سابقه و هدف: در طب سنتی ، گزارش هایی در مورد اثرات مفید بعضی از گیاهان دارویی در درمان بیماری ها وجود دارد. یکی از این گزارش ها، در مورد اثرات مفید عصاره گیاه خشخاش بر تشنج می باشد. در مطالعه حاضر اثر ضدتشنجی عصاره متانولی دانه این گیاه بر تشنج ناشی از پیکروتوکسین در موش سوری نر مورد بررسی قرار گرفته است .مواد و روش ها: در این مطالعه حیوانات از طریق تزریق داخل صفاقی دوزهای مختلفی از عصاره متانولی پرکوله دانه های این گیاه (5/12، 25، 50، 100 و 200 میلی گرم بر کیلوگرم ) پیش درمانی شدند و بعد از 20 دقیقه به هر حیوان 12 میلی گرم بر کیلوگرم پیکروتوکسین به منظور ایجاد تشنج تزریق شد. سپس تغییر در زمان شروع حملات تشنجی ، دوام تشنج و مرگ ناشی از تشنج در گروه های آزمایش و کنترل اندازه گیری و مقایسه گردید. یافته ها: نتایج بررسی نشان داد که پیش درمانی حیوانات با دوزهای مختلف عصاره ، به خصوص دوز 200 میلی گرم بر کیلوگرم باعث تاخیر در شروع حملات تشنجی گردید (p<0.01). از سوی دیگر مدت زمان دوام تشنج نسبت به گروه کنترل در همه گروه ها افزایش پیدا کرد، ولی شدت تشنجات خفیف تر از گروه کنترل بود. دوزهای مختلف عصاره ، به خصوص دوز 50 میلی گرم بر کیلوگرم باعث تاخیر در زمان مرگ موش ها شده است (p<0.05). نتیجه گیری: عصاره دانه خشخاش باعث تاخیر در شروع تشنج ، کاهش شدت تشنجات ناشی از پیکروتوکسین و همین طور تاخیر مرگ می گردد و می تواند کاندیدای مناسبی جهت ادامه تحقیقات به عنوان یک داروی ضدتشنج باشد.

مقدمه: گاما آمینوبوتیریک اسید (GABA) یک نروترانسمیتر مهاری مهم در سیستم اعصاب مرکزی می باشد. گزارشهای متعددی وجود دارد که گایا از طریق افزایش سطح پلاسمایی انسولین و کاهش گلوکاگون و سوماتواستاتین باعث کاهش میزان گلوکز خون می شود. هدف: این بررسی جهت مقایسه اثرات ناشی از تزریق داخل صفاقی و داخل بطن مغزی پیکروتوکسین و بیوکوکولین در تنظیم گلوکز پلاسمایی موش کوچک آزمایشگاهی انجام گردید. مواد و روشها: در این تحقیق تجربی جهت بررسی نقش پیکروتوکسین (آنتاگونیست غیر رقابتی) و بیوکوکولین (آنتاگونیست رقابتی) از موش کوچک آزمایشگاهی، نژاد آلبینو و جنس با وزن 25-20 گرم استفاده شد. برای اندازه گیری قند خون، در فواصل زمانی معین، خونگیری از سینوس چشمی حیوان انجام شد. جهت اندازه گیری غلظت گلوکز خون از روش ارتوتولوییدین و دستگاه اسپکتروفتومتر استفاده شد. جهت تزریق داخل بطن مغزی (ICV) هر یک از این داروها در دوزهای مختلف، 5 گروه حیوان که دوره ی بهبودی 5 روزه را سپری کرده بودند (n=8 ) انتخاب شد. چهار گروه به ترتیب دوزهای 10 و 25 و 50 و 100 نانوگرم در میکرولیتر پیکروتوکسین و بیوکوکولین به صورت جداگانه و گروه پنجم نرمال سالین را به صورت ( ICV) دریافت کردند. خونگیری بلافاصله پس از تزریق دارو صورت گرفته و هر 15 دقیقه تکرار شد و تا 90 دقیقه ادامه داشت. در تزریق داخل صفاقی (IP) هر یک از آنتاگونیستها 5 گروه حیوان (n=8)  انتخاب گردید. چهار گروه اول دوزهای 1، 