و چگونگی تاثیر ویژگی های کمی و کیفی این آثار بر مبنای روش اقتباس شده از "تکنیک شاخص کیفیت طراحی" بر ایجاد پویایی اقتصادی برای محدوده پیرامون بر اساس "آنالیز هدانیک" و "روش تفاوت در تفاوت ها"، تبیین شد. یافته ها در مورد دو بنای شاخص شهری، برقراری ارتباط مناسب با شهر و دسترسی به زیرساخت های شهری و خصوصا سیستم حمل و نقل عمومی و شریان های ارتباطی، بیشترین تاثیر مثبت در موفقیت اقتصادی پروژه را داشت و علاوه بر آن افزایش 24درصدی در بهره مندی از مفاهیم اصلی اقتباس شده از ابزار "شاخص کیفیت طراحی"، سبب ایجاد پویایی اقتصادی حدود 30درصدی در ارزش واحد های آپارتمانی پیرامون آن نسبت به محدوده مجاور پروژه دیگر با بهره مندی کمتر از این ویژگی ها شد. نتیجه گیری افزایش بهره مندی از کیفیت های شناسایی شده در اثر معماری، سبب ایجاد مطلوبیت و رونق اقتصادی بیشتر در محدوده پیرامون و شهر می شود. بر این اساس موارد شناسایی شده می تواند راهنمایی برای اولویت گذاری در مراحل مختلف شکل گیری پروژه ها باشد و هزینه هایی که برای ایجاد کیفیت های مناسب تر ایجاد می شود در بلندمدت تاثیرات مناسبی هم در مقبولیت پروژه و هم در ایجاد پویایی برای شهر و محدوده پیرامون اثر معماری خواهد داشت.

اهداف هدف از انجام این مطالعه، بررسی تغییرات فضایی-زمانی پوشش برف و آب معادل برف حوضه های کارون، کرخه و دز و تاثیر تغییرات در آب دهی حوضه های مذکور بود. روش شناسی به منظور استخراج پوشش برف و اندازه گیری آب معادل برف و همبستگی آن ها با آب دهی حوضه کارون، کرخه و دز از روش آستانه گذاری روی باندهای انعکاسی و حرارتی، روش من کندال، همبستگی اسپیرمن و داده های سنجنده MODIS (2020-2000)، تصاویر موجود سنجنده AMSR-2/AMSR-E (2020-2003) و آب دهی ماهانه همزمان با تصاویر ماهواره ای مذکور استفاده شد. یافته ها نتایج حاصل از تحلیل سری زمانی در هر سه حوضه مورد مطالعه، نشانگر روند کاهشی مساحت پوشش برف و حجم آب معادل برف در اکثر ماه ها بود، بیشترین تغییرات کاهشی مساحت پوشش برف، در حوضه دز و ماه مارس با مقدار 26/3-و بیشترین تغییرات کاهشی آب معادل برف نیز در حوضه کارون و ماه فوریه با مقدار 86/3-مشاهده شد. بیشترین میزان همبستگی در هر سه حوضه مربوط به حوضه دز در ماه ژوین با مقدار 775/0 (01/0>p) و کمترین آن مربوط به حوضه کرخه در ماه فوریه با مقدار 183/0 بود. بررسی ارتباط میان دبی و آب معادل برف تصاویر AMSR-2/AMSR-E هم نشان داد که بیشترین میزان همبستگی، مربوط به حوضه کارون در ماه ژانویه با مقدار 721/0 بود (01/0>p). نتیجه گیری به طور کلی در سال های مورد مشاهده مساحت پوشش برف و آب معادل برف در تمامی ماه ها کاهشی بوده و در حوضه های کارون و دز از شدت بیشتری برخوردار است. علاوه بر این در بیشتر ماه ها ارتباطی میان مساحت پوشش برف و دبی حوضه ها وجود ندارد.

