هدف این پژوهش، فهم دیدگاه کارشناسان در مورد روش های انتقال مفاهیم فرهنگی و اجتماعی از طریق پویانمایی است. دلیل اصلی توجه به این امر، استراتژیک بودن ژانر پویانمایی برای کودکان است؛ ژانری که می تواند به عنوان جزئی از فرآیند رشد کودک و وسیله نهادینه شدن انواع مفاهیم اجتماعی و فرهنگی موردنیاز وی در طول زمان رشد به حساب آید. از این رو مفاهیم منتقله و روش های نهادینه شدن صحیح مفاهیم، برای استفاده از این ابزار در فرایند رشد کودک، اهمیت خواهد داشت. این پژوهش با استفاده از روش کیفی انجام شده و از طریق مصاحبه عمیق با کارشناسان، اطلاعات و داده ها جمع آوری گردیده است. همچنین، از روش مقایسه دائمی برای تجزیه و تحلیل داده ها استفاده شده است. به منظور همگرایی مصاحبه ها و نیز نگاه عملی به موضوع، تأکید در مصاحبه ها بر نمونه ای ایرانی از تولیدات مرکز صبا با نام «پهلوانان» بود؛ که به داستان هایی از زندگی پوریای ولی به عنوان یک اسطوره ایرانی می پردازد. نتایج پژوهش نشان می دهد که : «ساخت مفهوم توسط کودک به جای انتقال آن» ، «تقویت بازارهای جانبی (ایجادپیوست فرهنگی) به عنوان تحکیم کننده انتقال مفاهیم»، «تولید پویانماییهای صامت(بدون دیالوگ)»، «الگو پروری»،«توجه انتقال مفاهیم بر اساس مقتضای سنی کودک»، «انتقال مفاهیم در حاشیه به جای متن پیام»،«استفاده از روش یادگیری پنهان»،« اصالت داستان زیبا و متناسب با مفهوم در نوشتن فیلم نامه»، از مهم ترین روش های انتقال مفاهیم فرهنگی و اجتماعی از طریق پویانمایی است.

ژانر وحشت از جمله ژانر های جذّاب برای کودکان و نوجوانان بوده، که کمتر مورد توجّه منتقدین و پژوهشگران واقع شده است. بر اساس اهمیّت شایانی که این ژانر، در عرصه تولیدات ادبیِ حوزه-ی کودک و نوجوان دارد، در تحقیق حاضر در صدد هستیم با روش توصیفی-تحلیلی، به بررسی عنصر شخصیت به عنوان یکی از مهمترین عناصر داستانی در ژانر وحشت داستان های کودک و نوجوان ایران بپردازیم و ابعاد مختلف این مساله را تبیین نماییم. بر این اساس در تحقیق حاضر بیست و پنج داستان کودک و نوجوان با ژانر وحشت از نویسندگان مختلف انتخاب شده و بر مبنای اصول و قوائد نقد داستان، به بررسی و تبیین ابعاد مختلف عنصر شخصیت در آن ها خواهیم پرداخت.