2، 4 و 6 میلیگرم به ازای هر کیلوگرم وزن هر یک از این داروها و گروه پنجم نرمال سالین را به صورت (IP) دریافت کردند. خونگیری بلافاصله بعد از تزریق دارو صورت گرفت و تا 90 دقیقه ادامه داشت. به منظور مقایسه نتایج از آنالیز واریانس یک طرفه (one-way) استفاده شد و بین نمونه های معنی دار T-test به عمل آمد. نتایج: بررسی نتایج نشان داد که پیکروتوکسین و بیوکوکولین به صورت وابسته به دوز و زمان چه به صورت تزریق داخل صفاقی (IP) و چه به صورت تزریق داخل بطن معزی سبب افزایش قند ون گردید.(p<0.05)  نکته دیگر اینست که افزایش قند خون تا زمان 45 دقیقه در همه دوزها مشاهده می شود ولی پس از این زمان قند خون تقریبا طبق الگوی یکسانی کاهش می یابد و در 90 دقیقه به حداقل مقدار خود می رسد. نتیجه گیری: در مجموع می توان گفت که افزایش گلوکز علاوه بر ترشح انسولین باعث ترشح گابا از سلولهایβ  پانکراس می شود و از آنجایی که گابا در حالت عادی اثر مهاری بر روی ترشح سوماتواستاتین و گلوکاگون دارد، بنابراین قند خون در این مرحله کاهش می یابد. به نظر می رسد که گیرنده های گابا- Aدر تنظیم قند خون نقش مهاری دارند. در خاتمه باید اضافه نمود که اثر سیستم گاباارژیک در تنظیم قند خون امری پیچیده بوده و شناخت دقیق تر آن مستلزم تحقیقات بیشتری می باشد.

سابقه و هدف: برخی از اثرات درمانی گیاهان دارویی از جمله بومادران مورد تحقیق قرار گرفته اند و با توجه به اینکه در بعضی منابع به اثرات ضد تشنجی این گیاه اشاره شده و در طب سنتی نیز از آن استفاده می شود، لذا در مطالعه حاضر اثر ضد تشنجی عصاره متانولی بومادران در موش سفید کوچک مورد مطالعه قرار گرفته است.مواد و روشها: در این تحقیق از پیکروتوکسین به عنوان ماده تشنج زا که قادر به ایجاد تشنجات ژنرالیزه تونیک - کلونیک می باشد، استفاده گردید. ابتدا حیوانات با دوزهای تجربی مختلف از عصاره متانولی حاصل از روش پرکولاسیون گیاه بومادران پیش درمانی و بعد از 20 دقیقه، پیکروتوکسین با دوز 10 میلی گرم بر کیلوگرم به صورت داخل صفاقی تزریق شد. سپس میزان تاثیر عصاره در تغییر زمان شروع حملات تشنجی، دوام تشنج، مرگ ناشی از تشنج و درصد مرگ و میر در گروههای آزمایش و کنترل اندازه گیری و مقایسه شد.یافته ها: نتایج بررسی نشانگر عدم تاثیر عصاره متانولی بومادران بر زمان شروع تشنج می باشد. از سوی دیگر مدت زمان دوام تشنج افزایش یافت (P<0.01)، ولی شدت تشنجات خفیف تر از گروه کنترل بود. همچنین نتایج بررسی نشان داد که دوزهای مختلف عصاره باعث به تاخیر افتادن زمان مرگ می شود (P<0.01). درصد مرگ و میر با دوزهای 50 و 100 میلی گرم بر کیلوگرم کاهش داشته است (به ترتیب P<0.01 و P<0.05).نتیجه گیری: با توجه به نتایج، دوز 100 mg/kg از عصاره بومادران بعنوان موثرترین دوز می باشد. عصاره بومادران باعث کاهش شدت تشنجات ژنرالیزه تونیک و کلونیک ناشی از پیکروتوکسین و همینطور تاخیر مرگ می گردد و می تواند مورد مناسبی جهت ادامه تحقیقات به عنوان یک داروی ضد تشنج باشد.

