مهندسی عمران امیرکبیر
سال:1399 | دوره:52 | شماره:6 |تعداد مقالات:15

ارزیابی نوسانات سطح ایستابی در مناطق خشک و نیمهخشک کشور، نیازمند پیشبینی دقیق و کارآمدی از نوسانات آن میباشد. استفاده از روش های نوین از جمله الگوریتمهای فراابتکاری، شبکه های عصبی مصنوعی و روش های فازی، جهت تولید داده های سطح آب مصنوعی و پیشبینی آینده تراز سطح ایستابی به دلیل کارآیی بسیار بالای خود، بسیار کاربردی است. در پژوهش حاضر، با استفاده از روش های الگوریتمهای انتخابات و رقابت استعماری، شبکه عصبی مصنوعی، داده های ماهانه به مدت 9 سال و همچنین عمق سطح آب زیرزمینی 10 حلقه چاه مشاهدهای، به پیشبینی زماتی 7 ساله تراز سطح ایستابی دشت رشتخوار در استان خراسان رضوی پرداخته شد. بهمنظور آموزش مدلها از اطلاعات 10 چاه مشاهدهای که دارای آمار 9 ساله (93-1385) بودند استفاده گردید، بهنحوی که از 70 درصد داده ها به عنوان داده های آموزشی به مدل معرفی و 30 درصد داده ها به عنوان آزمون برای واسنجی بهکار گرفته شد. نتایج روش الگوریتم انتخابات، تراز سطح ایستابی آبخوان رشتخوار را برای سال 1400 را بین 14 و 5/16 متر در مناطق مختلف دشت پیشبینی کرد. براساس محاسبه های انجام شده و نتایج بهدست آمده از پارامترهای آماری، الگوریتم انتخابات به ترتیب با مقادیر ریشه میانگین مربعات خطا (RMSE)، ضریب همبستگی (R2) و معیار نش-ساتکلیف (NSE)، 029/0، 90/0 و 73/0 نسبت به دو روش شبکه عصبی مصنوعی و الگوریتم رقابت استعماری، دارای توانایی قابل توجهی در پیشبینی تراز سطح ایستابی بود.

لایه های رسی متراکم از متداول ترین لایه های نفوذ ناپذیر به شمار می روند. واگرایی و ترک خوردگی لایه های رسی از جمله عواملی هستند که کارایی خاک رس را کاهش و ضرورت تثبیت خاک رس را اجتناب ناپذیر می نماید. خاصیت ترمیمی خاک رس و اهمیت خودترمیمی ترکها در لایه های رسی به عنوان یکی از شاخص ها و ویژگی های مثبت رس در چند سال اخیر مورد توجه محقیقن بوده است. در این تحقیق عملکرد خودترمیمی و واگرایی لایه های رسی در اثر افزودن آهک بر روی خاک رس مصالح قرضه گرگر در سد گردیان مورد ارزیابی و بررسی قرار گرفته است بدین منظوربرای دو نمونه خاک (S2 و S3) واگرا (ND3 و ND4) با افزودن آهک ساختمانی به میزان 25/0، 5/0، 1 و 2 درصد و انجام آزمایشات هیدرومتری مضاعف، حدود اتربرگ و پین هول روند واگرایی و خودترمیمی مورد بررسی قرار گرفت. نتایج حاصله نشان دادکه با افزودن 1درصد آهک به خاک رس، دامنه خمیری افزایش یافته و دبی خروجی آزمایش پین هول برای هر دو نمونه 28 درصد و قطر نهایی نمونه برای هر دو خاک 67 درصد کاهش پیدا کرده که این حاکی از بهبود روند خودترمیمی وکاهش واگرایی و تبدیل شدن به خاک غیرواگرا (ND1) می باشد. همچنین نتایج نشان داد که آزمایش پین هول نتایج قابل اطمینان و دقت بیشتری نسبت به سایرآزمایشات در تعیین واگرایی خاک دارد.