بی شک سینما می تواند در آموزش ویژگی های کارآفرینانه به ویژه در سنین کودکی و نوجوانی، نقش کلیدی داشته باشد. به این منظور، تحلیل محتوای کیفی فیلم های سینمایی منتخب در ژانر کودک و نوجوان در سال های 1360 تا 1400 انجام گرفت. پژوهش پیش رو جزء پژوهش های توصیفی-تحلیلی (تفسیرگرایانه) به شمار می رود. پژوهش حاضر مبتنی بر پارادایم کیفی بوده و از روش پژوهش تحلیل محتوای جهت دار بهره گرفته است. از محتوای متن فیلم و گفت وگو های بازیگران به عنوان واحد ثبت مضامین استفاده شد و جملات معنادار مرتبط با موضوع شناسایی شدند. فیلم ها با روش نمونه گیری هدفمند انتخاب شدند. بر این اساس، یک فیلم از هر دهه و در مجموع چهار فیلم بررسی شد. به منظور کدگذاری مضامین، از پرسش نامه اندازه گیری ویژگی های شخصیتی کارآفرینانه کردناییج و همکاران شامل ابعاد توفیق‎طلبی، کانون کنترل درونی، خطرپذیری، تحمل ابهام، سلاست، رؤیاپردازی، عمل گرایی و چالش‎طلبی به عنوان مقوله های اصلی استفاده شد. یافته های پژوهش نشان داد که سهم مفاهیم مرتبط با ویژگی های شخصیتی کارآفرینانه در چهار فیلم سینمایی کودک و نوجوان منتخب نزدیک به 20% است و بین فیلم های منتخب در استفاده از مفاهیم کارآفرینانه تفاوت معنی داری وجود ندارد؛ همچنین تفاوت معنی داری بین سهم هشت ویژگی شخصیتی کارآفرینانه در فیلم های منتخب وجود دارد. در این میان، ویژگی خطرپذیری با تعداد 174جمله، بیشترین سهم و ویژگی عمل گرایی با 58 جمله، کمترین سهم را در آموزش کارآفرینی فیلم های منتخب سینمایی کودک و نوجوان در چهار دهة اخیر داشته است. با توجه به افزایش گرایش کودکان و نوجوانان به محتوای نمایشی، فیلم های سینمایی می توانند منبع مهمی برای الگوپذیری از نقش ها و پذیرش ویژگی های شخصیتی کارآفرینانه و در نتیجه ترویج و آموزش مهارت های کارآفرینانه باشند. بر اساس نتایج، نهادینه سازی فرهنگ کارآفرینانه در سطح جامعه از طریق توسعه فیلم های سینمایی با رویکرد کارآفرینی به خصوص در ژانر کودک و نوجوان پیشنهاد می گردد.

خشونت زبانی نوعی رفتار زبانی و گونه ای اجتماعی است که همانند سایر گونه های اجتماعی متضمن دامنه ای از ساختارهای اجتماعی، الگوهای موقعیتی و رمزگان زبانی است که در نظام فرهنگی یک جامعه تجلی می یابد. این ساختارها و الگوها و رمزها، پیش شرط های وقوع این گونه رفتارهای زبانی به حساب می آیند. پژوهش حاضر که پژوهشی توصیفی تحلیلی است و بر مبنای رویکرد نظری تحلیل گفتمان انتقادی نورمن فرکلاف انجام می گیرد، با تأکید بر نقش خشونت زبانی در ژانر درام اجتماعی فیلم های فارسی به عنوان عاملی تأثیرگذار بر ساختار اجتماعی و فرهنگی جامعه و نیز تأثیرپذیر از این ساختارها، با هدف تعیین نوع راهبردهای زبانی در بازنمایی خشونت زبانی به رشته تحریر درآمده است. تأثیری که در نهایت منجر به تفاوت هایی در نحوه ی کاربرد زبان و در مواردی خاص در نوع دلالت ها و میزان و نوع واژه های به کار رفته می شود. با توجه به شواهد مشاهده شده در تعامل چهره به چهره ی شخصیت های موجود در فیلم ها به عنوان شرکت کنندگان در گفتمان سینمایی، نوع واژه ها و نیز نوع ساخت دستوری و ساختار متن به کار رفته در ژانر درام اجتماعی فیلم های فارسی در بافت موقعیت خاص متفاوت است. نتایج پژوهش حاکی از آن است که در فیلم های مورد بررسی، بافت موقعیت، نوع گفتمان و نیز مسائل و مشکلات اجتماعی مانند خیانت، باورهای نادرست سنتی، اعتیاد، ازدواج مصلحتی و طلاق پیش شرط های وقوع خشونت زبانی به حساب می آیند و با توجه به تحلیل داده های پژوهش مشخص گردید که راهبردهای زبانی (استعاره و تمثیل، قسم، نفرین، دشواژه، ارجاع، صورت خطاب، جملات پرسشی و امری، کنش های گفتار مستقیم و غیرمستقیم) ابزارهایی برای بازنمایی خشونت زبانی و بیان مشکلات و مسائل اجتماعی در این فیلم های سینمایی هستند.

