ویروس موزاییک هندوانه (Watermelon mosaic virus, WMV)، یکی از مهم ­ترین ویروس­های کدوئیان است. در این تحقیق واکنش 10 لاین خالص طالبی و هشت لاین خالص هندوانه آجیلی (جابانی) نسبت به WMV در شرایط گلخانه ارزیابی شدند. نتایج نشان داد که از لاین­ های طالبی، تنها طالبی لاین 2 به دلیل میزان پایین شاخص شدت بیماری و نیز میانگین جذب در آزمون الایزا، متحمل به این ویروس شناخته شد. اما لاین ­های 3، 5، 6، و 8 طالبی نسبتا حساس و لاین­ های 4، 7، 10و 11 حساس بودند. از بین لاین­ های هندوانه، لاین­ های 2 و 5 حساس ارزیابی شدند. اما در سایر لاین­ های مایه­ زنی شده با WMV هیچ گونه علائمی مشاهده نگردید و با شاخص شدت بیماری صفر و نتایج منفی در آزمون ­های الایزا و RT-PCR در گروه مقاوم به ویروس قرار گرفتند. جهت ارزیابی تأثیر ویروس بر شاخص وزن تر و خشک اندام­ های گیاهی، لاین­ های طالبی و هندوانه با WMV مایه ­زنی شدند. در نتیجه این ویروس به طور معنی ­داری وزن تر برگ، وزن خشک ساقه، وزن تر و وزن خشک کلی گیاهان بیمار را در مقایسه با گیاهان سالم کاهش داد. نتایج این تحقیق حاکی از آن بود که در ژنوم تعدادی از لاین­ های طالبی و هندوانه مورد بررسی در این تحقیق از جمله لاین­ های 1و 2 طالبی و لاین ­های 1، 3، 6، 7، 8 و 11 هندوانه آجیلی، احتمالا ژن­(های) مرتبط با مقاومت نسبت به WMV وجود دارد که بهره ­گیری از آن­ها در برنامه های اصلاحی ایجاد مقاومت برای تولید ارقام مقاوم توصیه می­ شود.

هندوانه وحشی (Citrullus colocynthis) یک گونه بسیار متحمل به خشکی از خانواده کدوئیان است که در مناطق خشک دنیا از جمله در بیابان های منطقه مدیترانه و خاورمیانه پراکندگی دارد. یکی از راهکار های احتمالی دخیل در پاسخ تحمل این گیاه، می تواند بیان بالای ژن Rboh باشد که محصول پروتئینی آن در تولید ملکول های سیگنال ROS نقش دارد. در این پژوهش بیان ژن Rboh تحت تاثیر خشکی در C. colocynthis و هندوانه زراعی مطالعه شد. بذرها پس از ضدعفونی و جوانهزنی در ژرمیناتور به گلدان های حاوی ماسه منتقل شدند.گیاهان در مرحله 5 برگی تحت تیمار PEG8000 15% قرار گرفتند و در زمان های صفر، 3، 9 و 18 ساعت پس از اعمال تیمار میزان نسبی آب برگ ها و تغییرات بیان ژن Rboh به روش Real Time PCR مورد بررسی قرار گرفت. نتایج حاکی از کاهش معنی دار میزان نسبی آب در برگ های هر دو گیاه بود اما این کاهش در هنداونه وحشی به طور قابل توجهی کمتر بود. در پی اعمال تنش خشکی بیان نسبی ژن Rboh در هر دو گونه افزایش یافت اما هندوانه وحشی از سطح بیان بالاتری برخوردار بود. بیان نسبی Rboh که یک نقش مهم در پاسخ به محرک استرس ایفا می کند، در هندوانه وحشی با تیمار PEG با سرعت و شدت بیشتری نسبت به هندوانه زراعی القا شد. این نتایج می تواند مویدی بر ایفای نقش کلیدی Rboh در تحمل C. colocynthis در برابر تنش خشکی باشد.