امروزه استفاده از مشتقات تایرهای لاستیکی فرسوده در پروژه های مختلف ژیوتکنیکی به منظور جذب و کاهش ارتعاش ناشی از بارهای لرزه ای و دینامیکی گسترش یافته و از این نظر بررسی تاثیر پارامترهای مختلف بر روی رفتار و مشخصات دینامیکی آن ها در ترکیب با خاک از اهمیت فراوانی برخوردار می باشد. لذا در این مقاله تاثیر فرکانس بارگذاری بر روی پارامترهای دینامیکی مخلوط ماسه-پودر لاستیک از قبیل مدول برشی (G) و ضریب میرایی (D) مورد بررسی قرار گرفته است. یک سری آزمایش میز لرزه g1 بر روی مخلوط ماسه-پودر لاستیک انجام گرفت. نمونه های خاک دردو حالت غیر مسلح و مسلح به پودر لاستیک با درصدهای وزنی 5%، 10%، 15% و 20% پودرلاستیک، و در تراکم نسبی صفر درصد تحت بارگذاری سینوسی در فرکانس های 5/.، 1، 2، 3، 5، 7و 9 هرتز و تحت شتاب ورودی g1/0و g3/0 قرار گرفتند. نتایج نشان داد که در همه حالات، افزایش در فرکانس بارگذاری در تعداد سیکل یکسان، باعث افزایش در مقادیر مدول برشی و نسبت میرایی می شود. ضمن اینکه با افزایش کرنش برشی مدول برشی مخلوط کاهش یافته ولی نسبت میرایی افزایش می یاید. از طرف دیگر با افزایش درصد پودر لاستیک، از مقدار مدول برشی کاسته شده ولی بر میزان ضریب میرایی افزوده می شود.

به علت مزایای مناسب سازه ای ستون های فولادی پر شده با بتن (CFT)، توجه به آن ها به صورت روزافزون در حال افزایش است. باوجود تحقیقات بسیار زیاد انجام شده در رابطه با این مقاطع همچنان در برخی موارد همانند شکل مقاطعی که کمتر متداول هستند و یا استفاده از انواع مختلف بتن، نیاز به پژوهش هایی در جهت تکمیل ضوابط و دستورالعمل های طراحی ضروری به نظر می رسد. پژوهش حاضر با رویکرد آزمایشگاهی به مطالعه ی رفتار ستون های فولادی پر شده با بتن تحت بار خارج از مرکز پرداخته است. در این پژوهش 8 نمونه ستون CFT با مقطع شش ضلعی و با طول 150 سانتی متر تحت آزمایش قرارگرفته است. بتن مورداستفاده به عنوان هسته ی مقطع از نوع بتن ساده و الیافی بوده است. تغییر مکان ها در دو راستای محوری و جانبی ثبت شده و نمودار نیرو-تغییر مکان برای تمامی نمونه ها رسم شده است. پارامترهایی نظیر ظرفیت باربری، شاخص شکل پذیری، جذب انرژی و سختی موثر مورد تحلیل و مقایسه قرار گرفته است. بر اساس مقایسه ی نتایج مشخص شد در ستون هایی که تنها تحت بار محوری خالص می باشند، افزایش مقاومت هسته ی بتنی به طور قابل توجهی ظرفیت باربری نمو نه ها را افزایش می دهد به طوری که افزایش حدودا %50 مقاومت هسته ی بتنی سبب افزایش حدودا %20 ظرفیت باربری می شود؛ اما با ایجاد لنگر و افزایش آن از تاثیر مقاومت بتن به شدت کاسته می شود. بر اساس نتایج نمونه های پر شده با بتن الیافی توانایی بیشتری در حفظ سختی موثر از خود نشان می دهند. همچنین به نظر می رسد وجود الیاف در بتن بر شاخص های شکل پذیری و جذب انرژی تاثیرگذار است.