اثرات گیاه سنبل الطیب بر سلسله اعصاب، از دیرباز شناخته شده است. در مطالعه حاضر، اثر ضد تشنجی عصاره متانولی این گیاه در موش سوری بررسی گردیده است. برای ایجاد تشنج از پیکروتوکسین با دوزهای 6 و 12 میلی گرم بر کیلوگرم استفاده شد. اثر دوزهای متفاوت عصاره در تغییر زمان شروع حملات ارزیابی شده و میزان بروز حملات تونیک، کلونیک و مرگ ناشی از تشنج نیز بعد از دریافت عصاره مشخص گردید. تزریق داخل صفاقی دوز 50 میلی گرم بر کیلوگرم عصاره، باعث به تعویق افتادن زمان شروع حملات در موش هایی شد که دوزهای6  و 12.5 میلی گرم بر کیلوگرم پیکروتوکسین را 20 دقیقه بعد از تزریق عصاره دریافت نموده بودند. زمان شروع حملات تونیک در موش هایی که دوز 6 میلی گرم بر کیلوگرم پیکروتوکسین را دریافت کرده بودند از 10.58 به 15 دقیقه و در مورد دوز 12میلی گرم بر کیلوگرم از 5.87 به 10.82 دقیقه افزایش یافت که نسبت به گروه کنترل تفاوت معنی داری را نشان داد. میزان بروز حملات کلونیک و مرگ نیز در این گروه از حیوانات کاهش یافت (به ترتیب P<0.01 و (P<0.05 بنابراین به نظر می رسد که سنبل الطیب دارای مواد موثره ضد تشنجی است که بر حملات عمومی تونیک، کلونیک و تونیک ـ کلونیک اثر زیادی دارد و دوز 50 میلی گرم بر کیلوگرم آن قادر به ایجاد غلظت خونی موثر برای اثر ضد تشنجی در موش سوری می باشد.

زمینه و هدف: سالهای زیادی است که در طب سنتی ایران از گیاه گاو زبان ایرانی با نام Echium Amoenum Fisch & Mey به عنوان آرام بخش و تقویت کننده استفاده می شود. مطالعه حاضر با هدف بررسی اثر ضد تشنجی عصاره متانولی این گیاه در موش سوری انجام شد. روش بررسی: در این مطالعه تجربی، برای انجام تحقیق از موش سوری سفید نر با وزن 25-30 گرم به عنوان نمونه تحقیق و از پیکروتوکسین به عنوان ماده تشنج زا استفاده شد. ابتدا حیوانات از طریق تزریق داخل صفاقی دوزهای مختلف از عصاره این گیاه پیش درمانی شدند و بعد از 20 دقیقه به آنها پیکروتوکسین تزریق شد؛ سپس میزان تاثیر عصاره در تغییر زمان شروع حملات تشنجی، دوام تشنجات و زمان مرگ ناشی از پیکروتوکسین در گروههای مورد و شاهد اندازه گیری و مقایسه شد. اطلاعات جمع آوری شده با استفاده از آزمون آماری t و Chi-Square مورد تحلیل قرار گرفتند. سطح معنی داری P<0.05 در نظر گرفته شد. یافته ها: میانگین زمان شروع تشنج در گروه مورد که با دوزهای 3.125mg/kg ، 6.25، 12.5 و 25 از عصاره گیاهی پیش درمانی شده و سپس دوز 10mg/kg پیکروتوکسین دریافت کرده بودند، نسبت به گروه شاهد افزایش داشت. موثرترین دوز در این مرحله 6.25mg/kg بود که در مقایسه با گروه شاهد از نظر آماری معنی دار بود (P<0.05)؛ همچنین این دوز مدت زمان دوام تشنج و زمان مرگ را نیز به طرز چشمگیری افزایش داد و درصد مرگ و میر در این گروه کاهش بارزی داشت. نتیجه گیری: به نظر می رسد عصاره گیاه  Echium Amoenum بر روی تشنج ناشی از پیکروتوکسین اثربخش است و این گیاه انتخاب مناسبی برای ادامه تحقیقات برای خواص ضد تشنج می باشد.