زمینه و هدف: مطالعۀ ژانر کودک سروده های نشریۀ کیهان بچه ها بمنظور گونه شناسی آنها صورت گرفته است. این گونه شناسی شامل بررسی فرمی، محتوایی و فرهنگی سروده ها میباشد و هدف آن، شناسایی و تحلیل ویژگیهای خاص این ژانر بمنظور درک بهتر این گونه از ادبیات کودک است. به عبارت دیگر، این پژوهش بدنبال درک عمیقتری از سروده های کودکانه است که در نشریۀ کیهان بچه ها منتشر شده است. روش مطالعه: این پژوهش به روش توصیفی-تحلیلی انجام شده است. ابتدا با جمع آوری داده های مربوط به سروده های کودکان و سپس با تحلیل و بررسی فرم، محتوا، تصویر، موسیقی و زبانِ سروده ها. یافته ها: با گونه شناسی کودک سروده ها در این پژوهش، به مدلی مفهومی دست یافته ایم که شامل چهارچوب فرم و محتوا است. در بخش فرم، نظام تصویری، نظام موسیقایی و نظام زبانی سروده ها شناسایی شده و در بخش محتوا، شش دسته بندی شامل ستایشی، طبیعت و عناصر طبیعت، اندرزی-تعلیمی، سیاسی-اجتماعی، تفریح و بازی، و تمنیات و آرزوهای کودکانه شناسایی شده است. با توجه به این دسته بندیها، گونۀ نوشتاری جدیدی به نام «کودک سروده» شناسایی شده است و تغییرات فرم و محتوای این گونه از آغازین سال انتشار نشریه تا پایان نیمۀ اول سال 1360 مورد بررسی قرار گرفته است. نتیجه گیری: در پژوهش حاضر با رویکرد ژانر، به شناسایی و گونه بندی کودک سروده ها پرداخته شده است. در بخش فرم، بر اساس تحلیل داده ها، مشخص شده است که در سروده های قبل از انقلاب، فرم کلاسیک و مضامین ستایشی با کارکرد نشاط بخشی و سرگرمی بیشترین بسامد را به خود اختصاص داده است؛ اما در سروده های بعد از انقلاب، فرم سروده هایی با مضامین سیاسی-اجتماعی و با کارکرد تعلیمی بیشترین بسامد را به خود اختصاص داده است. این نتایج نشان میدهد که با تغییر شرایط اجتماعی و سیاسی، محتوای سروده های کودکانه نیز تغییر کرده است و ژانر کودک سروده ها نیز در این تغییرات تحت تأثیر قرار گرفته است. در نتیجه این پژوهش میتواند به بهبود شناخت و درک ادبیات کودکانه و برنامه های آموزشی و تربیتی برای کودکان و نوجوانان کمک کند.

صنعت سینما یکی از اجزای اصلی توسعه‎ فرهنگ محسوب می شود، توسعه‎ صنعت سینما نیازمند شناخت ابعاد مختلف اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی است. این مقاله به مطالعه‎ ویژگی های اقتصادی این صنعت می پردازد. در این راستا لازم است عوامل تعیین کننده‎ تقاضای فیلم سینمایی، تعیین شده و حساسیت متغیرهای موثر آن بررسی شود. همچنین محاسبه‎ این کشش ها دارای کاربردهای مفیدی در سیاست ‎گذاری های اقتصادی است، تا بدین ترتیب به برنامه ریزی های کارآمدی از نظر فرهنگی و اقتصادی در کشور و به دنبال آن در منطقه و بازارهای جهانی دست یافت. در این مقاله ابتدا با تکیه بر مبانی نظری و با کمک مطالعات تجربی، عوامل موثر بر تقاضای فیلم سینمایی در ایران طی سال های 1380 تا 1387 در 28 استان کشور با استفاده از داده های ترکیبی، بررسی و سپس تقاضای تماشای فیلم با تفکیک به دو نوع فیلم ایرانی و خارجی با استفاده از داده های سری زمانی و با روش حداقل مربعات معمولی برای سال های 1350-1387 تخمین زده شده است. نتایج تخمین با روش داده های ترکیبی نشان می دهد که تقاضای فیلم سینمایی، رابطه‎ مستقیم با درآمد واقعی افراد و رابطه‎ معکوس با قیمت واقعی بلیط سینما دارد. همچنین افزایش تعداد دستگاه های تلویزیون، رایانه و دستگاه های پخش VCD و DVD، تاثیر کاهشی در تعداد تماشاچیان فیلم‎ های سینمایی دارد، نتایج تخمین با استفاده از داده های سری زمانی نیز نشان داد که تقاضای تماشای فیلم خارجی در مقایسه با تقاضای تماشای فیلم ایرانی، نسبت به تغییرات قیمت بلیط و همچنین تغییرات نرخ سواد حساسیت بیشتری از خود نشان داده است.

