فرهنگ و ارتقاء سلامت
سال:1404 | دوره:9 | شماره:1 |تعداد مقالات:20

1ایجاد تحول هدفمند و واقعی در نظام آموزش علوم سلامت، با برنامه ریزی دقیق و مبتنی بر نیازهای روز جامعه، ضرورتی اجتناب ناپذیر برای ارتقای کیفیت دانش آموختگان و پاسخگویی به چالش های نظام سلامت است. این تحول، نه یک گزینه؛ بلکه ضرورتی اساسی برای بهبود سلامت جامعه محسوب می شود. فرهنگستان علوم پزشکی در این بیانیه 8 راهبرد پیشنهادی را ارائه نموده است.

1زمینه و هدف: شکست های عاطفی می توانند تأثیرات عمیقی بر سلامت روان و کیفیت زندگی جوانان داشته باشند. سلامت معنوی با رویکرد اسلامی به عنوان یکی از مؤلفه های مهم در تقویت تاب آوری روانی و ارتقای کیفیت زندگی، مورد توجه فزاینده ای قرار گرفته است. این مطالعه با هدف بررسی تأثیر مداخلات مرتبط با سلامت معنوی با رویکرد اسلامی بر سلامت روان و کیفیت زندگی دانشجویان مبتلا به شکست عاطفی انجام شد. روش: در این مطالعه مروری سیستماتیک با رویکرد ماتریکسی، بعد ازجست وجو در پایگاه های معتبر ایران مدکس، گوگل اسکالر، اسکوپوس، پابمد، پایگاه اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی در محدوده زمانی2015تا 2024، 15 مقاله مرتبط، انتخاب و یافته ها، استخراج شدند. ارزیابی کیفی مقالات با استفاده از ابزارهای ارزیابی و نقد انواع مطالعات بر اساس توصیه های مؤسسه جوانا بریگز انجام شد. از میان 69 مقاله بعد از مطالعه و در نهایت بررسی تعداد یافته های مرتبط با موضوع تحقیق حاضر، 30 مقاله بودند که از این میان، 15 مقاله که از نوع توصیفی، تحلیلی و کارآزمایی بالینی بودند انتخاب شدند. یافته ها: نتایج نشان داد که مداخلات مبتنی بر ارتقای سلامت معنوی به طور معناداری موجب کاهش علائم اضطراب و افسردگی و همچنین افزایش کیفیت زندگی در جوانان می شود. مداخلات شامل مشاوره معنوی، روش های مراقبه و تمرینات معنوی بودند که به بهبود سلامت روانی کمک کردند. نتیجه گیری: یافته ها نشان می دهد که تقویت سلامت معنوی با رویکرد اسلامی می تواند به عنوان راهکاری مؤثر در ارتقای سلامت روان و کیفیت زندگی دانشجویان مبتلا به شکست عاطفی مورد استفاده قرار گیرد. توصیه می شود در طراحی برنامه های درمانی، به تلفیق مؤلفه های معنوی بومی و اسلامی توجه بیشتری شود.