یکی از معضلات زیست محیطی پساب ها وجود ریز مغذی ها و ماکرو مغذی ها در آن است که مهمترین آن ها فسفر و نیترات است. در این مطالعه، حذف فسفات و نیترات از فاضلاب شهری سبزوار با استفاده از فرآیند الکتروکواگولاسیون با الکترودهای آلومینیومی مورد بررسی قرار گرفت. در مطالعه ی حاضر، از یک راکتور الکتروکواگولاسیون در مقیاس آزمایشگاهی با حجم تقریبی 1200 میلی لیتر مجهز به 3 الکترود از جنس Al در ابعاد 5×12 سانتی متر به منظور حذف مورد استفاده قرار گرفت. تاثیر و تداخل پارامترهای بهره برداری از قبیل شدت ولتاژ جریان، pH، مقدار FeCl2 و زمان تماس بر حذف فسفات و نیترات توسط نرم افزار Design Expert بررسی شد. اثر پارامترهای pH و FeCl2 در حوضچه های ورودی و اختیاری نیز مورد مطالعه قرار گرفت. هم چنین تغییرات pH در روند اکسیداسیون مورد بررسی قرار گرفت. در نهایت می توان گفت که فسفات به طور کامل در حوضچه های اختیاری و خروجی حذف گردید اما به دلیل غلظت اولیه ی پایین فسفات در حوضچه ی خروجی، در نهایت با ولتاژ کم تر (10 ولت)، زمان ماند پایین تر (حدود 3 دقیقه)، مقدار اندک FeCl2 (2/0 گرم بر لیتر) و pH اولیه ی محلول در مقایسه با حوضچه ی اختیاری حذف کامل فسفات انجام شد. نیترات هم در شرایط بهینه ی بهره برداری (5/5=pH، اختلاف پتانسیل 25 ولت، زمان 50/11 دقیقه و 65/0=FeCl2 گرم بر لیتر) در حوضچه ی خروجی به طور کامل حذف شد. فرآیند الکتروکواگولاسیون با استفاده از ورقه های مصرفی آلومینیوم و هم چنین سادگی و هزینه ی نسبتا کم آن، کارایی مطلوبی در حذف فسفر و نیترات دارد.

تحلیل مکانی تصادفات رخداده درراه های برونشهری باهدف شناسایی پارامترهای موثربرافزایش شدت تصادفات، میتواند درتصمیم گیری متخصصین ودست اندرکاران اصلاح و بهبود ایمنی راه ها بمنظور کاهش شدت تصادفات جادهای موثر باشد. هدف این تحقیق ارایه روشی جهت تحلیل شدت تصادفات و تعیین عوامل موثربرآن در آزادراه های برونشهری مبتنی بر توابع خوشه بندی مکانی ومدل دادهکاوی درخت طبقه بندی ورگرسیون است. روش پیشنهادی در آزادراه قزوین-لوشان مورد ارزیابی و آزمون قرار میگیرد. در این راستا به منظور بررسی توزیع مکانی تصادفات در محورموردمطالعه طی دوره 6 ساله 1390 تا 1395 شمسی، از توابع خودهمبستگی مکانی گتیس-اردجی استار و تراکم کرنل استفاده شده است. خروجی تحلیلهای مکانی نشان داد، که تمرکز تصادفات دربخش اعظمی ازقوسهای افقی محور مورد مطالعه بیشترمیباشد. باتوجه به این دستاورد درفازبعدی تحقیق به منظور بررسی عوامل موثر برشدت تصادفات، از مدل دادهکاوی درخت طبقه بندی ورگرسیون برروی تصادفات رخ داده در کل محور وبه طورخاص تصادفات رخداده در قوسهای افقی استفاده گردید. نتایج حاکی ازآن بود که مهمترین عوامل موثر برافزایش شدت تصادفات درمحورموردمطالعه، دو متغیر نوع تصادفات وعامل انسانی با ضرایب اهمیت نسبی متغیرهای مستقل به ترتیب 100 و 39/7درصدبرای کل محور و 100و 65/9درصد برای قوسهای افقی هستند. بررسی اهمیت نسبی سایر متغیرهای مدل پیشنهادی نیز نشان داد که طرح هندسی، نحوه برخورد و روزوقوع تصادف از جمله عوامل موثر در افزایش تصادفات باشدت خسارتی در آزادراه قزوین-لوشان میباشد. این تحقیق نشان داد که تلفیق توابع مکانمند GISبا تحلیلهای ناپارامتریک دادهکاوی مبتنی بردرخت تصمیم که قابلیت مدلسازی توامان داده های کمی و کیفی را همزمان دارا می باشد، در تعیین عوامل موثربرشدت تصادفات وتحلیل مکانمند الگوهای رایج تصادفات درمحورهای برونشهری کاراوموثر است.