موضوع پژوهش حاضر روایتگری قتل های سریالی در فیلم های سینمایی ایرانی است. هدف پژوهش شناخت نحوه روایتگری قتل های سریالی و بازنمایی سینمایی کنشگران ماجرای قتل های سریالی است. جامعه آماری پژوهش دو فیلم سینمایی عنکبوت و طلاخون است. این پژوهش با روش تحلیل محتوای کیفی تحلیل روایت و با رویکرد الگوی رمزگان رولان بارت انجام گرفته است. یافته های پژوهش بر اساس پاسخ به سه پرسش طرح شده پژوهش کنشگری قاتلان چگونه است؟ انگیزه آنها چیست و چه شخصیت روانی دارند؟ و بسترهای اجتماعی جرم زا کدم اند؟ تحلیل می شود. ازجمله نتایج پژوهش حاکی از این است که فیلم های سینمایی انگیزه ها فردی کسب منفعت مالی و ارضای حس انتقام جویی، و انگیزه های اجتماعی و ایدئولوژیک و همچنین اختلال های شخصیتی مانند پارانوئید، نمایشی و خودشیفتگی و پسیکوزگرایی را به قاتلان منتسب نموده اند. بسترهای اجتماعی که مجرمان را به سوی ارتکاب جرم سوق می دهد، بر اساس نظریه های جامعه شناسی جرم در فیلم عنکبوت عبارت از برچسب زنی، هراس اخلاقی، یادگیری اجتماعی و هم نشینی افتراقی و خنثی سازی و در فیلم طلاخون عبارت از فشار عمومی، حمایت اجتماعی، تقویت افتراقی، انحراف اولیه و ثانویه بازنمایی شده است. همچنین فیلم ها کلیشه های درباره قاتلان سریالی، تقویت یا تضعیف کرده اند و با کم اهمیت جلوه دادن قربانیان قتل ها و تمرکز بر روی وجوه عاطفی قاتلان سریالی به نوعی از آنها سلبریتی سازی می کنند.

زمینه و هدف: نحوۀ روایت و بازنمایی سینمایی جرم قاچاق مواد مخدر و شناخت چگونگی ساختارمند شدن روایت قاچاق مواد مخدر فیلم های سینمایی ایرانی و معانی افاده کننده این نحوه روایتگری در ارائه کلیشه ها و آموزه های مؤثر، در ایجاد نگرش نسبت به این جرم و پیشگیری از آن مؤثر است. در همین راستا، پژوهش حاضر به منظور بررسی روایت جرم قاچاق مواد مخدر فیلم های سینمایی ایرانی، فیلم سینمایی متری و شش و نیم را مورد تحلیل و بررسی قرار داده است. روش: پژوهش حاضر با رویکرد کیفی با روش تحلیل روایت با الگوی رمزگان رولان بارت است. داده ها از طریق مشاهده صحنه های فیلم و یادداشت برداری کنش های کنشگران اصلی روایت گردآوری شده است. نمونه مورد مطالعه، فیلم سینمایی متری شش و نیم است. یافته ها: براساس یافته های پژوهش، روایت قاچاق مواد مخدر فیلم سینمایی متری شش و نیم، سه کنشگر اصلی شامل قاچاقچی، قربانی جرم و پلیس یا نماینده نظام عدالت کیفری دارد. نحوه کنشگری آن ها است که روایت را پیش می برد و معانی را افاده می کند. روایت جرم در بستر های اجتماعی حادث می شوند که در فیلم مورد بررسی، این بسترهای جرم زا بر اساس نظریه های جامعه شناسی جرم عبارت از ﺗﻀﺎد اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ، فشار، نمایش شر، یادگیری اجتماعی است. نتیجه گیری: با تحلیل فیلم سینمایی مورد برسی می توان نتیجه گرفت این نوع فیلم ها منبع مهم و قابل اعتنایی برای شناخت علوم جنایی به ویژه جامعه شناسی و روان شناسی جرم هستند. آموزه های در راستای پیشگیری از جرم شامل نهی از رفتارهای پرخطر و نمایش شر ناشی از عواقب جرم به مخاطبان ارائه می دهند و از منظر انتقادی در تقویت یا تضعیف کلیشه ها و درنتیجه ایجاد نگرش های پیرامون جرم مؤثر هستند.