1زمینه و هدف: شیوع کووید-19 موجب تعطیلی مراکز آموزشی شد، و اهمیت رفتارهای پیشگیرانه مورد تأکید قرار گرفت. این مطالعه نقش اضطراب مرگ و ویژگی های شخصیتی را در تقویت رفتارهای پیشگیرانه در میان دانش آموزان دوره دوم متوسطه (7/16 ± 0/1 سال؛ 221 پسر و 177 دختر) بررسی کرد و نقش میانجی خودتنظیمی را مدنظر قرار داد. روش : این تحقیق کاربردی بود و از نظر روش شناسی به صورت توصیفی- همبستگی طراحی شد. جامعه آماری شامل دانش آموزان دوره دوم متوسطه شهر تهران بود؛ با استفاده از فرمول کوکران 416 نمونه انتخاب و در نهایت 398 پرسشنامه با نرخ بازگشت 67/95 درصد جمع آوری شد. داده ها از طریق پرسشنامه اضطراب مرگ تمپلر (1970)، پرسشنامه شخصیت نئو-فرم کوتاه نئو (1992)، پرسشنامه خودتنظیمی فرانکسیس (1999) و پرسشنامه رفتار پیشگیرانه کووید-19 سنجری (2018) جمع آوری شدند و با تحلیل مسیر با نرم افزار لیسرل 8.80 تحلیل شدند. یافته ها: در این مطالعه 398 دانش آموز (میانگین سنی 7/16 ± 0/1 سال؛ 221 پسر و 177 دختر) بررسی شدند. نتایج نشان داد که وظیفه شناسی (45/3 = t، 45/0 = b)، خودتنظیمی (80/5 = t، 28/0 = b) و اضطراب مرگ (58/6 = t، 30/0 = b) با رفتارهای پیشگیرانه ارتباط مثبت و معناداری داشتند (05/0 < P). درحالی که روان نژندی، برونگرایی، تجربه پذیری و توافق پذیری ارتباط معناداری با رفتارهای پیشگیرانه نشان ندادند (05/0 > P).اضطراب مرگ و وظیفه شناسی نیز از طریق خودتنظیمی به طور غیرمستقیم با رفتارهای پیشگیرانه ارتباط داشتند (05/0 < P). نتیجه گیری: یافته ها تأکید کردند که تقویت ویژگی های شخصیتی مثبت و مکانیسم های خودتنظیمی، همراه با کاهش اضطراب مرگ، می تواند به بهبود رفتارهای پیشگیرانه در میان دانش آموزان دوره دوم متوسطه کمک کند. این داده ها می توانند در طراحی برنامه های مداخله ای مؤثر در مدارس به کار روند.

1زمینه و هدف: پژوهش حاضر به دنبال ارتقاء سلامت معنوی براساس کتاب دروس معرفت نفس در مهم­ترین چالش روانی زنان خانه­دار است. روش: این پژوهش از نوع توصیفی- تحلیلی است. برای شناسایی چالش­ها، از عملیات مشاهده و مصاحبه با زنان خانه دار و مطالعه سنتز پژوهی استفاده شده است. پس از تحلیل داده ها براساس فراوانی بالا، یک مداخله برای ارتقاء سلامت معنوی مبتنی بر اصول فلسفی معرفت نفس به روش گروهی طراحی و اجرا شده است. این روش در هفت مرحله به این صورت سازمان دهی شده است: تعیین هدف، تعیین تعداد جلسات، آماده سازی مخاطب برای پذیرش راهکارهای معنوی با طرح پرسش های مناسب، گروه بندی، انتخاب متخصصان، اجرای جلسات با رویکرد فلسفی- معنوی با توجه به اصول معرفت نفس، ارائه تمرین های معنوی و ارزیابی. یافته­ها: تنهایی مهم­ترین چالش زنان خانه­دار بوده است و مداخله ارتقاء بخش سلامت معنوی براساس کتاب معرفت نفس می­تواند به عنوان یک ابزار مؤثر در ارتقای سلامت روان زنان خانه دار مورد استفاده قرار گیرد. نتیجه­گیری: مداخله معنوی، در چالشِ تنهایی زنان خانه­دار از نظر شناختی دارای اثر خودآگاهی و خودشناسی عمیق­تر، پرهیز از قضاوت و پیش داوری، تقویت بعد عقلانی و منطقی و از نظر انگیزشی دارای اثر انگیزه برای کمال، افزایش اعتماد به نفس و از نظر کنشی باعث رشد روحانی و معنوی، تعادل بین زندگی مادی و معنوی، بهبود وضعیت جسمانی، و مسؤلیت پذیری افراد می­شود.

