این تحقیق به منظور شناسایی گونه های Fusarium عامل بیماری بالیت فوزاریومی سنبله جو در استان مازندران در سال زراعی 74 - 1373 انجام گرفت. از مجموع260جدایه فوزاریوم به دست آمده از سنبله های جو آلوده منطقه، گونه های F usarium gramineaum . reticulatum . semitectum ,F . graminum ,F . avenaceum, F . culmorum , ,F و F . lateritium جدا گردید. در میان گونه های فوزاریوم جداشده، گونه های F. riticulatum F. lateririum ,F. avenaceum. برای اولین بار درایران از سنبله های جو گزارش می شوند. گونه.gramiearum با مجموع 112 جدایه بیشترین تعداد جدایه هارا درمیان جدایه های فوق دارابود و به عنوان گونه غالب عامل بیماری شناسایی گردیدوآزمایش بیماری زایی گونه های فوق روی سنبله های جو رقم ارم، ثابت کرد که کلیه گونه ها قادر  به ایجاد علائم بیماری روی سنبله های جو می باشندو بیماریزائی گونه های F.lateritium., F. semitectum F.reticulatum, F graminum ,  روی سنبله های جو برای اولین بار درایران گزارش می گردد.

بلایت سنبل گندم ناشی از گونه های مختلف Fusarium از بیماری های مهم این محصول در استان های شمالی ایران می باشد. در این تحقیق کارایی باکتری های آنتاگونیست و برخی قارچکش ها در کنترل این بیماری، مورد ارزیابی قرار گرفته است. از 80 نمونه سنبله آلوده جهت جداسازی بیمارگر و 290 نمونه کامل گندم جمع آوری شده از مناطق مختلف مازندران برای بازیافت باکتری های اپی فیت استفاده گردید. از 132 سوش باکتری جدا شده، 32 سوش دارای قابلیت بازدارندگی از رشد کلنی قارچ F. graminearum در آزمایشات درون شیشه ای بود. این سوش ها متعلق به گونه های مختلف Bacillus و Pseudomonas بوده و بر حسب مناطق جمع آوری شده (قراخیل، فیروزکنده، بایع کلا، دشت ناز، ساری، جویبار و نکا) به ترتیب با حروف N, J, S, D, B, F, G کد گذاری شدند. از بین آنها سوش های B4, S2, N5, B1 باکتری با توجه به قطر هاله بازدارندگی به عنوان سوش های برتر و جدایه Fg-4 قارچ بیمارگر، از نظر قدرت بیماری زایی بالا به عنوان جدایه مناسب انتخاب و در کلیه آزمون های گلخانه ای و مزرعه ای مورد استفاده قرار گرفتند. آنتاگونیست های مورد استفاده در آزمایشات گلخانه ای موجب کاهش آلودگی و افزایش وزن هزاردانه شدند. در آزمایشات مزرعه ای، تیمارهای محلول پاشی شده با قارچکش رورال تی- اس (یک کیلوگرم در هکتار) و مخلوط چهارسوش آنتاگونیست از نظر کنترل بیماری و افزایش محصول برتر از سایر تیمارها بودند. به استناد نتایج آزمون های فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی، دو سوش B1 و S2 متعلق به P.fluorescens biovar-1 سوش N به P. aerogiiosa و سوش B4 متعلق به B. subtilis می باشد. آنتاگونیست های مورد استفاده با اعمال مکانیسم هایی نظیر آنتی بیوز و تولید سیدروفور درکنترل بیولوژیکی قارچ بیمارگر و مالا بیماری FHB عمل نمودند.

بلایت فوزاریومی سنبله گندم که بوسیله گونه های مختلف قارچ فوزاریوم (Fusarium ssp) ایجاد میشود یکی از بیماریهای مهم گندم (Triticum aestivum L.) در استانهای شمالی ایران محسوب می شود. اگرچه روش های متفاوت از قبیل تناوب زراعی، مبارزه شیمیایی و بیولوژیکی برای این بیماری استفاده می شود، ولی ایجاد ارقام مقاوم، موثرترین و اقتصادی ترین روش کنترل است. جهت برآورد پارامترهای مقاومت به بلایت فوزاریومی سنبله گندم، تعداد 8 رقم با سطوح متفاوتی از مقاومت به صورت طرح دیالل یک طرعه تلاقی داده شدند. نتایج F1 و لایتهای والدینی تحت آلودگی مصنوعی طی سالهای 2001 و2002  مورد ارزیابی قرار گرفتند. پیشرفت بیماری با استفاده از سطح زیر منحنی پیشرفت آلودگی مورد اندازه گیری قرار گرفت. نتایج تجزیه دیالل به روش هیمن نشان داد که مدل افزایشی غالبیت برای تعیین تغییرات ژنتیک سطح زیر منحنی پیشرفت آلودگی مناسب است و بیشترین سهم تغییرات ژنتیک مقاومت توسط اجزای افزایشی و غالبیت توجیه می شود.

لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (PDF) مراجعه فرمایید.

به منظور ارایه مدل های مناسب برای پیش بینی روند پیشرفت زمانی بیماری بلایت فوزاریومی سنبله گندم ناشی از قارچ Fusarium graminearum، بررسی های اپیدمیولوژیک در قالب آزمایشات مزرعه ای طی دو سال متوالی (81-1380 و 82-1381) در ایستگاه عراقی محله گرگان و با استفاده از ارقام فلات، تجن، زاگرس و یک لاین مقاوم (لیرا) اجرا گردید. روند توسعه بیماری نسبت به زمان با محاسبه شاخص بیماری (Disease Index) و با استفاده از مدل های اپیدمیولوژیکی مورد بررسی قرار گرفت. مناسب بودن مدل ها با استفاده از فاکتور ضریب تبیین مدل (R2) و آماره های مربوط به خطای باقیمانده ها شامل حداکثر خطا (ME)، میانگین ریشه دوم خطا (RMSE)، ضریب تبیین خطا (CD)، کارآیی مدل سازی (EF) و ضریب باقی مانده (CRM) بررسی گردید. پیشرفت بیماری در شرایط زیر سیستم مه پاش با عنایت به آماره های یاد شده، در ارقام فلات، تجن و زاگرس با مدل لوگ- لوجستیک بهتر قابل تبیین بود. در لاین مقاوم بیماری پیشرفت قابل ملاحظه ای نداشت. در شرایط خارج سیستم مه پاش با اسپورپاشی، در ارقام فلات و زاگرس مدل لوجستیک به ترتیب با ضریب تشخیص 0.86 و 0.91 بهترین مدل شناخته شد. در رقم تجن، مدل لوگ- لوجستیک با R2=0.84 بعنوان مدل برتر معرفی شد. در این آزمایشات برای لاین مقاوم، مدل لوگ- لجستیک با R2=0.79 بهترین مدل تشخیص داده شد. در مجموع با بکارگیری شاخص های آماری مذکور برای مقایسه مدل های مورد مطالعه معلوم شد که مدل های لوجستیک و لوگ- لوجستیک مناسب ترین مدل ها در توصیف روند پیشرفت بیماری تحت شرایط خارج و زیر سیستم مه پاش می باشند. این اولین گزارش در خصوص ارزیابی مدل های پیشرفت زمانی بیماری ها با استفاده از پارامترهای آماری مذکور می باشد. نتایج این پژوهش در مقایسه با تحقیقات مشابه در مورد همین بیماری، اهمیت کاربرد چنین شاخص هایی را در تشخیص صحیح مدل ها نشان می دهد.

به منظور مطالعه عوامل فوزاریومی بلایت سنبله گندم، از سنبله های دارای علایم ظاهری بیماری طی سالهای 1384 -1382 از مناطق مختلف گندم کاری استان خوزستان نمونه برداری شد. نمونه های مورد نظر پس از ضدعفونی سطحی بر روی محیط های کشت عمومی و محیط انتخابی قرار داده شدند. در مجموع 56 جدایه قارچ از جنس فوزاریوم از قسمت های پوشینک، دانه، محور سنبلچه و سنبله جدا و به روش تک اسپور و نوک ریسه خالص سازی گردیدند. جدایه های بدست آمده با استفاده از کلید های معتبر در حد گونه شناسایی شدند و در 9 گونه قرار گرفتند. گونه های شناسایی شده شامل F. culmorum ،F. proliferatum ،F. equiseti ، F. moniliforme ، F. crookwellens ، F. lateritium ، F. xylarioides ، F. subglutinans ، F. semitectum بودند. در آزمون توانایی بیماریزایی گونه های یاد شده از نظر آماری بین آنها تفاوت معنی داری وجود داشت. نتایج نشان داد که بیماریزایی گونه های فوزاریوم در سطح 1 درصد با هم تفاوت دارند و بر اساس آزمون دانکن در سطح 5 درصدگونه F. culmorum  در یک گروه و بقیه در گروههای دیگر قرار گرفتند. بر اساس منابع موجود گونه F. crookwellens برای اولین بار از سنبله گندم از خوزستان گزارش می شود.