در بعضی منابع به اثرات مفید گیاه زیرفون بر بیماریهای عصبی از جمله تشنج، اشاره شده است. درمطالعه حاضر، اثر عصاره متانولی پرکوله گیاه Tilia plathyphyllos بر تشنج ناشی از پیکروتوکسین و پنتیلین تترازول در موش سوری مورد بررسی قرار گرفته است. در این تحقیق تجربی، گروههای 5 تایی از موشهای سوری از طریق تزریق داخل صفاقی دوزهای مختلف از عصاره متانولی پرکوله سرشاخه های گلدار گیاه زیرفون ( 200 ,100 mg/kgو 300) پیش درمانی شده و پس از 20 دقیقه به آنها پیکروتوکسین 10 mg/kg یا پنتیلین تترازول mg/kg 80 به صورت داخل صفاقی تزریق و میزان تاثیر عصاره در تاخیر شروع حملات تشنجی، زمان مرگ ناشی از تشنج و درصد مرگ و میر در گروه های آزمایش و کنترل، اندازه گیری و مقایسه گردید. پیش درمانی حیوانات با دوزهای mg/kg 100 و 200عصاره گیاه Tilia plathyphyllos بترتیب باعث تاخیر در شروع حملات تشنجی ناشی از پیکروتوکسین از 208 ثانیه به 298 (>P 0. 05)و (>P 0.01) 570 ثانیه شد. دوز 200 mg/kg از عصاره باعث تاخیر تشنج ناشی از پنتیلن تترازول از 233 ثانیه به 351 ثانیه (>P 0.01) شد. زمان مرگ موشها نیز با دوز mg/kg 200 عصاره از 1237 به1498 ثانیه (>P 0.05) در مورد پیکروتوکسین واز 1973 به 2508 ثانیه (>P 0. 01) در مورد پنتیلن تترازول، به تاخیر افتاد.(>P 0.05) درصد مرگ ومیر ناشی از پیکروتوکسین و پنتیلن تترازول از 100 درصد بترتیب به 80 درصد (>P 0.05) و 40 درصد (>P 0.05) رسید. عصاره متانولی سرشاخه های گلدار گیاه زیرفون T.pathyphyllos باعث تاخیر در شروع حملات تشنجی، تاخیر در مرگ و کاهش درصد مرگ و میر ناشی از پیکروتوکسین و پنتیلن تترازول میگردد و برای استفاده از آن بعنوان ضد تشنج، بایستی مطالعات تکمیلی روی آن انجام شود.

زمینه و هدف: آنیسون با نام علمی .L  Pimpinella anisum گیاه دارویی شناخته شده ای است که در طب سنتی از آن به عنوان ضد نفخ ، مسکن و ضد تشنج نام برده شده است . در مطالعه حاضر اثر عصاره متانولی میوه این گیاه بر تشنجات صرعی ناشی از پیکروتوکسین در موش سوری مورد بررسی قرار گرفته است .روش بررسی: ابتدا حیوانات از طریق تزریق داخل صفاقی دوزهای مختلفی از عصاره پر کوله میوه گیاه آنیسون پیش درمانی و بعد از 20 دقیقه به آنها پیکروتوکسین (mg/kg 12) به صورت داخل صفاقی تزریق شد. سپس میزان اثر بخشی عصاره در تغییر زمان شروع حملات تشنجی ، دوام تشنجات و زمان مرگ ناشی از پیکروتوکسین در گروه های آزمایش و کنترل اندازه گیری و مقایسه گردید.یافته ها: نتایج بررسی نشان داد که در گروه های مورد آزمون که با دوزهای مختلف عصاره گیاه پیش درمانی شده و سپس دوز mg/kg 12 پیکروتوکسین دریافت کرده بودند، میانگین زمان شروع تشنج نسبت به گروه کنترل افزایش یافت . موثرترین دوز آنیسون در این مرحله mg/kg 200 بود (p<0.05). همچنین این دوز زمان مرگ را نیز به طرز چشمگیری افزایش داد (p<0.01). دوز mg/kg 200 از عصاره ، در به تاخیر انداختن زمان مرگ ، بهتر از فنوباربیتال mg/kg 40 بوده است .نتیجه گیری: با توجه به نتایج حاضر به نظر می رسد که عصاره گیاه آنیسون اثرات مفیدی بر روی تشنج ناشی از پیکروتوکسین دارد و نیازمند تحقیقات بیشتری می باشد.