1زمینه و هدف: سلامت اجتماعی، به عنوان یکی از ارکان اساسی سلامت، به دلیل تأثیرات گسترده اش بر ابعاد دیگر سلامتی و نیز کارکردآن در کیفیت زندگی فردی و پویایی جامعه، اهمیت ویژه ای دارد و درک عوامل مؤثر بر آن ضروری است. این مقاله با بررسی و تحلیل این عوامل، به دنبال ارائه تصویری از وضعیت اجتماعی فرهنگی کشور از دیدگاه سلامت اجتماعی است. روش: این مطالعه با رویکرد توصیفی- تحلیلی، وضعیت برخی از عوامل موثر بر سلامت اجتماعی را براساس آخرین گزارش وضعیت اجتماعی فرهنگی ایران بهار1403 ارائه و به تحلیل آن براساس جلسه بحث گروهی در گروه علمی سلامت اجتماعی فرهنگستان می پردازد. در این جلسه 20نفراز متخصصان درحوزه های پزشکی، روان پزشکی، پزشکی اجتماعی، مددکاری اجتماعی، جامعه شناسی، آموزش بهداشت، بهداشت عمومی، روان شناسی عمومی و اجتماعی حضور داشتند. یافته ها: خلاصه ای از وضعیت عوامل مهم تأثیرگذار بر سلامت اجتماعی با تاکید بر آموزش، سلامت و آسیب های اجتماعی، به همراه تحلیل آن ارائه شد. نرخ باسوادی از 9/87 1395 به 7/90 درصد در 1402 افزایش یافته است ولی همچنان شکاف آماری بین مردان و زنان و شهر و روستا وجود دارد. توزیع دانشجویان حاکی از کاهش قابل توجه درصد دانشجویان گروه کشاورزی و دامپزشکی است. آمار مربوط به مرگ و میر نوزادان و کودکان زیر یکسال و زیر پنج سال رو به کاهش و جمعیت دارای دسترسی به آب سالم و تحت پوشش شبکه فاضلاب شهری اقزایشی بوده است. آمار مربوط به پزشکان به نظر می رسد دارای اشکالات اساسی و غیردقیق باشد. تعداد مراکز و پذیرش درمان اعتیاد به مواد مخدر و روان گردان ها و مراکز کاهش آسیب اعتیاد کاهش یافته است. تعداد مراجعات به دلیل نزاع فیزیکی کاهش و تعداد نزاع روانی افزایش یافته است. مرگ ومیر ناشی از حوادث کار هم در دوره مورد مطالعه به ویژه در زنان کاهش یافته است. درخواست و مجوز سقط قانونی هم روندکاهشی داشته است. نتیجه گیری: با توجه به تأثیر دوسویه عوامل اجتماعی - فرهنگی و سلامت اجتماعی می توان با رصد دقیق و تحلیل موشکافانه این عوامل واتخاذ سیاست های مبتنی بر شواهد انتظار داشت سلامت اجتماعی ارتقا یابد.

1زمینه و هدف: سبک زندگی ریشه در معنای زندگی داشته و وقوع الگوی زندگی اسلامی- ایرانی و سلامت‏محور، مستلزم اتخاذ شیوه‏های معتبر برای شکل گیری معنای زندگی متناسب با آن خواهد بود. روش: در این مطالعه از شیوه مرور اسنادی کلیدواژه‏های مرتبط در منابع معتبر بومی استفاده شده است. یافته‏ها: فعالیت های آموزش و ارتقای سبک زندگی سالم با الگوی اسلامی- ایرانی، باید در خانواده، مدارس، محل های کار، خانه‏های بهداشت، مراکز بهداشتی‏درمانی، محله‏ها و سایر مراکز و فرصت های جامعه انجام شود. این فعالیت ها دربرگیرندۀ همۀ موضوعات مرتبط برای مخاطبان مختلف و شامل مواردی مانند تغذیۀ سالم، فعالیت بدنی کافی، خواب‏وبیداری مناسب، پیشگیری از مصرف دخانیات و همۀ عوامل آسیب رسان به سلامت، ارتقای سلامت روان، پیشگیری از عوامل خطری نظیر HIV/AIDS و ایمنی و ... است. نتیجه‏گیری: از روش های آموزش بهداشت مبتنی بر شواهد؛ مهارت آموزی، پیشگیری از عوامل خطر و ارتقای سلامت؛ تربیت فرهنگی؛ معرفی الگوهای زندگی سالم و الگوسازی؛ راهنمایی و مشاوره؛ خودمراقبتی؛ پژوهش و ترجمان دانش، و نظایر آنها برای تبیین و ترویج و نهادینه‏سازی سبک زندگی سالم با الگوی اسلامی- ایرانی، استفاده می‏شود. شایسته است از ظرفیت های تلفیق‏یافته مبتنی بر شواهد طب سنتی ایرانی و طب رایج و تجارب معتبر سبک زندگی سالم در سایر ملل نیز استفاده بهینه شود.