پژوهش حاضر به منظور مطالعه رابطه بین میزان هوش فرهنگی با انتخاب ژانر فیلم های سینمایی در دانشجویان مقطع کارشناسی­ ارشد علوم انسانی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز ارائه شده بود. به این ترتیب، از روش توصیفی (غیر­ ­ آزمایشی) از نوع همبستگی استفاده شد. بدین منظور 315 نفر از دانشجویان مقطع کارشناسی­ ارشد علوم انسانی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز که تعدادشان 2173 نفر بود، با استفاده از روش تصادفی مطبقی (طبقه ای) انتخاب و با استفاده از مقیاس هوش فرهنگی انگ و همکاران (2004) و یک پرسشنامه دموگرافیک که در آن اطلاعات جمعیت شناختی و نوع ژانر فیلم های سینمایی که مورد پسند افراد است پرسیده می شود مورد آزمون قرار گرفتند. به منظور تجزیه و تحلیل داده ها، از رگرسیون چندمتغیری استفاده شد. آزمون فرضیه های پژوهش نشان دادند که از بین تمامی ژانرهای فیلم های سینمایی، فقط ژانرهای لالیکن، هنرهای رزمی، معمایی، پویانمایی، مسابقه تصویری، بحث و گفتگو، ماجراجویانه، فانتزی، روان شناسی، عاشقانه، مستند، واقع بینانه، بریدن از زندگی و وسترن با هوش فرهنگی و ابعاد فراشناختی، شناختی و رفتاری آن رابطه معنی داری دارند.

رمان و هنرهای نمایشی را می توان دو نظام قیاس پذیر در نظر گرفت که غالباً در ویژگی های روایت شناسانه دارای وجوه مشترکی هستند. هدف از این مطالعه بازشناسی چگونگی بهره گیری فیلم های سینمایی از شیوه ها و تکنیک های روایی در انتقال معنا به مخاطب، با استناد به مفاهیم و نظریه های ادبی پست مدرن است؛ و در پی پاسخ به این سؤال است که فیلم های سینمایی از چه تکنیک های بیانی ادبی پست مدرنیستی در انتقال معنا استفاده می کنند؟ این پژوهش از نوع توسعه ای است و به شیوه توصیفی-تحلیلی و با رویکرد تطبیقی به مقایسه دو نظام متفاوت ادبیات و سینما انجام شده است. شیوه گردآوری اطلاعات کتابخانه ای و مشاهده فیلم سینمایی مورد مطالعه (فیلم تلقین، کریستوفر نولان، 2010) است. داده های مورد نیاز برای تجزیه و تحلیل به طور هدفمند از بین کردار و گفتار شخصیت های فیلم انتخاب شده است و این اطلاعات با تکنیک های مورد استفاده در رمان های پسامدرن مطابقت داده و به شیوه کیفی تجزیه و تحلیل و تفسیر شده است. این مطالعه نشان می دهد که فیلم تلقین حداقل دارای یازده تکنیک یا ویژگی روایی از رمان های پسامدرن است که در انتقال معنا به مخاطب از آن ها بهره گرفته است: بینامتنیت، بی نظمی زمانی در روایت ها، جهان وانموده، دور باطل، تناقض، بریکولاژ، خرده فرهنگ ها و التقاط فرهنگی، اختلال زبانی، فروپاشی فرا روایت ها، آشکارسازی تصنّع و فروپاشی ارزش ها.