مقدمه: آینده پژوهی روشی نظام مند برای نگاه به آینده بلندمدت در حوزه ای از فعالیت بشر و ترسیم راهبرد های توسعه و راه های دستیابی به آینده متصور است. تحلیل بازیگران یا ذی نفعان فرایندی است که به کمک آن افراد یا گروه هایی که بیشترین نفوذ و تأثیر را بر یک موضوع، مسئله، فعالیت، راهبرد یا تصمیم گیری دارند، شناسایی می شوند. ازاین رو هدف از این تحقیق تحلیل بازیگران کلیدی توسعة ورزش شنا در ایران به روش مکتور است. روش پژوهش: این پژوهش از لحاظ هدف کاربردی است و از نظر ماهیت بر اساس روش های جدید علم آینده پژوهی با ترکیبی از مدل های کیفی و کمی انجام گرفت. جامعة آماری این پژوهش، خبرگان مدیریت ورزشی و ورزش شنا با سابقة کار اجرایی در ورزش شنا بودند. حجم نمونه در این پژوهش، 12 نفر از جامعة ذکرشده بودند. شرکت کنندگان به صورت کاملاً هدفمند انتخاب شدند. یافته ها: در این پژوهش خبرگان، اهداف و راهبردهای اصلی مرتبط با توسعة ورزش شنا را شناسایی و سپس ماتریس های بازیگر – بازیگر و بازیگر – اهداف را تکمیل کردند. بیشترین میزان تأثیر مستقیم و غیرمستقیم بین بازیگران کلیدی توسعة ورزش شنا در ایران را وزارت ورزش و جوانان و فدراسیون شنا، شیرجه و واترپلو با 187 تأثیر بر دیگر بازیگران دارند. نتیجه گیری: ارائة بسته های حمایتی و تشویقی برای فدراسیون، هیأت ها، مربیان و ورزشکاران شنا، تعیین معیار انتخاب رئیس فدراسیون و هیأت ها، حمایت و پشتیبانی وزارت ورزش و کمیتة ملی المپیک می تواند از عوامل مهم تأثیرگذار در توسعة ورزش شنا باشد.

در دنیای بی ثبات، غیر قطعی؛ پیچیده و مبهم امروزی و با وجود شگفتی سازهایی با احتمال وقوع کم و تاثیر بسیار زیاد که به تغییرات غیرقابل پیش بینی منجر می گردند، ورزش ایران نیازمند مدیرانی است که با استفاده از رفتارهای ذاتی و اکتسابی از پس تحلیل محیط پر از نوسان برآیند و در زمان مناسب، رفتار مناسب بروز دهند و استراتژی های درستی را اتخاذ نمایند. هدف این مقاله، تجزیه و تحلیل رفتار مدیران ارشد ورزش ایران و پرکردن شکاف در درک ما از شناخت انواع رفتار در بین مدیران ارشد در سازمان های منتخب ورزش تربیتی، همگانی، قهرمانی و حرفه ای، بصورت مجزا است. این امر توسط یک آزمایش رفتاری با تکنیک تحلیل بازیگران و بوسیله ابزار شبیه سازی برنامه ریزی استراتژیک به نام مک تور انجام گردید. داده ها از طریق مشاهده مشارکتی، جمع آوری شدند؛ با انتخاب هدفمند، 11 نفر از خبرگان مدیریت ورزشی و 24 نفر از افراد شاغل یا آشنا به 12 سازمان مورد بررسی در این پژوهش، در این آزمایش رفتاری مشارکت نموده و ماتریس های بازیگر-بازیگر و بازیگر-اهداف را تکمیل نمودند. همگرایی و واگرایی بازیگران و اهداف، با نرم افزار مک تور مورد بررسی دقیق قرار گرفت. نتایج نشان داد که رفتارهای سیاسی، مرشدانه و حمایتی، رفتارهای قالب مدیران ارشد ورزش ایران می باشند. به نظر می رسد مدیران سازمان های ورزشی می توانند بر اساس تجربیات گذشته، تغییرات مثبتی در رفتار آینده خود ایجاد نمایند ولی تغییرات پی در پی در این سازمان ها، باعث از دست دادن این فرصت می گردد.