1زمینه و هدف: نظام سلامت به عنوان یکی از اساسی ترین ارکان توسعه جوامع شناخته می شود؛ ازاین رو مصون سازی آن نسبت به تحریم ها در چارچوب سیاست های اقتصاد مقاومتی مبتنی بر ظرفیت‎های طب ایرانی برای کشور از اهمیت بالایی برخوردار است؛ لذا در این پژوهش به تبیین ظرفیت های طب ایرانی در تحقق اقتصاد مقاومتی از طریق مقاوم سازی نظام سلامت پرداخته شده است. روش: تحقیق حاضر از حیث روش کیفی و از نظر هدف، کاربردی است. برای گردآوری داده ها از ابزار مطالعات کتابخانه ای و مصاحبۀ نیمه ساختاریافته استفاده شده است. جامعه آماری متشکل از 12 نفر از خبرگان حوزه سلامت است. روش نمونه گیری هدفمند و برای تجزیه و تحلیل داده ها از دو روش تحلیل محتوای کیفی و تحلیل مضمون استفاده شده است. یافته ها: تحلیل محتوای کیفی نشان می دهد مقاوم سازی نظام سلامت از طریق سه محور: امنیتِ غذا و دارو، کاهش وابستگی به واردات کالاهای سلامت و اصلاح الگوی مصرف محقق می شود. مبتنی بر نتایج تحلیل مضمون نیز: به کارگیری از منابع دانش و زنجیره تولید داروی بومی، طراحی الگوی تغذیه بومی مبتنی بر مواد اولیه و محصولات تولید داخل، اصول جامع پیشگیرانه، درمان های ساده و خانگی به عنوان ظرفیت های طب ایرانی در مقاوم سازی نظام سلامت احصاء شد. نتیجه گیری: به کارگیری و توسعه علمی طب ایرانی می تواند نقش کلیدی و مؤثری را نسبت به کاهش آسیب پذبری نظام سلامت و مقاوم سازی آن در چارچوب سیاست های اقتصاد مقاومتی ایفا کند.

1حضور و کار کودکان در خیابان یکی از چالش های بزرگ اجتماعی در ایران محسوب می شوند. این کودکان با مشکلاتی چون سوء تغذیه، محرومیت یا کیفیت پایین تحصیل، سوءاستفاده و آزار، بزهکاری و سایر آسیب های اجتماعی مواجه هستند. طرح­های دوره­ای در قالب ساماندهی کودکان خیابانی و اقدامات فعلی مراکز دولتی و غیردولتی، مانند مراکز موقت نگهداری و خدمات حمایتی روزانه محدود، تأثیر قابل توجهی در کاهش و کنترل این معضل نداشته است؛ لذا ضرورت تدوین و اجرای سیاست­های ملی و محلی با حساسیت به حقوق کودکان، به وضوح احساس می شود. توصیه های سیاستی شامل توانمندسازی خانواده ها از طریق همکاری بین بخشی، تخصیص منابع مالی پایدار برای اقدامات پیشگیرانه و حمایتی، تربیت متخصصان برای ارائه خدمات مؤثر و استاندارد و تدوین دستورالعمل های استاندارد بر اساس قوانین و اسناد بالادستی برای مداخله مؤثر است. این رویکردها می توانند به طور پایدار معضل کودکان در موقعیت خیابان را مدیریت کرده و از بازگشت آن ها به خیابان جلوگیری کنند.

1زمینه و هدف: نظام ارجاع با هدف ارتقای کارایی و کیفیت خدمات سلامت، بر دو رکن اصلی «مدیریت سلامت و سطح بندی خدمات توسط پزشک عمومی» و «بازگشت به سطح اول و ادامه درمان نزد پزشک عمومی» استوار است. در جوامعی با مراجعه مستقیم به پزشکان متخصص، اجرای این نظام نیازمند تغییر در رفتار جستجوی مراقبت و تقویت اعتماد به پزشکان عمومی به عنوان محور آن است. این پژوهش با هدف سنجش پذیرش ارکان نظام ارجاع و ارتباط آن با اعتماد به پزشکان عمومی، بر پایه داده های یک پیمایش ملی انجام شده است. روش: این پژوهش با استفاده از پرسش نامه و در بستر پانل ملی بر خط در تیرماه 1403 انجام شد. داده ها از 1504 پاسخ دهنده گردآوری و با نرم افزار SPSS تحلیل شد. پذیرش نظام ارجاع در قالب 2 گویه و اعتماد به پزشک عمومی با 5 گویه سنجیده شد. یافته ها: حدود دوسوم پاسخ دهندگان با «مدیریت سلامت و سطح بندی خدمات توسط پزشک عمومی» و نیمی با «بازگشت به سطح اول و ادامه درمان نزد پزشک عمومی» موافق نیستند. در مجموع 6/38 درصد هر دو رکن نظام ارجاع را می پذیرند و سایرین یک یا دو رکن آن را قبول ندارند. بین مؤلفه های اعتماد به پزشک عمومی و پذیرش ارکان نظام ارجاع نیز روابط معناداری مشاهده شد. نتیجه گیری: اجرای مؤثر نظام ارجاع از نظر پذیرش مردمی با چالش هایی مواجه است و افزایش اعتماد به پزشکان عمومی، نقش مهمی در پذیرش آن دارد. بنابراین سیاست های مبتنی بر مشارکت و اعتمادسازی می تواند مسیر استقرار مؤثر نظام ارجاع را تسهیل نماید.

