دانش مرتبط با روش شناسی انجام مطالعه کارآزمایی میدانی (Field TRIAL) به عنوان یکی از انواع مطالعات مداخله ای، هنوز برای خیلی از محققان کشورمان به صورت کامل شناخته شده نیست. مقاله حاضر با هدف آشنایی بیش تر با روش انجام این نوع از مطالعات نگارش شده است. مطالعات میدانی بر روی افراد سالم و با هدف پیش گیری انجام می شود. این دسته از مطالعات مثل کارآزمایی های بالینی در هر دو سطح فردی و جمعی قابل انجام است. یک نوع از این مطالعات که community intervention TRIAL نام دارد که معمولا روی حجم زیادی از جمعیت انجام می شود. در انجام بررسی های میدانی لازم است مراحلی هم چون تدوین فرضیه، انتخاب جمعیت (جمعیت مرجع، جمعیت مورد مطالعه و نمونه گیری)، اندازه گیری متغیرهای پایه (قبل از انجام مداخله پیش گیرانه)، تقسیم یا تخصیص افراد به گروه های شاهد و مداخله، اعمال مداخله و اندازه گیری پیامد مدنظر قرار گیرد. روش شناسی مطالعات میدانی خیلی شبیه به مطالعات کارآزمایی بالینی است، با این تفاوت که مطالعات میدانی روی افراد سالم و با هدف پیشگیری صورت می گیرد. حجم نمونه در این مطالعات به نسبت بیش تر بوده و نیازمند زمان و هزینه بیش تری هم می باشند.

مقدمه و اهدافدر مورد تمامی انواع عدسی های تماسی آزمایشی با قابلیت استفاده مجدد، به منظور پیشگیری از انتقال عوامل بیماری زا از فردی به فرد دیگر، رعایت اصول صحیح ضدعفونی کردن آنها برای استفاده بعدی از اهمیت ویژه ای برخوردار است. هدف از انجام این تحقیق بررسی میزان رعایت اصول ضد عفونی نمودن عدسی های تماسی رنگی آزمایشی با قابلیت استفاده مجدد توسط تجویزکنندگان عدسی های تماسی در مطب های اپتومتری و چشم پزشکی و کلینیک های خصوصی چشم تهران است.مواد و روش هادر این مطالعه مشاهده ای - مقطعی، به 42 مرکز چشم (مشتمل بر 3 کلینیک چشم خصوصی و 14 مطب چشم پزشکی و 25 مطب اپتومتری) در شهر تهران که در ارائه عدسی های تماسی رنگی از عدسی های تماسی رنگی آزمایشی با قابلیت استفاده مجدد استفاده می نمودند؛ مراجعه و از سطح عدسی های تماسی رنگی آزمایشی، به طور تصادفی نمونه گیری انجام شد (در مجموع 65 نمونه جمع آوری گردید). نمونه ها در شرایط استاندارد آزمایشگاهی کشت داده شدند و نتایج حاصل از کشت نمونه ها با استفاده از آزمون مقایسه نسبتها توسط نرم افزار SPSS نسخه 19 مورد تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفت.یافته هادر برخی از نمونه ها یک و در برخی دیگر دو گونه میکروارگانیسم بطور همزمان رشد کرده بودند. در %81.5 از نمونه های جمع آوری شده آلودگی باکتریایی شامل میکروارگانیسمهای اشریشیاکلی، سودوموناس آئروژینوزا، سیتروباکتر، کلبسیلا، پروتئوس، دیفتروئید، ماکروکوکوس مشاهده گردید و در %18.5 از نمونه ها هیچ گونه آلودگی باکتریایی مشاهده نشد.نتیجه گیریبر اساس یافته های این پژوهش چنین به نظر می رسد که روش نسبتا رایج فعلی در استفاده از عدسی های تماسی رنگی آزمایشی با قابلیت استفاده مجدد روش مناسبی نیست.