مقدمه: ورزش حرفه ای از جمله عوامل حیاتی در توسعة صنعت ورزش در کشورهای مختلف است. حرکت به سمت توسعه در این پیچیدگی ها، بدون داشتن برنامه ای که بتواند از پس پیچیدگی ها و تغییرات محیطی برآید، مقدور نیست. روش پژوهش: از آنجایی که ورزش حرفه ای، دارای متولیان، بازیگران کلیدی و ذی نفعان متعددی است، در این پژوهش با استفاده از نرم افزار آینده پژوهی مک تور، میزان تأثیرگذاری و تأثیرپذیری بازیگران کلیدی بر یکدیگر و همچنین شناسایی موضع هریک از بازیگران نسبت به اهداف، حوزة ورزش حرفه ای بررسی و راهبرد های مناسب ارائه شد. 12 نفر از خبرگان مدیریت ورزشی که به صورت کاملاً هدفمند انتخاب شده بودند، ماتریس های بازیگر – بازیگر و بازیگر – اهداف را تکمیل کردند. از نرم افزار مکتور به منظور تجزیه وتحلیل داده ها استفاده شد.یافته ها: در نقشة ارتباط اهداف و بازیگران، ارتباط و فاصلة هر کدام از بازیگران و اهداف مشخص شد که رسانه با تسهیل رویه های بین المللی برای بازیکنان و مربیان و باشگاه ها نزدیک است. دولت و نهادهای متولی برای تسهیل سرمایه گذاری و نمایندگی سازمان های بین المللی، واسطه ها برای کنشگری ورزش، اسپانسرهای نقش آفرین در سیاست گزاری کلان و وزارت ورزش و جوانان، مدیران عامل، مربیان و بازیکنان، کادر اجرایی، افراد قدرتمند و مدیران صنعتی برای حمایت های مالی، نقش آفرینی در صنعت ورزش و مطالبه گری برای افکار عمومی بسیار نزدیک اند.نتیجه گیری: با توجه به دستاوردهای کلی پژوهش به نظر می رسد اگر بازیگران کلیدی نقش مؤثر خود را متناسب با اهداف بازی کنند، می توان شاهد ارتقای برند و عملکرد باشگاه های حرفه ای بود.

رودها در تامین امنیت آب کشورها و فرایند امنیت ثبات و توسعه و به فراخور نقش و کارکردشان در جهت دهی به مناسبات هیدروپلیتیک آنها نقش آفرین هستند و رود ارس طی دو دهه گذشته در کانون توسعه و مناسبات هیدروپلیتیک کشورهای واقع در این حوضه آبریز قرار گرفته است. پژوهش حاضر بر این پرسش استوار است که مواضع بازیگران کلیدی در مناسبات هیدروپلیتیک کشورهای حوضه آبریز کورا- ارس بر امنیت زیست محیطی ایران چه بوده است؟ برای این منظور از روش مکتور برای استفاده از مواضع بازیگران و سنجش قدرت آن استفاده شده است. یافته های تحقیق نشان داد در مناسبات هیدروپلیتیک کشورهای حوضه آبریز کورا- ارس کشورهای ترکیه و ارمنستان بیشترین اثرگذاری و کشورهای ایران اثرپذیری بسیار بالا و آذربایجان اثرگذاری بسیار پایینی نسبت به از کشورهای بالادست حوضه آبریز کورا- ارس دارند. در این میان، ترکیه بازیگر مسلط مناسبات هیدروپلیتیک این حوضه آبریز است. نتایج حاصل گویای آن است رشد جمعیت، صنایع، سدسازی های بی رویه کشورهای بالادستی، تغییر اقلیم، آلودگی رودخانه، تغییر اقلیم و ناپایداری آن، برداشت های بی رویه از رودخانه و تغییر الگوی کشاورزی از عوامل محدودکننده آب رودخان های کورا- ارس  و به دنبال آن باعث تنش در این حوضه  می شود  و از این رو سرانه آبی این حوضه آبریز کاهش پیدا کرده  که بر تشدید کمبود آب می افزاید و ادامه این باعث بحران هیدروپلیتیکی که می تواند پیامدهای اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی خود امنیت ملی به ویژه ایران را به مخاطره افکند.