سطح زیر کشت هندوانه در ایران معادل 2/1 درصد از سطح زیر کشت کل محصولات زراعی و 3/42 درصد از سطح کشت محصولات جالیزی است. با این همه، درجه ی مکانیزاسیون در تولید هندوانه در ایران ناچیز است. برداشت هندوانه به ویژه مرحله ی بارگیری آن، به دلیل غیرمکانیزه بودن بسیار پرهزینه و زمان بر است. بر اساس پرسشنامه هایی که کشاورزان صیفی کار استان فارس پر کرده اند، 70 درصد نیروی انسانی در مرحله ی برداشت برای بارگیری محصول به کار گرفته می شود. در این مطالعه، به معرفی و ارزیابی دستگاه کمک برداشت هندوانه برای بالا بردن راندمان برداشت پرداخته شده است. آزمایش های مزرعه ای با شیوه های مختلف کار با دستگاه در حالت های زیر اجرا و ظرفیت عملی مزرعه ای و درصد شکستگی ارزیابی شد، الف: چیدن هندوانه و بارگیری آن به صورت همزمان و ب: بارگیری محصولِ از قبل چیده شده، سرعت های مختلف تسمه (25/0، 4/0 و 55/0 متر بر ثانیه) و تعداد متفاوت کارگر شامل یک نفر برای بارگیری و یک نفر برای تخلیه، سه نفر بارگیری و 2 نفر تخلیه، 4 نفر بارگیری و 3 نفر تخلیه. نتایج تحقیق نشان می دهد بیشترین ظرفیت بارگیری در روش بارگیری محصول از قبل چیده شده، با 7 کارگر برای بارگیری و سرعت تسمه 55/0 متر بر ثانیه به میزان 2/13 تن در ساعت است با بیشترین میزان شکستگی 38 (درصد). کمترین ظرفیت عملی مزرعه ای نیز در روش چیدن و بارگیری همزمان هندوانه با 3 کارگر و سرعت تسمه 25/0 متر بر ثانیه به میزان 15/6 تن در ساعت به دست آمده است. در روش برداشت چیدن و بارگیری همزمان هندوانه با تیمارهای 5 کارگر و سرعت تسمه 25/0 متر بر ثانیه، 7 کارگر و سرعت تسمه 25/0 متر بر ثانیه و 7 کارگر و سرعت تسمه 4/0 متر بر ثانیه شکستگی محصول در زمان بارگیری مشاهده نشد. روش چیدن و بارگیری همزمان هندوانه با ترکیب سطوح 7 کارگر و سرعت تسمه 4/0 متر بر ثانیه مناسبترین عملکرد دستگاه از نظر بیشترین ظرفیت عملی مزرعهای و کمترین درصد شکستگی را در پی داشت. در این روش نیروی انسانی مورد نیاز برای چیدن و بارگیری یک تن هندوانه از 14/1 ساعت کارگر در روش سنتی به 61/0 ساعت کارگر کاهش یافته است.

سابقه و هدف: با توجه به میزان تولید بالای هندوانه در کشور و عدم فراوری صنعتی آن و اقبال عمومی بر مصرف آب هندوانه این تحقیق به منظور تعیین فرایند آب هندوانه و تعیین میزان پذیرش آن در انستیتو تحقیقات تغذیهای و صنایع غذایی کشور انجام گرفت. مواد و روشها: تحقیق به روش توصیفی از نوع اکتشافی و تجربی بر روی 72 نمونه هندوانه چارلستونگری و ورایته محلی خراسان انجام گرفت. اجزا متشکله هندوانه و ویژگیهای شیمیایی آب هندوانه مطابق روشهای استاندارد ایران و AOAC تعیین گردید. شصت فرمول از اختلاط آب هندوانه و مواد افزودنی مجاز (30 فرمول هر ورایته) تهیه گردید و شاخصهای حسی آنها با مقیاس Category Scale مورد ارزیابی مقدماتی قرار قرار گرفت. از هر واریته سه فرمول انتخاب و از نظر رنگ، عطر، طعم و وضعیت ظاهری بر اساس روش امتیازبندی ارزیابی شد و مناسب ترین فرمولاسیون هر واریته