تخصصی و پیچیده بودن کشف و اثبات قاچاق کالا، مقابله مؤثر با مرتکبین آن از طریق اعمال سریع و حتمی مجازات و بازگرداندن سریع حقوق از دست رفته دولت به خزانه کشور ودر عین حال، حمایت از سرمایه گذاری سالم و کمک به گشایش و رونق اقتصادی در کشور، در کنار آثار زیانبار اقتصادی و اجتماعی و فرهنگی قاچاق کالا که حاکمیت را به چالش می کشاند، از مهم ترین ضرورت های پیش بینی مقررات ویژه برای رسیدگی به پرونده های قاچاق کالا می باشد. اما، برخی از این مقررات ویژه وجلوه های افتراقی شدن مانند اعطای صلاحیت رسیدگی به سازمان تعزیرات حکومتی و حذف نهاد تعقیب از فرایند رسیدگی به موارد در صلاحیت آن سازمان، تعیین محدودیت زمانی ده روزه برای ارایه مدارک مثبته گمرکی از سوی متهم و یک ماهه جهت صدور رای از سوی مرجع رسیدگی کننده، گزارش قاچاق قبل از بررسی مدارک گمرکی و قابل فرجام خواهی نبودن آرای شعب تجدید نظر، از تحقق اصول و تضمینات دادرسی منصفانه از جمله اصل دسترسی به دادگاه، اصل استقلال و بی طرفی مرجع رسیدگی کننده، اصل برائت، اصل برابری سلاح ها و نیز ازاعمال برخی حقوق دفاعی متهم مانند حق داشتن فرصت و امکانات کافی برای تدارک دفاع و حق اعتراض به رای در موارد تجویز اعاده دادرسی، مانع شده است. این مقاله پس از شناسایی جلوه های افتراقی دادرسی قاچاق کالا در مقررات حاکم و سپس تطبیق مهم ترین آن ها با اصول دادرسی منصفانه، مواردی را آن اصول با اتخاذ رویکرد افتراقی، نادیده گرفته شده، مشخص و اصلاحات ضروری را پیشنهاد می نماید.

معقول و متعارف بودن زمان و هزینه های طرح دعوای مدنی و فرآیند دادرسی را کیفیت دادرسی می نامند که باعث جریان بهینه دادرسی و کارایی آن می شود. کیفیت دادرسی، که از جمله تضمینهای بنیادین سیستم عدالت مدنی است، تاکید بر سازمان دهی موثر روابط حقوقی طرفین دعوا و دستگاه قضایی دارد تا از این طریق ضمن ارتقای کارکرد اجتماعی دادرسی، عدالت شکلی و ماهوی (= عدالت کارا) نیز تحقق یابد. در مقاله حاضر ابتدا به مفهوم دادرسی کارآمد و کیفیت دادرسی پرداخته و سپس، به ترتیب، به جایگاه و شاخص های کیفیت دادرسی اشاره کرده و نهایتا به احصاء و تبیین عوامل ارتقای کیفیت دادرسی تمرکز خواهد شد.

لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (PDF) مراجعه فرمایید.

تحقیقات مقدماتی، حساس ترین مرحله از فرایند کیفری است، زیرا اولین مواجهه متهم با دستگاه عدالت کیفری در این مرحله انجام می شود و اساس پرونده کیفری در این مرحله شکل می گیرد. لذا توجه به اصول دادرسی عادلانه در این مرحله از اهمیت بسیاری برخوردار است. از جمله این که این مرحله باید تحت حاکمیت اصل برائت انجام شود، زیرا در این هنگام هنوز مجرمیت شخص محرز نشده است. همچنین تضمین «حق آزاد بودن متهم و امکان سلب این حق در موارد استثنایی»، «اطلاع رسانی به متهم و خانواده وی»، «اعلام حق سکوت»، «اعلام حق انتخاب وکیل» و «لزوم معقول بودن مدت بازداشت موقت» در زمره مهم ترین اصول کلی دادرسی عادلانه حاکم بر مرحله تحقیقات مقدماتی است. در نظام عدالت کیفری ایران، برخی معیارها و ضوابط دادرسی عادلانه، نظیر فرض برائت دارای قدمتی طولانی هستند، اما برخی دیگر، نظیر لزوم اطلاع رسانی به متهم و خانواده وی، اعلام حق سکوت، اعلام حق داشتن وکیل و لزوم معقول بودن مهلت بازداشت چندان مورد توجه مقنن واقع نشده اند. در مقاله حاضر سعی شده با استفاده از اسناد و الزامات بین المللی، ضمن معرفی معیارها و ضوابط دادرسی منصفانه ناظر به مرحله تحقیقات مقدماتی، وضعیت حقوقی کشورمان در این خصوص تبیین شود و خلاها و نقص های موجود نیز به همراه راهکارهای پیشنهادی اعلام گردند.