فروریزش، کاهش حجم ناگهانی خاک با افزایش رطوبت است که در اثر از بین رفتن مقاومت عوامل پیونددهنده ذرات رخ می دهد. خاک های فروریزشی در مناطق وسیعی از جهان و در نواحی گرمسیری ایران، یافت می شوند. وقوع فروریزش می تواند خسارت های زیادی به تاسیسات و سازه های مجاور خاک تحمیل کند. بنابراین مطالعه رفتار خاک های فروریزشی از اهمیت ویژه ای برخوردار است. در این تحقیق تثبیت خاک فروریزشی منطقه سرکویر سمنان که از نوع لای با پیوندهای ضعیف رسی است، توسط سیمان پرتلند و نانو رس مورد مطالعه قرار گرفت. سیمان به مقدار 5/0، 1 و 5/2 و نانو رس به مقدار 05/0، 01/ و 25/0 درصد وزنی خاک خشک، به خاک فروریزشی اضافه شدند. نمونه ها با دانسیته نسبی 14 کیلونیوتون بر متر مکعب و درصد رطوبت 5%، آماده شدند. با انجام آزمایش تحکیم بر روی نمونه های بهسازی شده پس از 7، 14 و 28 روز، شاخص فروریزش مطابق با استاندارد ASTM D 5333 تعیین شد. نتایج نشان داد که هر دو ماده سیمان و نانو رس می توانند پتانسیل فروریزش را کاهش دهند. عملکرد بهسازی به طور قابل توجهی به مقدار ماده افزودنی و نیز زمان عمل آوری وابسته بود. بهترین عملکرد بهسازی در مقادیر پایین نانو رس مشاهده شد و با افزایش مقدار نانو رس، بازده بهسازی کاهش یافت. برخلاف سیمان، فرآیند تثبیت با نانو رس نسبتا سریع بود و با تبخیر آب درون خاک، تکمیل شد. علاوه بر این، در این تحقیق با عکس برداری میکروسکوپی از نمونه های بهسازی شده و بهسازی نشده، رفتار خاک از دیدگاه میکرومکانیک نیز مورد ارزیابی قرار گرفت.

جریان سیلابی رودخانه ها اغلب از نوع جریان غلیظ است. از این رو، شناخت و بررسی این جریان ها می تواند بخشی از مسایل رسوب گذاری را بر طرف نماید. در این پژوهش، اثر تخلخل و زاویه موانع نفوذپذیر بر کنترل و تله اندازی جریان غلیظ در آزمایشگاه بررسی شده است. برای این منظور، از یک پلیمر نامحلول و معلق ساخته شده از پلی استایرن انبساطی (EPS) با چگالی 135/1 گرم در لیتر و متوسط قطر 15/1 میلیمتر استفاده شد. موانع از صفحات پلاکسی گلاس انتخاب شدند که از دو نوع شیاری و حفره ای با عرض شیارها و قطر حفره هایی برابر با 3 میلیمتر ساخته شدند. آزمایش ها با دو غلظت متفاوت (10 و 20 درصد)، پنج تخلخل و چهار زاویه ی مختلف انجام شد. نتایج نشان دادند که با افزایش تخلخل، میزان تله اندازی تا تخلخل بهینه روند کاهشی و سپس افزایشی دارد. بر این اساس، تخلخل بهینه برای موانع حفره ای و موانع شیاری به ترتیب 22 و 19 درصد به دست آمد. در همه ی آزمایش ها، تله اندازی حفره ای، با 13/0 و 14/0 درصد به ترتیب در غلظت های 10 و 20 درصد، بیشتر از شیاری بود. علاوه بر این، با افزایش زاویه، مقدار تله اندازی کاهش یافت و مقدار آن در شیاری نسبت به حفره ای به ترتیب با ضریب همبستگی هایی برابر 961/0 و 937/0، بیشتر مشاهده شد. اثر عمده موانع، کاهش سرعت و ایجاد کندی جریان تشخیص داده شد که متوسط سرعت در حفره ای 62/3 درصد بیشتر از شیاری به دست آمد. بر مبنای نتیجه ها، در شرایط مشابه، همواره موانع حفره ای عملکرد بهتری از موانع شیاری دارند.