شهر به عنوان کلیتی به هم پیوسته، به سازمانی مقتدر با مدیریتی یکپارچه نیازمند است. با ورود بخش خصوصی و گروه های داوطلب به عرصه سیاستگذاری و حکومت، می توانیم شاهد شکل مطلوب تری از اداره شهر باشیم. شهرها برای مدیریت و اداره خود راهی به جزء زمینه سازی برای توسعه دموکراسی نیافته اند که تمام این ها به شیوه جدیدی از اداره شهرها به نام حکمروایی خوب شهری دلالت دارد. این الگو به عنوان فرایند مشارکتی توسعه تعریف می شود که به موجب آن همه بهره وران شامل حکومت، بخش خصوصی و جامعه مدنی راهی را برای حل مشکلات فرایند شهری شدن سریع فراهم می کنند. هدف پژوهش حاضر شناسایی و بررسی بازیگران تاثیرگذار و اصلی در حکمروایی خوب شهر ارومیه است. فرایند حاکم بر این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر نوع روش پژوهش توصیفی-تحلیلی است. ماهیت داده ها کیفی و کمی و روش گردآوری داده ها به صورت کتابخانه ای، میدانی (پرسش نامه تاثیرات متقابل) است. جامعه آماری این پژوهش شامل 35 نفر از کارشناسان حوزه برنامه ریزی شهری، مدیران شهری و پژوهشگران (22نفر مدیر و کارشناس و 13 نفر پژوهشگر) به روش دلفی انتخاب شدند و روش نمونه گیری در این پژوهش گلوله برفی است. بازیگران اصلی و تاثیرگذار در محیط نرم افزار MACTOR مورد تحلیل و اقدام به تعیین میزان رقابت پذیری، همگرایی و توافق بین بازیگران اصلی شده است. 12 بازیگر اصلی و تاثیرگذار در حکمروایی خوب شهر ارومیه مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج پژوهش نشان داد که؛ اثرات مستقیم و غیرمستقیم بین بازیگران بیانگر بیشترین تعداد اثرگذاری برای بازیگر استانداری با 187 اثر بوده است. بیشترین میزان رقابت پذیری مربوط به شبکه های اجتماعی با میزان 83/1 می باشد. توسعه راه ها، مسکن و ساماندهی مدیریت شهری به میزان 12 اتفاق بر هدف مشخص گردیده است.

رشد و توسعه اصولی شهرها تسهیل گر روند پایداری می باشد که جهت تحقق این مهم سیاست گذاری ها و ذینفعان مهم ترین مولفه دخیل در آن هستند. بدین منظور تحقیق حاضر با هدف شناسایی و تحلیل عوامل کلیدی موثر در سیاست گذاری توسعه فیزیکی شهر ارومیه در تلاش است که با اعمال سیاست ها و تغییر در قدرت عملکرد بازیگران، روند توسعه شهر را در مسیر صحیح هدایت کند. نوع تحقیق حاضر ازنظر هدف کاربردی و ازنظر گردآوری داده توصیفی-تحلیلی بوده است. در این پژوهش به منظور بررسی چگونگی رشد و توسعه فیزیکی شهر ارومیه از مدل هلدرن، و با استفاده از نرم افزار میک مک شاخص های موثر درروند توسعه این شهر شناسایی و سپس بازیگران کلیدی نقش آفرین در محیط نرم افزار MACTOR مورد تحلیل و اقدام به تعیین میزان رقابت پذیری، همگرایی و توافق بین بازیگران کلیدی شده است. نتایج تحقیقات بر اساس محاسبات مدل هلدرن نشان داد که حدود 8/25 درصد رشد شهر ارومیه در فاصله سال های 1355 تا 1395، بر اثر رشد افقی بدقواره (اسپرال) شهر و حدود 2/74 درصد مابقی توسعه شهر ناشی از رشد جمعیت شهر بوده است که منجر به افزایش تراکم جمعیت و کاهش سرانه زمین شهری شده است. برای تحلیل و ارزیابی سیاست گذاری توسعه فیزیکی شهر ارومیه از31عامل استفاده شده است که بااستفاده از نرم افزار میک میک، 8 پیشران کلیدی در سیاست گذاری استخراج و 5 بازیگر کلیدی جهت پیشبرد این سیاست ها شناخته شده اند که مدیران شهری و بنگاه های شهری به ترتیب بیشترین قدرت رقابت پذیری، صلاحیت، تاثیرگذاری را داشته اند. درنهایت بیشترین توافق بازیگران در رابطه با گمانه های توسعه فیزیکی بر احتمال تبدیل شدن شهر به جولانگاه بورس بازی زمین و مسکن، و سیاست آمرانه و متمرکز بوده است.