1زمینه: رابطه بین اخلاق و حقوق امری مسلم و مورد تایید و تاکید فلاسفه و اندیشمندان اخلاقی و حقوقدانان است. دادرسی عادلانه و منصفانه، یکی از بنیادی ترین مطالبات اخلاقی در نظام حقوقی است و پایبندی به اصول اخلاقی در مراحل دادرسی از جمله نیازهایی است که امروزه در دادرسی ها خاصه در مراجع شبه قضایی کیفری ملموس است. از این رو، مطالعه حاضر با هدف یررسی اصول اخلاقی حاکم بر دادرسی عادلانه در نظام حقوقی ایران شکل گرفت. نتیجه گیری: عینیت یافتن عدالت نیازمند قانون و قاعده است. دولتها به شیوه های مختلف از جمله قانونگذاری و پیش بینی مکانیزم اجرایی موثر، به تضمین حق دادرسی عادلانه برای افراد متعهد هستند. متعالی­ترین و موکدترین تعبیرها در این زمینه در تعالیم و آموزه های دین مبین اسلام یافت می شود. اسلام همواره فریاد برپایی قسط و عدل، احقاق حقوق مظلوم، استقرار صلح و آرامش و داوری و قضاوت عالانه را سر داده است. نظام جمهوری اسلامی ایران نیز با تاسی از دین مبین اسلام در صدد تضمین دادرسی عادلانه است. دادرسی عادلانه شامل مصادیق متعددی است که هر فردی در فرآیند دادرسی اعم از کیفری و مدنی از آن برخوردار است. مصادیق دادرسی عادلانه عبارتند از: حق دادخواهی، دسترسی به دادگاه­های بی­طرف و مستقل ، برابری امکانات دفاع، اصل تقابل یا تناظر، حق رسیدگی حضوری و علنی،حق تجدیدنظر خواهی و حق رسیدگی در مهلت معقول .

مراجع رسیدگی کیفری در موقعیت و جایگاه حساسی قرار دارند و همین موضوع، اهمیت فرایند دادرسی کیفری را دو چندان می کند. فرایندی که برای دستیابی به حقیقت و عدالت واقعی، نیازمند رویارویی طرف های دعوی است. همین رویارویی، تضمین کننده اولیه بی طرفی است و بدون آن، تحقق عدالت واقعی امکان پذیر نیست. لازمه این امر خطیر، پیش بینی اصل حضوری بودن فرایند دادرسی کیفری و عمل به آن است که بر مبنای آن، باید هر یک از طرف های دعوی، قدرت پاسخگوی به طرف مقابل را داشته باشد. این اصل، هم در اسناد فراملی و هم در مقررات داخلی منعکس شده است. حقوق کیفری مدرن، اتخاذ و اجرای ضمانت اجرای کیفری را در مورد متهم غایب، مذموم می شمارد و صرفا در موارد نادر و با وجود شرایطی خاص، فرایند رسیدگی درغیاب متهم و صدور حکم محکومیت را تجویز کرده است و بر همین مبنا، شیوه ویژه اعتراض به حکم غیابی با نام واخواهی- افزون بر شیوه های دیگر اعتراض- را هم پیش بینی کرده است. اصل فوق برای حمایت و محافظت از منافع اصحاب دعوی- اعم از شاکی و متهم- پیش بینی شده است. با وجود چالش های فراروی این اصل، آثار و نتایج حاصل از اجرای آن، در جهت تضمین حقوق و منافع طرف های دعوی است، هر چند ممکن است آثار منفی محدودی هم داشته باشد ولی راهکار رفع این آثار منفی هم وجود دارد و اصولا دادرسی عادلانه و واقعی در پرتو عمل به آن، امکان پذیر است. در ضمن بر این اصل، استثنائاتی بنا بر وجود مصالحی خاص، وارد شده است. هدف اصلی مقاله حاضر، آشکارسازی اهمیت پیش بینی و اجرای اصل دادرسی کیفری حضوری در اسناد فراملی و مقررات داخلی است.

مقدمه: کارآزمایی های بالینی (Clinical TRIALs) از انواع رایج پژوهش در پزشکی محسوب می شوند که شمار آنها در دهه گذشته رو به افزایش بوده است. مطالعات مداخله ای انسانی یا کارآزمایی ها معتبرترین نوع مطالعات اپیدمیولوژیک بوده و قویترین شواهد درخصوص روابط علت و معلولی بین پدیده ها را فراهم می کند. علی رغم سودمندی بسیاری از این مطالعات، سوگیری (Bias) احتمالی می تواند، نتایج حاصله از مطالعه را خدشه دار نماید. از این رو در این مطالعه به بیان خلاصه ای از انواع مطالعات کارآزمایی، روش اجرای آن ها و بیان سوگیری های احتمالی پرداخته شده است.