اهداف مشارکت یکی از شاخص های رهبری و نشانه بلوغ سازمانی جامعه محسوب می شود. مفهوم مشارکت ارتباط تنگاتنگ و مرتبط با مفهوم شهروندی دارد. هدف از این پژوهش، تدوین الگویی برای جلب مشارکت سازمان های مردم نهاد در نظام مدیریت شهری در کلان شهر تهران بود. روش شناسی روش تحقیق بر اساس هدف کاربردی و بر اساس روش توصیفی-تحلیلی است. اجرای تحقیق در کلان شهر تهران در 123 ناحیه شهرداری در سال 1399 تا نیمه اول 1400 و شامل مدیران نواحی شهر تهران (به تعداد 2654 نفر) بود. داده ها به صورت کتابخانه ای و مطالعات میدانی جمع آوری شد. تعداد 360 نفر مدیر و کارشناس انتخاب شد و به منظور تجزیه وتحلیل اطلاعات نیز از روش های آماری میانگین، جداول فراوانی و مدل تحلیل عاملی تاییدی بهره گرفته شد. یافته ها سازمان های مردم نهاد در مشارکت شهروندان در مدیریت شهری می تواند نقش حایز اهمیت و در خور توجهی داشته باشند. بار های عاملی روی مسیر های به دست آمده، نشان داد که الگوی مورد نظر از اعتبار و روایی قابل قبولی برخوردار بود و مقدار بار های عاملی تمام مسیرها بیش از 7/0 نشان داد؛ بنابراین سمن ها برای ارتقاء مشارکت شهروندان در مدیریت شهری می توانند در ابعاد مختلف نقش های مهم ایفا کنند. نتیجه گیری برای تحقق مشارکت سازمان های مردم نهاد در نظام مدیریت شهری، ابتدا باید بستر های لازم برای مشارکت سمن ها فراهم شود و پس از آن ابزار های مشارکت و تعیین هدف و نوع تخصص های سمن ها است که در میزان مشارکت تاثیرگذار است؛ بنابراین قصد و نیت مشارکت، ابزار های مشارکت و زیرساخت های مشارکت مولفه های اصلی مدل مشارکت سمن ها در نظام مدیریت شهری در بررسی و یافته های این تحقیق است.

اهداف تاب آوری شهری طی سال های اخیر به خصوص با شیوع همه گیری کرونا و افزایش آلودگی های زیست محیطی به مساله اصلی کلان شهرها تبدیل شده است. همچنین ناکارآمدی و ضعف عملکردی ساختار فضایی کلان شهرها، باعث بروز مشکلات و معضلات محیطی و کاهش تاب آوری محیط زیست شهری شده است؛ با این منظور در این پژوهش به شناخت نقش و تاثیر ساختار فضایی کلان شهر تبریز در تاب آوری محیط زیست شهری آن پرداخته شد. روش شناسی روش پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی-تحلیلی است. محدوده مکانی پژوهش، کلان شهر تبریز و محدوده زمانی آن سال های 1399 و نیمه اول سال 1400 بود. روش جمع آوری داده های پژوهش به صورت میدانی و کتابخانه ای و روش تجزیه و تحلیل داده ها شامل آماره های تراکم کرنل، تحلیل چیدمان فضا، تحلیل بیضوی انحراف استاندارد و روش رتبه بندی فازی ماباک بود. یافته ها یافته های پژوهش حاکی از آن است که شهر تبریز از نظر معیارهای تعیین ساختار فضایی به صورت تک هسته ای با تسلط بخش مرکزی نسبت به سایر بخش ها است؛ بنابراین وضعیت تاب آوری محیط زیست شهری در این بخش مورد اندازه گیری قرار گرفت. نتایج حاصل از رتبه بندی ماباک فازی نیز نشان داد که ضریب Q برای مراکز تجاری و صنعتی به ترتیب 442/0و 416/0 به دست آمد و این ضرایب نشان دهنده تاثیر زیاد مراکز تجاری و صنعتی بر میزان تاب آوری محیط زیست شهری بود. نتیجه گیری بیشترین آلودگی هوا، ذرات معلق در هوا و ناپایداری محیط زیست در بخش مرکزی شهر بیشتر از سایر بخش ها است؛ بنابراین ساختار فضایی شهر تاثیر زیادی بر میزان تاب آوری محیط زیست شهری دارد.