1زمینه و هدف: بند 10 سیاست های کلی نظام قانون گذاری، بر«تعیین عناوین قوانین جامع» تأکید دارد و مستند به این بند، «قانون جامع سلامت» به عنوان یکی از عناوین قوانین جامع تعیین شد. یک گام اساسی در تدوین قانون جامع سلامت، تعیین عناوین و موضوعات اصلی از طریق «تبیین مفهومی قانون جامع سلامت» است. روش: با مراجعه به قوانین مصوب از سال 1285 تاکنون، مراحل زیر برای استخراج موضوعات اصلی سلامت و دسته بندی آنها در ساختار منظم طی شده است: 1- جستجو احکام قانونی، 2- دسته بندی احکام قانونی در فهرست موضوعی اولیه، 3- شناسایی احکام قانونی معتبر از نامعتبر و 4- اصلاح فهرست موضوعی اولیه و تدوین فهرست موضوعی نهایی. یافته ها: نتیجه بررسی حدود 12500 قانون مصوب از سال 1285 تاکنون نشان می دهد، احکام قانونی حوزه سلامت را می توان ذیل چهار عنوان شامل «مدیریت نظام سلامت»، «امور بهداشتی- درمانی»، «دارو، تجهیزات پزشکی و مواد خوردنی، آشامیدنی، آرایشی و بهداشتی» و «سازمان های حرفه ای، تعهد خدمت و امور اداری- استخدامی» دسته بندی و هر یک از این عناوین کلی را به دسته بندی های جزئی تری تقسیم کرد. نتیجه گیری: با استفاده از معیارهای «موضوع حکم»، «سابقه تاریخی حکم»، «حجم قوانین هر موضوع»، «اهمیت خاص موضوع»، «تجربه موفق سایر کشورها» و نیز توجه به «مؤلفه دستگاهی»، وجود «قانون جامع سلامت» قابل توجیه است. این مؤلفه ها، برای تصمیم گیری راجع به موضوعاتی که در خصوص درج آنها ذیل قانون جامع سلامت اختلاف نظر وجود دارد نیز راهگشاست.

1زمینه و هدف: مشخص شده است که عوامل زیادی بر عملکرد فیزیولوژیکی ورزشکاران اثرگذار است. در همین راستا پژوهشگران درصدد کشف و شناسایی عواملی هستند که بر عملکرد ورزشکار تأثیرگذارند و این موضوع کاملاً پذیرفته شده است که خواب ازجمله ضروریات تندرستی است. هدف مطالعه حاضر، بررسی اثر محرومیت از خواب بر پاسخ سطوح اورکسین-A و عملکرد ریوی به یک ورزش بی‏هوازی در دانشجویان پسر فعال می‏باشد. روش: این پژوهش به روش نیمه تجربی و به صورت پیش آزمون و پس آزمون انجام شد. دستورالعمل به این صورت بود که در موقعیت کنترل، پس از 12 ساعت ناشتایی و 8 ساعت خواب کافی، در موقعیت تجربی بعد از 12 ساعت ناشتایی و 30 ساعت بی‏خوابی کامل آزمودنی‏ها در محل خوابگاه دانشجویی با شرایط کنترل شده مورد بررسی قرار گرفتتند. یافته‏ها: اطلاعات مرتبط به مقایسه پس‏آزمون و پیش‏آزمون در دو موقعیت تجربی (محرومیت از خواب) و کنترل (خواب کافی) نشان داد که هورمون اورکسین-A در شرایط محرومیت از خواب نسبت به ‏شرایط استراحتی افزایش معناداری یافته است و این تفاوت در سطح (001/0 p =) معنادار تلقی می‏شود. همچنین بی‏خوابی موجب تغییرات معناداری بر شاخص‏های فیزیولوژیکی ‏شد. نتیجه‏گیری: 30 ساعت محرومیت از خواب سبب افزایش سطوح اروکسین-A شد که این موضوع نشان دهنده اهمیت خواب شبانه، به عنوان یکی از عوامل تأثیرگذار مرتبط با چاقی و اضافه وزن می باشد.