سابقه و هدف: یکی از مهم ترین و پیچیده ترین تحولات اجتماعی جهان در نیم قرن اخیر توسعه شهرنشینی است که به تبع آن دگرگونی در ساختار کالبدی و اقتصادی شهرها شده و اهمیت بازآفرینی بافت های فرسوده و ناکارآمد بیش ازپیش موردتوجه قرار گرفته است. بازآفرینی شهری از پتانسیل های موجود در مناطق فرسـوده و مشارکت گسترده نهادهای عمومی و خصوصی با صرف کمترین بودجه استفاده می کند تا حیات اجتماعی و رونق اقتصادی را به بافت باز گرداند. مواد و روش ها: این پژوهش بر حسب هدف، کاربردی و از لحاظ روش توصیفی - تحلیلی و روش جمع آوری اطلاعات مبتنی بر منابع کتابخانه ای و پرسشنامه می باشد. همچنین جامعه آماری این پژوهش شامل متخصصان و نخبگان حوزه برنامه ریزی شهری می باشد. جهت شناسایی و تدوین راهبردهای بازآفرینی محلات شهری از مدل SWOT و برای رتبه بندی راهبردهای خروجی آن از مدل QSPM در قالب ارزیابی موقعیت داخلی و خارجی بهره گرفته شد. پس از تحلیل اطلاعات، پرسشنامه ی آینده پژوهی تهیه و پس از پاسخگویی متخصصان با استفاده از نرم افزار MACTOR برای شناسایی بازیگران کلیدی و نقش آنها در رابطه با راهبردهای مذکور اقدام شد. نتایج و بحث: یافته های پژوهش شش استراتژی را در حالت تدافعی به ترتیب اولویت نشان داده و در تحلیل رفتار بازیگران کلیدی نسبت به استراتژی­های یاد شده بیانگر نقش شهرداری از جمله برنامه ریزی، نهادسازی، تامین مالی و اجرا و سازمان های شبه دولتی با بیشترین تاثیرگذاری است که از میان آنها، آستان قدس و اوقاف بعنوان کلیدی­ترین و تاثیرگذارترین بازیگر بر حوزه های مختلف اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی، سیاسی و فضایی - کالبدی بوده­اند. در ادامه مسیر میزان اصرار بازیگران (موافقت آن ها) با استراتژی های یاد شده در زمینه بازآفرینی محله نشان می دهد، بیشترین اصرار بازیگران با استراتژی هایی نظیر بهره ­گیری از موقعیت قرارگیری به لحاظ دسترسی و قیمت ابنیه جهت ایجاد اشتغال­ های جدید و استفاده از زمین ­های بایر و اراضی متروکه در جهت پاسخگویی به کمبودهای محله بخصوص فضای سبز می باشد و کمترین آن استفاده از جمعیت تحصیل کرده و جوان و متخصص محله در امور برنامه­ ریزی و بازآفرینی محله و توجه بیشتر به نفوذ پذیری محله، ازطریق ساماندهی شبکه معابر می باشد. همچنین با توجه به مقدار فاصله بازیگران از یکدیگر که میزان همگرایی آنان را نشان می دهد می توان اشاره داشت شهرداری، سازمان های شبه دولتی (آستان قدس، اوقاف و..) و سازمان عمران و بازآفرینی فضاهای شهری از هم گرایی قابل توجهی با یکدیگر برخوردارند. نتیجه گیری: با همکاری و ارتباط تنگاتنگ بین شـهرداری ها بعنوان محور اصلی اقدامات اجرایی در مدیریت شهری و سازمان های شبه­ دولتی از جمله آستان قدس و اوقاف می توان شاهد تسریع در بازآفرینی بافت های ناکارآمد و فرسوده بود. ضمنا اصرار بازیگران به موقعیت قرارگیری محله سراب در شهر مشهد به لحاظ دسترسی و قیمت ابنیه جهت ایجاد اشتغال ­های جدید به اهمیت بعد اقتصادی در اقدامات بازیگران نسبت به امور بازآفرینی را تاکید می کند تا در کنار استفاده از پتانسیل های موجود به اهداف غایی دست یابند. در این راستا همگرایی شهرداری، سازمان های شبه دولتی (آستان قدس، اوقاف و..) و سازمان عمران و بازآفرینی فضاهای شهری بیانگر اشتراک نظر نسبی و همپوشانی بیشتر آنان در خصوص آینده متصور برای استراتژی های مطرح شده در این رابطه می باشد.