اهداف توجه به فاکتور تنوع در کیفیت محیط شهری، برای ایجاد هویت، حفظ جذابیت و سرزندگی و انعطاف پذیری محیط شهری اهمیت فراوانی دارد. هدف پژوهش حاضر، بررسی نقش تنوع فضای تجاری در کیفیت محیط شهری در بازار چهارراه رسولی شهر زاهدان بود. روش شناسی متغیرهای موثر بر کیفیت محیط شهری با روش تحلیل محتوای کیفی، در مدلی جامع ارایه شد؛ سپس، با استفاده از پرسش نامه، ابعاد مختلف کیفیت محیط شهری با تاکید بر معیار تنوع، ارزیابی شد. اطلاعات، در دو بخش توصیفی و استنباطی با استفاده از آزمون T تک نمونه تحلیل شد. ضریب تاثیر هر بعد به عنوان متغیر مستقل بر متغیر وابسته کیفیت محیط شهری از طریق مدل معادلات ساختاری رگرسیون چندمتغیره در محیط نرم افزار SPSS 26 و Lisrel بررسی شد. یافته ها ابعاد اقتصادی (0. 221)، ادراکی-ذهنی (1. 23)، اجتماعی-فرهنگی (1. 20) و کارکردی (0. 99) بازار چهارراه رسولی به ترتیب بیشترین ضریب تاثیر بر تنوع محیط شهری زاهدان را داشته اند. مولفه های مختلف کیفی مرتبط با تنوع اصناف، قیمت مناسب اجناس و تناسب اصناف بازار برای همه قومیت ها و گروه های سنی و امکان تعامل اجتماعی بیشتر با دیگران در رتبه های بالاتری قرار گرفتند. کمترین ضریب تاثیر را نیز ابعاد محیطی (0. 72) و کالبدی-فضایی (0. 98) داشته اند. نتیجه گیری تنوع کالبدی شرط لازم برای ارتقای کیفیت محیط شهری است، چراکه می تواند بستر فضایی مناسبی برای حضور افراد مهیا کند. متعاقبا فراهم سازی امکانات در راستای بهبود ابعاد محیطی در این شرایط الزامی است. به دلیل تعامل بین شاخص های کیفیت محیط شهری، ارتقای ابعاد کالبدی و محیطی محله مورد نظر باید مورد توجه مسیولین و برنامه ریزان شهری قرار گیرد.

اهداف یکی از موضوع های مهم برای شناخت شهر ایرانی-اسلامی، مطالعه بافت قدیم و ارزش های اسلامی آن شهر است. پویایی رفتارهای شهری سبب شده است که متخصصان برای شبیه سازی در طرح های شهری از روش های نوین استفاده کنند. هدف این پژوهش ارزیابی و سنجش انسجام کالبدی-فضایی بافت قدیم در شهر ایرانی-اسلامی ضمن مطالعه بافت قدیم شهر سنقر در سه بازه زمانی متفاوت از ادوار گذشته آن بود. روش شناسی پژوهش حاضر، کمی علی مقایسه ای است و برای جمع آوری داده ها از روش کتابخانه ای و مطالعات میدانی بود و برای تحلیل داده ها از روش چیدمان فضا و نرم افزار Depthmap 10 روی نقشه بافت قدیم شهر سنقر استفاده شد. یافته ها نتایج حاصل از پژوهش نشان دهنده افزایش متوسط مقدار هم پیوندی بافت قدیم شهر سنقر در مقاطع زمانی مورد بررسی بود که گویای افزایش عجین شدن بافت قدیم با کل ساختار شهری شهر سنقر است. از طرفی، متوسط عمق فضا از 43/1 به 55/1 در وضع موجود و نیز مقدار 39/1 درطرح مصوب ساماندهی بافت فرسوده شهر سنقر رسیده است که با توجه به تغییرات کالبدی و توسعه شبکه معابر به وجود آمده منطقی به نظر رسید. با توجه به مقادیر عددی شاخص اتصال می توان گفت که میزان ارتباط فضاهای موجود در بافت قدیم شهر با سایر فضاهای شهر افزایش یافته بود. نتیجه گیری طرح ساماندهی بافت فرسوده شهر سنقر دارای نتایج مثبتی بوده و می تواند موجب یکپارچگی و افزایش انسجام بافت قدیم شهر سنقر شود و از طرفی نیز از انزوای بیشتر آن جلوگیری کند.