1زمینه و هدف: سلامت یکی از اساسی ترین حقوق بشر محسوب می شود. ترویج فرهنگ سلامت مستلزم مشارکت فعال تمامی نهادهای اجتماعی، به ویژه رسانه هاست. روزنامه نگاران، نقش اساسی در افزایش آگاهی، آموزش عمومی و شکل دهی به نگرش ها و رفتارهای مرتبط با سلامت دارند. این پژوهش با هدف بررسی نقش روزنامه نگاران در ترویج فرهنگ سلامت در جامعه، با تمرکز بر شناسایی چالش ها، فرصت ها و تأثیرات بالقوه آنان انجام شده است. روش: با استفاده از رویکرد کیفی و روش بحث گروهی متمرکز (FGD)، سه جلسه با حضور 25 روزنامه نگار از رسانه های مختلف برگزار شد. داده ها پس از جمع آوری، براساس موضوع دسته بندی شدند. یافته ها: نتایج در سه محور اصلی دسته بندی شد: چالش ها (فقدان دانش تخصصی، محدودیت منابع و موانع سازمانی)، فرصت ها (رشد رسانه های دیجیتال و افزایش علاقه عمومی به موضوعات سلامت) و تأثیرات (بهبود سواد سلامت، تغییر رفتار و کاهش اطلاعات نادرست). نتیجه گیری: توانمندسازی روزنامه نگاران از طریق آموزش، حمایت های نهادی و همکاری راهبردی با نهادهای سلامت می تواند به طور چشمگیری اثربخشی آنان در ترویج فرهنگ سلامت را افزایش دهد. رفع موانع موجود و بهره گیری از فرصت های در دسترس، در نهایت به بهبود شاخص های سلامت عمومی و افزایش اعتماد اجتماعی منجر خواهد شد.

1زمینه و هدف: اطلاع­رسانی یکی از مهم­ترین وظایف روابط عمومی سازمان انتقال خون ایران در مراحل سه­گانه بحران است. این پژوهش با هدف ارائه یک پیوست رسانه ای برای روابط عمومی سازمان انتقال خون ایران در طی بحران انجام شده است. روش: پژوهش حاضر با استفاده از روش کیفی تحلیل مضمون و مطالعه موردی در سازمان انتقال خون ایران صورت گرفت. جمعیت مورد مطالعه، شامل 12 نفر از خبرگان (مدیران،کارشناسان روابط عمومی و سخنگویان) سازمان بود که تجربیات ارزشمندی در مواجهه با بحران ها داشتند. داده ها با روش تحلیل مضمون و مدل NCT (توجه، جمع آوری و تفکر (Noticing, thinking, & collecting)) و با استفاده از نرم افزار Atlas.ti تجزیه و تحلیل شدند. همچنین، اسناد و مدارک روابط عمومی کتب و مقالات نیز برای داده های کیفی مورد بررسی و استفاده قرار گرفتند. یافته­ها: در مجموع سه مقوله: ارتباط با رسانه، مدیریت روابط عمومی و آموزش برای پیوست رسانه ای مشخص گردید. تعداد کل مؤلفه های یافته شده برای این سه مقوله در طی سه مرحله بحران شامل 54 کد بوده است. نتیجه گیری: پیوست رسانه ای تهیه شده می تواند به عنوان الگوی راهبردی برای روابط عمومی سازمان انتقال خون ایران در مواجه با بحران باشد.