یکی از اهرم های اصلی در موفقیت طرح ها و برنامه های توسعه شهری، هماهنگی میان سازمان ها و کنشگران توسعه شهری است. چرا که، تمرکزگرایی یا تعدد سازمان ها و نهادهای اداره کننده شهری موجب سردرگمی و اتلاف منابع شهری و ناموفق بودن تهیه و اجری طرح های توسعه شهری خواهد شد. این مقاله با روش توصیفی-تحلیلی بدنبال تحلیل نقش کنشگران طرح های توسعه شهری در ساماندهی و توسعه کالبدی-فضایی در منطقه3 شهر زنجان است. گردآوری داده ها با مطالعات میدانی و کتابخانه ای انجام شد. جامعه آماری با روش نمونه گیری گلوله برفی 30نفر انتخاب شد. برای تحلیل داده ها از تحلیل عاملی، مدل معادلات ساختاری و مدل چندموضوع-چندبازیگر با نرم افزارSPSS، SmartPLS و MACTOR استفاده شد. نتایج نشان داد که شاخص های «الگوی توسعه شهری مطلوب» با ضریب 824/0؛ «آلودگی» با ضریب 833/0؛ «توسعه گردشگری» با ضریب 837/0؛ و «تقویت امنیت» با ضریب 829/0 بیشترین ارتباط و همبستگی را با تهیه و اجرای طرح های توسعه شهری داشته است. همچنین، بیشترین تأثیر کنشگران برای سازه اجتماعی با ضریب تأثیر 801/0 و سازه زیست محیطی با ضریب 592/0 است. علاوه براین، شهرداری رابطه مستقیم با اداره راه و شهرسازی و شرکت های مهندسین مشاور در تهیه و اجرای طرح های شهری دارد و نهادهای محلی و شهروندان چندان مورد توجه قرار نگرفته اند.

در حال حاضر جهان شاهد گذار اقتصادی از قدرت های بزرگ غربی به سمت بازارهای نوظهور است. بحران های جدید به خصوص کووید 19، پیشرفت های عظیم و هژمونی غرب با محوریت ایالات متحده آمریکا و اتحادیه اروپا را به چالش کشیده اند. درحالی که در آغاز هزاره، حرکت اتحادیه اروپا به سمت اتحادیه اقتصادی و سیاسی، یک روند غیرقابل مقاومت و برگشت ناپذیر تلقی می شد، با شیوع کووید 19 و تشدید سایر بحران های موجود، در شرایط پیچیده تری قرار گرفت. در این نوشتار این پرسش ها مطرح شده اند که در دورنمای 2050، اولا مهم ترین کنش گران اقتصاد سیاسی جهانی چه کشورهایی هستند؟ و دوما اتحادیه اروپا چه جایگاهی در بین سایر کنش گران اقتصاد سیاسی جهانی دارد؟ به عبارتی هدف اصلی مقاله این است که با سنجش وزن سایر کنش گران در اقتصاد سیاسی جهانی مهم ترین رقبای اتحادیه در دورنمای 2050 را شناسایی کند و با استفاده از تحلیل نرم افزاری جایگاه اتحادیه را در بین این کنش گران مشخص سازد. در این نوشتار تلاش شده به دو پرسش مذکور با استفاده از برگزاری پنل خبرگی و روش تحلیل ساختاری مکتور (دو روش آینده پژوهی) و بهره گیری از بروزترین منابع موجود، پاسخ داده شود. سازمان دهی مقاله به این شیوه است که ابتدا مروری صورت گرفته بر چارچوب نظری مقاله که نهادگرایی است و سپس مهم ترین کنش گران آینده اقتصاد سیاسی جهانی بررسی شده اند. در ادامه تحلیل داده های پژوهش به وسیله نرم افزار مکتور (یکی از روش های مرسوم در مکتب لاپراسپکتیو (la prospective)) انجام شده و درنهایت جمع بندی ارایه شده است.