مقدمه: رازیانه بدلیل داشتن فیتواستروژن کاربرد درمانی وسیعی در رفع اختلالات ناشی از کمبود استروژن دارد. استروژن ها نیز از هورمونهای موثر در پدیده اضطراب می باشند که به نظر می رسد از طریق سیستم های نوروشیمیایی مانند گیرنده های گابا A– عمل نمایند. در این مطالعه اثر اسانس رازیانه در فعال کردن و غیر-فعال کردن گیرنده های استروژن و گاباA– بر میزان اضطراب مورد بررسی قرار گرفته است.روش ها: بدین منظور از موش صحرایی بالغ ماده نژاد ویستار با وزن تقریبی 20±180 که در 8 گروه: دریافت کننده سالین، اسانس رازیانه (mg/kg 750، 500،200)، تاموکسیفن+(15mg/kg) رازیانه (500mg/kg)، پیکروتوکسین + (1mg/kg) رازیانه (500mg/kg) و گروههای کنترل آنها تقسیم شدند، استفاده شد. از ماز بعلاوه مرتفع جهت ارزیابی اضطراب با تعیین میزان مدت حضور در بازوی باز استفاده شد. کلیه داروها بصورت تزریق داخل صفاقی تجویز شد.یافته ها: نتایج نشان داد که رازیانه فقط در دوز (500mg/kg) با افزایش مدت حضور در بازوی باز اثر ضد اضطرابی قابل ملاحظه ای را ایجاد نمود(p<0.01) . پیکروتوکسین (آنتاگونیست گیرنده های گابا (A-بطور قابل ملاحظه ای مانع از اثر ضد اضطرابی رازیانه شد(p<0.001) . تاموکسیفن (آنتاگونیست گیرنده های استروژن) مانع از اثر ضد اضطرابی رازیانه  (500mg/kg) شد(p<0.001) .نتیجه گیری: با توجه به اینکه رازیانه توانسته اضطراب را در راتها کاهش دهد و پیکروتوکسین، مهار کننده غیر رقابتی گیرنده گاباA ، و تاموکسیفن، آگونیست/ آنتاگونیست گیرنده های استروژن، این اثر ضد اضطرابی را تقلیل داده اند، لذا رازیانه احتمالا بعنوان یک داروی گیاهی دارای اثرات ضد اضطرابی است که اثراتش با واسطه تاثیر بر سیستم گاباارژیک و گیرنده های استروژن می باشد.