اثر انحلال سطحی با اسید اگزالیک بر سینتیک فلوتاسیون و سینتیک جذب کلکتور برای ایلمنیت در حضور کانی های گانگ الیوین-پیروکسن، ترمولیت-کلینوکلر و کوارتز بررسی شد. برازش مدل سینتیکی مرتبه اول بر روی نتایج فلوتاسیون قبل و بعد از انحلال سطحی نشان داد که ثابت سینتیک و بازیابی زمان بینهایت ایلمنیت افزایش و این مقادیر برای کانیهای گانگ کاهش یافته است. اندیس انتخابی سینتیکی ایلمنیت پس از انحلال سطحی در حضور کانیهای الیوین-پیروکسن، ترمولیت-کلینوکلر و کوارتز به ترتیب از 28/1 به 98/1، از 42/1 به 02/3 و از 05/3 به 58/3 افزایش یافته است که نشان دهنده تاثیر مثبت فرآیند انحلال سطحی است. بررسی نشان داد که جذب کلکتور از مدل سینتیکی مرتبه دوم پیروی می کند و پس از انحلال سطحی سینتیک جذب کلکتور و نرخ جذب اولیه کلکتور بر سطح ایلمنیت از 85/3 به 44/8 گرم بر مول دقیقه افزایش و برای کانیهای الیوین-پیروکسن، ترمولیت-کلینوکلر و کوارتز به ترتیب از 33/6 به 03/5، از 3/7 به 22/6 و از 77/7 به 37/7 گرم بر مول دقیقه کاهش یافته است. این نتایج با نتایج جذب کلکتور توسط آنالیز فرابنفش مطابقت داشت بطوریکه پس از انحلال سطحی میزان جذب کلکتور روی سطح ایلمنیت افزایش و در مورد کانیهای گانگ کاهش می یابد. نتایج میکروسکوپ الکترونی نشان داد پس از انحلال سطحی، سطح ذرات ایلمنیت هموارتر و یکنواخت تر شده و در مورد کانی های گانگ، به دلیل انحلال بیشتر کاتیون های سطحی، حفراتی در سطح ذرات ایجاد می شود.