مشخص شد. فرمولاسیون منتخب واریته چارلسیونگری در بخش پایلوت دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد تابریکس 54 تغلیظ و بسته بندی شد. تغییرات شاخصهای میکربی، شیمیایی و حسی در سه دمای محیط، یخچال و فریزر در فواصل زمانی 0، 15، 30، 45، 90 روز با روشهای استاندارد تعیین شد. یافته ها: تحقیق روی 72 نمونه انجام گرفت. میزان آب هندوانه محلی 1/3±9/55 و چارلستونگری 1/1±58 گرم درصد و میزان پوست هندوانه به ترتیب7/0±3/34 و 6/1±8/13 گرم درصد بود (NS). میزان تخمه هندوانه محلی 3/1±8/4 و چارلستونگری 3/0±3/2 گرم درصد بود (P<0.002). میزان پالپ دو واریته به ترتیب 3/1±9/4 و 45/0±9/7 گرم درصد بود (P<0.001). در بررسی ویژگیهای ارگانولپتیک فرمول A از واریته چارلستونگری شامل 100 میلیگرم آب هندوانه، 4 گرم شکر و 1/0 گرم اسید سیتریک با 3/68% و فرمول B از واریته محلی شامل 100 میلیلیتر آب هندوانه، 5 گرم شکر و 2/0 گرم اسید سیتریک با 30.4% آرا به عنوان بهترین نمونه انتخاب شدند و با توجه به کیفیت برتر، فرمول A هندوانه چارلستونگری تغلیظ گردید که انبار مانی محصول تا 90 روز در دماهای مختلف تاثیری در شاخص های حسی، میکربی و شیمیایی نداشت. نتیجه گیری و توصیه ها: فرایند فرمولاسیون A آب هندوانه چارلستونگری امکان پذیر است و پس از تغلیظ ماندگاری محصول میسر است.

به منظور مطالعه تنوع ژنتیکی هندوانه بومی موجود در کلکسیون بانک ژن گیاهی ملی ایران تعداد 120 نمونه از استانهای مختلف جهت ارزیابی و بررسی صفات مورفولوژیکی در مزرعه مرکز تحقیقات کشاورزی خراسان در قالب طرح آماری آگمنت کشت گردیدند. چهار رقم از هندوانه های تجاری موجود در منطقه بنامهای چارلستونگری، کریمسون سویت، پانونیا و شوگر بی بی بعنوان شاهد در آزمایش قرار داده شدند. با استفاده از 15 صفت اندازه گیری شده محاسبات آماری مشتمل بر برآورد پارامترهای میانگین، ضریب تغییرات صفات، دسته بندی خوشه ای، محاسبات ضرایب همبستگی، رگرسیونی و فرمول برآورد عملکرد انجام گردید، نتایج حاصله از این آزمایش نشان داد که صفات مورفولوژیکی دارای تنوع خوبی در جامعه مورد مطالعه بود.صفات عملکرد، درصد قند، مدت زمان گلدهی تا رسیدن، طول میوه، عرض میوه، نسبت وزن گوشت به وزن میوه، نسبت وزن پوست به وزن میوه، نسبت وزن بذر به وزن میوه، وزن صد دانه، طول بذر، قطر بذر و عرض بذر صفات عمده برای تشخیص ژنوتیپها تنوع پذیر بودند. صفات اسیدیته، طول دوره رشد و ضخامت پوست از تنوع کمتری برخوردار بوده اند. آنالیز تجزیه کلاستر ژنوتیپ های مورد بررسی را به 8 دسته مختلف تقسیم نمود. مطالعه همبستگی بین زوج صفات، رابطه مثبت و معنی داری بین عملکرد با درصد قند، نسبت وزن گوشت به وزن میوه و عرض میوه، رابطه منفی و معنی دار با ضخامت پوسته نسبت وزن پوست به وزن میوه، نسبت وزن بذر به وزن میوه، وزن صد دانه، طول بذر، قطر بذر و عرض بذر در کلیه جوامع نشان داد. اما بین عملکرد با میوه، مدت زمان گلدهی تا رسیدن، طول دوره برداشت و طول میوه همبستگی معنی داری وجود نداشت.