سابقه و هدف: در بعضی منابع به اثرات مفید گیاه زیرفون بر بیماریهای عصبی از جمله تشنج، اشاره شده است از آنجاییکه مطالعه کلاسیک علمی در دسترس نمی باشد. در این مطالعه به اثر عصاره متانولی پرکوله گیاه (Tilia plathyphyllos) بر تشنج ناشی از پیکروتوکسین و پنتیلین تترازول در موش سوری پرداخته شد.مواد و روشها: در این تحقیق تجربی، گروههای 5 تایی از موشهای سوری از طریق تزریق داخل صفاقی با دوزهای مختلف از عصاره متانولی پرکوله سرشاخه های گلدار گیاه زیرفون (100، 200 و 300 میلی گرم به ازای هر کیلوگرم وزن ) پیش درمانی شده و پس از 20 دقیقه به آنها پیکروتوکسین 10میلی گرم به ازای هر کیلوگرم وزن یا پنتیلین تترازول 80 میلی گرم به ازای هر کیلوگرم وزن به صورت داخل صفاقی تزریق و میزان تاثیر عصاره در تاخیر شروع حملات تشنجی، زمان مرگ ناشی از تشنج و در صد مرگ و میر در گروههای آزمایش و کنترل، اندازه گیری و مقایسه گردید.یافته ها: پیش درمانی حیوانات با دوزهای 200 و 100 میلی گرم به ازای هر کیلوگرم وزن عصاره گیاه زیرفون به ترتیب باعث تاخیر در شروع حملات تشنجی ناشی از پیکروتوکسین از 208 ثانیه به 298 (p<0.05) و (p<0.01)570 ثانیه شد. دوز 200 میلی گرم به ازای هر کیلوگرم وزن از عصاره باعث تاخیر تشنج ناشی از پنتیلن تترازول از 233 ثانیه به 351 ثانیه (p<0.01) شد. زمان مرگ موشها نیز با دوز 200 میلی گرم به ازای هر کیلوگرم وزن عصاره از 1237 به 1498 ثانیه (p<0.05) در مورد پیکروتوکسین و از 1973 به 2508 ثانیه (p<0.01) در مورد پنتیلن تترازول، به تاخیر افتاد (p<0.05) درصد مرگ و میر ناشی از پیکروتوکسین و پنتیلن تترازول از 100% بترتیب به (p<0.05)%80 و (p<0.05)%40 رسید.نتیجه گیری: عصاره متانولی سرشاخه های گلدار گیاه زیرفون باعث تاخیر در شروع حملات تشنجی، تاخیر در مرگ و کاهش درصد مرگ و میر ناشی از پیکروتوکسین و پنتیلن تترازول میگردد و برای استفاده از آن بعنوان ضدتشنج، بایستی مطالعات تکمیلی روی آن انجام شود.

سابقه و هدف: تنظیم قند خون یکی از پدیده های پیچیده ای است که در اثر دخالت عوامل عصبی و هورمونی صورت می گیرد. علاوه بر عوامل هورمونی، عوامل عصبی نظیر نروترانسمیترهای مختلفی از جمله گاما آمینو بوتیریک اسید (GABA) در سیستم عصبی پستانداران وجود دارد که در تنظیم گلوکز خون شرکت می کنند.مواد و روش ها: در آزمایشات از موش سفید آزمایشگاهی نژاد آلبینو، جنس نر در محدوده وزنی 20-25 گرم استفاده شد. در این تحقیق آنتاگونیست های گیرنده گاباA- (پیکروتوکسین 50 ng و بیکوکولین (25 ng و آگونیست گیرنده گاباA- (موسیمول 50 ng و (25 ng به صورت داخل بطن مغزی (icv) تزریق شده و نتایج حاصل از تزریق هر دارو در گروه آزمایشی با نتایج حاصل از تزریق سالین در گروه کنترل مورد مقایسه قرار گرفت و میانگین تغییرات قندخون مربوط به هر دوز در زمان های معین به دست آمد. به منظور مقایسه نتایج از آنالیز واریانس یک طرفه استفاده شد و بین نمونه های معنی دار t-test به عمل آمد. در همه حالات ملاک معنی دار بودن p<0.05 در نظر گرفته شد.نتایج: بررسی نتایج نشان داد که پیکروتوکسین icv) ،(50 ng نسبت به گروه کنترل سبب افزایش قندخون می شود که این اثر توسط تزریق موسیمول icv)،50 ng  و 25) به صورت معنی داری (p<0.05)  کاهش می یابد. همچنین بیکوکولین (25 نانوگرم) به صورت معنی دار کاهش می یابد.استنتاج: به طور کلی به نظر می رسد که گیرنده گاباA- احتمالا از طریق افزایش سطح پلاسمایی انسولین و کاهش گلوکاگون و سوماتواستاتین باعث کاهش قندخون می شود، یعنی گیرنده گاباA- نقش مهاری در تزریق قندخون دارد.