از راه های جلوگیری از شکست صفحه ای شیروانی های سنگی، استفاده از سنگ دوزها است. سنگ دوزهای تزریقی غیرفعال با لغزش کوچک بلوک سنگ فعال شده و از سست شدگی و کاهش اتصال بین قطعات سنگی جلوگیری می کنند. در نوع پیش تنیده، نیروی کششی مطلوبی به سنگ دوز اعمال شده و انتهای آن بر صفحه بلوک سنگی پیچ و مهار می شوند. این مکانیزم موجب می شود تا لایه های سنگی بهم فشرده شده و اصطکاک بین آن ها بیشتر فعال شود و احتمالا هیچ جا به جایی بین لایه ها ایجاد نشود. اگر نیروی پیش تندگی کافی نباشد، امکان لغزش در لایه های سنگی بعد از نصب سنگ دوز پیش تنیده نیز به وجود می آید. در این مطالعه، عملکرد سنگ دوزهای تمام تزریقی در حالت غیر فعال و پیش تنیده در شیروانی های سنگی بصورت تحلیلی مدل می شوند و اثرات پارامترهای مختلف همچون زاویه-قرارگیری سنگ دوز نسبت به صفحه لغزش، زاویه اصطکاک ناپیوستگی و زاویه زبری آن، مقاومت سنگ اطراف سنگ دوز، نیروی پیش تنیدگی و ویژگی های مکانیکی سنگ دوز را بر روی نیروی مقاوم ایجاد شده توسط سنگ دوز، بصورت کمی مطالعه می شوند. جهت مدل سازی تحلیلی، فرض می شود که لغزش سنگ موجب اعمال لنگر خمشی به سنگ دوز و تشکیل دو مفصل خمشی در آن می شود. فاصله بین دو مفصل خمشی که در طرفین ناپیوستگی قرار دارند بصورت تیر دو سرگیردار در نظر گرفته شده و بار وارد بر آن که همان عکس العمل محیط اطراف سنگ دوز است بصورت یکنواخت فرض می شود. نتایج نشان می دهند پیش تنیده کردن بطور موثری موجب پایداری بیشتر شیروانی ها می شود، بویژه اگر مقاومت سنگ اطراف سنگ دوز زیاد باشد و نتوان سنگ دوز را به صورت زاویه دار نسبت به ناپیوستگی قرار داد.

مطالعات انجام شده در زمینه عملکرد دیوارهای برشی فولادی، نشان دهنده سختی و ظرفیت باربری بالا و شکل پذیری و قابلیت جذب انرژی قابل توجه این سیستم جانبی لرزه ای بوده است. بر این اساس در سا ل های اخیر استفاده از دیوار های برشی فولادی در سازه های بتن آرمه نیز موردتوجه محققان قرارگرفته است. در این مقاله برای اتصال دیوار برشی فولادی به قاب بتن آرمه دو روش اتصال مختلف با تحلیل عددی موردبررسی قرار گرفت. در اتصال اول، دیوار برشی فولادی به وسیله گل میخ هایی که در تیرها و ستون ها قرارگرفته اند و در اتصال دوم، با خاموت های اتصال که در قسمت های میانی خاموت های اصلی تیرها و ستون ها جای گذاری شده اند، به قاب بتن آرمه متصل گردید. رفتار اتصالات با استفاده از تحلیل اجزای محدود غیرخطی مورد مطالعه قرار گرفت. مطالعه پارامتریک انجام شده، ضخامت دیوار برشی فولادی و طول اتصال ورق فولادی پرکننده در ستون ها می باشد. نتایج نشان داد که استفاده از هر دو روش اتصال باعث افزایش چشمگیر ظرفیت و سختی نمونه ها نسبت به قاب بتن آرمه اولیه شده است. بررسی نتایج تغییر در طول اتصال ورق فولادی پرکننده به ستون ها نشان داد که نیازی به استفاده از گل میخ ها و خاموت های اتصال در کل ارتفاع ستون نبوده و با حذف گل میخ ها و خاموت های اتصال در نواحی میانی می توان با اتصال در طولی معادل 2/0 یا 3/0 ارتفاع آزاد ستون در دو انتهای ستون به نتایج مشابه دست یافت. همچنین ضریب رفتار سیستم دوگانه قاب بتن آرمه ویژه با دیوار برشی فولادی 8 تخمین زده شد.