عصاره هندوانه کوهی سرشار از ترکیبات فنولی است که استفاده از آن بدلیل ناپایداری ترکیبات مذکور در شرایط محیطی و همچنین طعم تلخ یا گس آن ها در مواد غذایی محدود شده است. روش های ریزپوشانی مانند استفاده از نانولیپوزوم ها یکی از ساده ترین راهکارهای موجود است. در این پژوهش پس از استخراج عصاره هندوانه کوهی به کمک امواج اولتراسوند و تعیین میزان ترکیبات فنولی آن (328/6 میلی گرم معادل اسید گالیک در گرم وزن خشک)، نانولیپوزوم­های حاوی عصاره هندوانه کوهی در نسبت­های وزنی 60-0، 50-10، 40-20 و 30-30 لستین- کلسترول تهیه شدند. سپس آزمون­های تعیین اندازه ذرات و پتانسیل زتا جهت تعیین خصوصیات آن­ها انجام شد. پس از تعیین کارایی ریزپوشانی، آزمون طیف سنجی مادون قرمز (FTIR) جهت بررسی واکنش های احتمالی عصاره هندوانه کوهی و فسفولیپید انجام گردید. شکل و اندازه نانولیپوزوم های با نسبت وزنی 60-0 لستین- کلسترول بارگذاری شده با عصاره هندوانه کوهی توسط میکروسکوپ الکترونی روبشی نشر میدانی (FESEM) مشاهده گردید. پایداری نمونه ها از طریق محاسبه میزان رهایش ترکیبات فنولی محصور شده در نانولیپوزوم ها در دمای محیط و در یک دوره 60 روزه مورد بررسی قرار گرفت. میانگین اندازه ذرات و توزیع اندازه ذرات برای نسبت­های مختلف به ترتیب در محدوده 25/164 -05/95 نانومتر و 51/0 -32/0 به دست آمد. میزان پتانسیل زتا نیز در محدوده 40/60- تا 55/68- قرار گرفت. ترکیبات فنولی پس از 60 روز در نانولیپوزوم های با نسبت وزنی 60-0 لستین- کلسترول 45/72% و در نانولیپوزوم های با نسبت وزنی 50-10 لستین- کلسترول 87/73% پایداری داشتند. نتایج نشان داد که مشکل ناپایداری ترکیبات فنولی که منجر به کاربرد محدود تجاری آن ها می شود با ریزپوشانی قابل برطرف شدن است.

زمینه و اهداف: اثرات تقویت کنندگی سیستم ایمنی توسط گیاهان دارویی مورد توجه زیادی قرار گرفته و ساپونیتها و فلاوونوئیدها موجود در گیاهان از ترکیبات شناخته شده ای در این رابطه محسوب میگردند. حضور این دسته ترکیبات در هندوانه ابوجهل و گزارش مبنی بر فعالیت لکوسیتوزی هندوانه ابوجهل، ما را بر آن داست که اثرات این گیاه را بر سیستم ایمنی مورد مطالعه قرار دهیم.روش بررسی: در این مطالعه اثرات هیستولوژیک عصاره های پالپ و دانه هندوانه ابوجهل بر مخاط سیستم GI از نظر ایمنی مطالعه شده است. عصاره گیری از اندامهای گیاهی توسط متانول 70% صورت گرفت. در ابتدا حضور گروههای مختلف ترکیبات شیمیایی در عصاره توسط روشهای فیتوشیمیایی مورد مطالعه و سپس 30 خرگوش نر نژاد نیوزیلندی به 5 گروه تقسیم و یک گروه به عنوان کنترل و 4 گروه بقیه پالپ و دانه هندوانه ابوجهل را به دوزهای 100 mg/kg/day و 200 mg/kg/day بمدت یکماه بطریقه گاواژ دریافت کردند. بعد از پایان دوره آزمایش خرگوشهای زنده مانده به همراه گروه کنترل بیهوش و نمونه های روده آنها با فرمالین 10% فیکس و با میکروسکوپ نوری مورد مطالعه قرار گرفت. تعداد لنفوسیتهای نفوذی به اپی تلیوم روده بعنوان یک مارکر عملکرد سیستم ایمنی در مواجهه با عصاره ها مورد مورفومتری قرار گرفت.یافته ها: همه خرگوشهای دریافت کننده 200 mg/kg/day پالپ و 46% خرگوشهای دریافت کننده 100 mg/kg/day پالپ از بین رفتند. سلولهای لنفاوی مخاط روده در گروه دریافت کننده 100 mg/kg/day پالپ افزایش یافته بود. میانگین تعداد لنفوسیتهای نفوذی در این گروه نسبت به گروه کنترل از نظر آماری معنی دار بود (p<0.05). افزایش سلولهای لنفاوی در گروههای 100 mg/kg/day و 200 mg/kgday دریافت کننده دانه نیز قابل توجه و میانگین تعداد لنفوسیتهای نفوذی در گروه اخیر نیز از نظر آماری معنی دار بود (p<0.005).