اهداف بر اثر تغییرات برودتی و اقلیمی کواترنری، خاک های بسیاری به شکل رسوب، به وسیله اشکال مختلف فرسایش، وارد چرخه کندوکاوی یا ترسیب شده است. از جمله فرم های حاصل از رسوب گذاری رودخانه ها، مخروط افکنه ها هستند. مخروط افکنه ماهدشت در جنوب کرج، از میراث برجای مانده از تغییرات اقلیمی کواترنری بوده است. پژوهش حاضر با بررسی تغییرات بافت، pH و رنگ، در لایه های رسوبی مخروط افکنه ماهدشت سعی دارد که برآیندی از تغییرات محیطی منطقه مطالعاتی به دست دهد. روش شناسی پژوهش حاضر از نظر هدف، بنیادی و از لحاظ روش شناسی، علی مقایسه ای و پیمایشی است که اطلاعات آن به روش اسنادی و میدانی و آزمایشگاهی گردآوری شده است. برای دستیابی به هدف مورد نظر تعداد 19 نمونه از یک ترانشه 5 متری برداشت و در آزمایشگاه، مورد آزمایش گرانولومتری، آزمایش اسیدیته و قلیاییت رسوب و آزمایش تعیین رنگ خاک قرار گرفت. پس از انجام آزمایش ها، داده های به دست آمده مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. یافته ها یافته های به دست آمده نشان داد که در میان لایه های رسوبی مخروط افکنه، لایه A2 با ضخامت زیاد، بیشترین تفاوت بافت را با لایه های دیگر داشته است. به طور کلی ریزدانه بودن، قلیاییت بسیار ضعیف و رنگ زرد روشن با درجه خلوص بالا، ویژگی بارز لایه های مطالعاتی بوده است. نتیجه گیری شواهد نشان داد که نوسانات و تغییرات محیطی کواترنری پایانی به صورت تناوبی از انواع جریان های سیلابی انرژی متوسط تا پایین، مبین دوران گرم و خشک است. رخساره های بین کانالی مخروط افکنه، جریان های کانالی با انرژی بالا، متوسط و ضعیف را شامل می شود. جریان متوسط رو به بالا که مشخصا در افق A2 با ضخامت 159سانتی متر و سه منشا رسوبی ردیابی شد، مبین بارش های یکنواخت و مستمر و به مدت طولانی است و می تواند مبین دوران سرد و مرطوب باشد.

اهداف و زمینه ها یکی از مولفه های تاثیرگذار بر سیمای شهرها که نقش فعالی در پویایی عملکردی و زیبایی شناختی شهری دارد، مبلمان شهری است. مبلمان و زیباسازی شهری یکی از عناصر مهم به منظور ارتقای کیفیت زندگی شهری محسوب می شود. روش شناسی با استفاده از تکنیک مارکوس به تحلیل شاخص های مربوط به مبلمان شهری و زیباسازی شهری در کلانشهر اصفهان پرداخته شده است. روش تحقیق از نوع کمی بوده است و داده های آن از آمارنامه کلانشهر اصفهان در سال 1398 اقتباس شده است. با استفاده از مدل آنتروپی شانون وزن شاخص های مبلمان شهری محاسبه شده است و این وزنها در تکنیک مارکوس به کار گرفته شده اند و با استفاده از امتیاز نهایی F(K) تکنیک مارکوس به تحلیل نماگرهای مورد بررسی در کلانشهر اصفهان پرداخته شده است. یافته ها مقدار ضریب Si برای ضد ایده ال (0/151) به دست آمده است و بیشترین مقدار این ضریب به منطقه یک (0/6794) تعلق داشته است. بیشترین مقدار ضریب K-عدد (4/505) و بیشترین مقدار ضریب K+ عدد (0/679) به دست آمده است که به منطقه 1 کلانشهر اصفهان تعلق دارد. کمترین مقدار این ضرایب به منطقه 13 کلانشهر اصفهان تعلق داشته است. با استفاده از تکنیک مارکوس امتیاز نهایی F(K) برای منطقه یک (0/666)، منطقه دو (0/283)، منطقه سه (0/648)، منطقه چهار (0/473)، منطقه پنج (0/503)، منطقه شش (0/649)، منطقه هفت (0/488)، منطقه هشت (0/465)، منطقه نه (0/387)، منطقه ده (0/482)، منطقه یازده (0/397)، منطقه دوازده (0/524)، منطقه سیزده (0/268)، منطقه چهارده (0/325) و منطقه پانزده (0/328) به دست آمده است. نتیجه گیری امتیاز نهایی تکنیک مارکوس برای نماگرهای مبلمان شهری در مناطق 15 گانه کلانشهر اصفهان نشان دهنده نابرابری در شاخص های مورد بررسی است.