از پی های رینگی در صنایع مختلف از جمله نفت وگاز، استفاده می شود. بنابراین، این گونه از پی ها از اهمیت بالایی برخوردار بوده و اقداماتی برای بهبود رفتار آن، می تواند بسیار حایز اهمیت باشد. در پژوهش حاضر با استفاده از آزما یش های تجربی، رفتار پی رینگی با قطر خارجی ثابت 300 میلیمتر و مستقر بر بستر مسلح شده با خرده لاستیک دانه ای به تنهایی و همچنین در ترکیب با ژیوگرید، تحت بار استاتیکی، ارزیابی شده است. نتایج نشان می دهد در هر دو حالت بستر غیر مسلح و همچنین مسلح شده با خرده لاستیک، پی رینگی با نسبت قطر داخلی به خارجی برابر با 4/0، دارای بیشترین ظرفیت باربری می باشد. همچنین ضخامت بهینه لایه مخلوط خاک-خرده لاستیک برابر با نصف قطر خارجی پی رینگی می باشد، که در صورت استفاده از آن، ظرفیت باربری تا 5/41% نسبت به حالت غیر مسلح افزایش می یابد؛ افزایش بیشتر این ضخامت نتیجه معکوس داشته و ظرفیت باربری را کاهش و نشست را افزایش می دهد. البته استفاده از مسلح کننده ژیوگرید در ترکیب با لایه مخلوط خاک-خرده لاستیک، می تواند قدری خاصیت تسلیح کنندگی این لایه با ضخامت های زیاد را فعال کند، ولی مقدار آن به قدری نیست که بتواند بر اثرات منفی ناشی از به کارگیری این لایه با ضخامت هایی بیش از ضخامت بهینه مذکور، غلبه کند. به طور کلی استفاده ترکیبی از مسلح کننده های ژیوگرید و خرده لاستیک تاثیر بیشتری نسبت به استفاده جداگانه از آن ها، داشته و می تواند ظرفیت باربری را تا 7/62% نسبت به حالت غیر مسلح افزایش دهد.

کلیدهای برشی المان هایی در کوله های پل می باشند که با کنترل حرکات عرضی پل، خسارت وارد بر دیواره ی کوله و پایه ها را محدود می کنند. کلیدهای برشی معمولا به صورت فیوز عمل می کنند و وظیفه ی انتقال نیروی عکس العمل روسازه به کوله را برعهده دارند. بنابراین، خرابی کلیدهای برشی پل، ممکن است تاثیر بسزایی در رفتار لرزه ای کوله ها و در نتیجه کل سیستم سازه ی پل داشته باشد. یکی از روش های متداول در تعیین سطوح خرابی لرزه ای المان ها، استفاده از شاخص های خرابی می باشد. در این مقاله، به منظور ارزیابی خرابی لرزه ای کلیدهای برشی کوله های پل، یک شاخص خرابی ارایه می گردد. این شاخص، براساس رفتار اصطکاکی و با استفاده از نسبت انرژی مستهلک شده به انرژی ورودی تعریف می شود. سپس به منظور ارزیابی قابلیت پیش بینی خرابی وارد بر کلیدهای برشی توسط شاخص ارایه شده، مدل رفتاری کلیدهای برشی تشریح شده و مدل اجزای محدود نمونه های کلید برشی که در مطالعات گذشته تحت بارگذاری چرخه ای آزمایش شده، تشکیل می-شود و شاخص خرابی هر یک از نمونه ها محاسبه می گردد. همچنین با انجام تحلیل دینامیکی غیرخطی فزاینده، تحت رکورد زلزله های مختلف، مقدار شاخص خرابی کلیدهای برشی در مقادیر مختلف حداکثر شتاب زلزله محاسبه شده و نتایج با مشاهدات آزمایشگاهی مقایسه می گردد. نتایج تحلیل ها نشان می دهد که شاخص خرابی ارایه شده، روند خرابی وارد بر کلیدهای برشی در طول بارگذاری و سطوح خرابی مشاهده شده در آزمایش، شامل شروع لغزش و گسیختگی کلید برشی را با دقت قابل قبولی پیش بینی می کند و مقادیر مناسبی برای این سطوح در بارگذاری چرخه ای و لرزه ای ارایه می دهد.