1زمینه و هدف: ارتقای سلامت عمومی نیازمند اثربخشی بیشتر پیام های سلامت و ارتباط مناسب با مخاطبان است. پیام رسانی سلامت مبتنی بر داده، که با عنوان «شخصی سازی محتوا» نیز شناخته می شود، رویکردی نوین در حوزه روابط عمومی است که با استفاده از داده های جمعیتی، سوابق سلامت و رفتارهای مخاطبان، امکان تنظیم پیام های متناسب با نیاز و ویژگی هر گروه یا فرد را فراهم می کند. هدف این پژوهش، تحلیل مدل ها، مزایا، چالش ها و راهکارهای اجرایی پیام رسانی سلامت مبتنی بر داده (یا شخصی سازی محتوا) در روابط عمومی سازمان های سلامت در ایران است. روش: این مطالعه با رویکرد توصیفی- تحلیلی و مبتنی بر بررسی منابع اسنادی انجام شده است و به بررسی مدل های پیام رسانی داده محور، تعامل محور و مخاطب محور پرداخته است. یافته ها: یافته ها نشان می دهد اجرای موفق پیام رسانی سلامت مبتنی بر داده مستلزم توسعه زیرساخت های فناورانه، تدوین چارچوب های حقوقی و افزایش مهارت نیروی انسانی است. مدل های داده محور، به رغم ظرفیت بالای اثربخشی، به دلیل موانع زیرساختی و حقوقی در ایران، بیشتر در افق بلندمدت قرار دارند. مدل تعامل محور برای گذار میان مدت مناسب است و مدل مخاطب محور، به دلیل سادگی و قابلیت اجرای سریع، نقطه شروع مناسبی به شمار می رود. نتیجه گیری: پیام رسانی سلامت مبتنی بر داده (یا شخصی سازی محتوا)، با فراهم کردن امکان ارسال پیام های هدفمند و متناسب با نیاز مخاطب، رویکردی عملی و آینده نگر برای ارتقای سلامت عمومی است که تحقق آن نیازمند هماهنگی میان توسعه فناوری، مقررات گذاری و آموزش نیروی انسانی است

1نیاز به خدمات توانبخشی که یکی از لازمه های رسیدن به پوشش همگانی سلامت است، در سال های اخیر به دلایلی همچون گسترش بیماری های غیرواگیر، افزایش سوانح و تصادفات و افزایش سالمندی، فزونی یافته است. با توجه به ماهیت خدمات توانبخشی که با هزینه زیادی همراه است و همسو با تحولات دنیای امروز که بطور کلی هزینه های سلامت را در جوامع افزایش داده است، افراد نیازمند به این خدمات با چالش هایی برای دسترسی به خدمات مطلوب مواجه هستند. بنابراین توجه به این مسئله و اقدام برای کم کردن هزینه های تحمیل شده بر افراد دارای ناتوانی برای دسترسی عادلانه به خدمات توانبخشی مورد نیاز ضروری به نظر می رسد. این خلاصه سیاستی ضمن بررسی چالش های هزینه ای خدمات توانبخشی به ارائه راهکارهایی برای بهبود وضعیت می پردازد.

1انسانیت انسان در حرکت خودسالارانه او به سوی دیگری است. چنین حرکتی الزاماً پیامدش آینده ای بهتر در روگردانی از خودآزاری و دگرآزاری است. در دوره معاصر، تحریم یک جانبه آمریکا علیه برنامه هسته ای جمهوری اسلامی ایران، فقط در حیطه سیاست و قدرت نماند؛ بلکه دست کم نشریات و ناشران غربی، همساز با سیاست­های محلی، با رد درخواست و عدم پذیرش مقالات ایرانیان، رویکردی غیرعادلانه پیش گرفته اند. در این مقاله با ارجاع به نقد خرد عملی ایمانوئل کانت(1724-1804) و خرد ارتباطی یورگن هابرماس(1929)، از ظرفیت خرد جهانشمول که در مواد حقوق بشر نوشته شده برای تصحیح مواجهه با دیگری بهره می بریم. استدلال­های مبتنی بر خردورزی به مثابه آینه ای برای شفاف­تر دیدن نقش افراد و گروه­ها در مناسبات اجتماعی و سیاسی خواهد بود. به این ترتیب بر محور نوعی تحلیلی انتقادی، بنیادهای بحران زای برخورد غیرستیزانه ناشران غربی مؤکد می شود. افزون بر این، نتیجه مقاله فراتر از مصداق مورد بحث، مواجهات متعارض با ارزش های مشارکت محور و اخلاقی را پرسش­انگیز نموده و نقاط معضل­آفرین آنها را آشکار می کند