ضریب رفتار در اثر شکل پذیری (Rμ, )، مقاومت جانبی سازه یکدرجه آزادی (SDOF) را طوری تنظیم می کند که نیاز شکل پذیری به یک مقدار شکل پذیری هدف معین محدود گردد. روش های موجود در آیین نامه های لرزه ای جهت محاسبه ضریب رفتار سازه چند درجه آزادی (MDOF) به نحوی پایه ریزی شده است که در راستای کاهش اثر ورود نیروی برش پایه به ناحیه غیرالاستیک، از نتایج Rμ,استفاده گردد. این درحالی است که اثرات مدلسازی سازه به صورت MDOF می تواند بر ضریب رفتار سازه MDOF اثر داشته و به کمک Rμ,نیازمند اصلاحاتی می باشد. به همین دلیل در این پژوهش دو ضریب کاهش مقاومت در اثر شکل پذیری (Rμ, ) و نسبت تغییرشکل غیرالاستیک به الاستیک (CR) در سازه SDOF برای مولفه های موازی و عمود برگسل زلزله حوزه نزدیک و دور از گسل محاسبه شده اند. همچنین CR بدست آمده با ضریب اصلاحی C1 پیشنهادی FEMA440 مقایسه و ضریب بزرگنمایی تغییرمکان به ضریب رفتار برای سطوح مختلف شکل پذیری محاسبه شده است. در پایان این پژوهش پس از بررسی اثرات غیر خطی سازه ی SDOF از طریق ضرایب Rμ,پرداخته و با احتساب اثر مودهای بالاتر، این ضرایب را برای سازه های MDOF اصلاح می نماییم و رابطه ای برای محاسبه آن پیشنهاد می گردد. نتایج بدست آمده نشان داد که Rμ,ناشی از زلزله حوزه نزدیک می تواند با مقدار متناظر حاصل از زلزله دور تفاوت داشته باشد. همچنین CR چندان به نوع رکورد وابسته نبوده و با افزایش دوره تناوب اصلی سازه به یک همگرا می شود. همچنین ضریب اصلاحی با افزایش دوره تناوب اصلی سازه و افزایش تقاضای شکل پذیری، افزایش می یابد.

مخازن بتن پیش تنیده معمولا برای ذخیره احجام بالای آب یا مایعات دیگر به کار می روند. مخازن بتن پیش تنیده آب در سیستم های آتش نشانی وتصفیه آب به کار گرفته می شود. در این مقاله پاسخ های لرزه ای مخازن بتن پیش تنیده استوانه ای تحت اثر بار زلزله موردبررسی قرارگرفته است. مجموعه ای از تحلیل های دینامیکی صریح برای بررسی تاثیر پدیده نوسانات آب به منظور مطالعه اثرات آن بر رفتار مخزن بتن پیش تنیده با استفاده از نرم افزار ABAQUS انجام شده است. آزمایش میز لرزه نیز به منظور صحت سنجی تحلیل عددی انجام شده است. بدین منظور مخزن بتن پیش تنیده استوانه ای بر روی میز لرزه موجود در آزمایشگاه میز لرزان دانشگاه صنعتی امیر کبیر قرار گرفته و رفتار لرزه ای آن تحت تحریکات لرزه ای مختلف مورد بررسی قرار گرفت. برای اطمینان بیشتر روش عددی مورد استفاده با دیگر مطالعات معتبر در این زمینه مقایشه و اعتبار سنجی شد. مطالعات پارامتریک بر روی مدل های عددی با نسبت های شعاع مختلف به ارتفاع آب (R / H) صورت گرفت. شتاب رکوردهای زلزله السنترو و طبس به عنوان تحریکات لرزه ای در مدل های عددی استفاده شده اند. مقایسه نتایج تجربی و نظری با نتایج عددی یک سازگاری منطقی بین آن ها را نشان می دهد. مدل مصالح بر پایه معادلات حالت در کنار روش تحلیلی اویلری-لاگرانژی با قابلیت سازگاری مش بندی در طول تحلیل (ALE) قدرت فوق العاده ای در شبیه سازی نوسانات سطحی مایع دارد. اثرات تحریک لرزه ای بر افت پیش تنیدگی کابل ها در مخازن رو باز در محدوده مورد بررسی قابل چشم پوشی می باشد.