مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

مقاله مقاله نشریه

مشخصات مقاله

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

نسخه انگلیسی
مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

video

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

sound

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

نسخه انگلیسی

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

بازدید:

57
مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

دانلود:

11
مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

استناد:

اطلاعات مقاله نشریه

عنوان

کارکرد اجتماعی مهاجرت در تاسیس دولت شهر قم و تأثیر آن در گسترش تشیع تا قرن چهارم هجری

صفحات

 صفحه شروع 99 | صفحه پایان 122

کلیدواژه

قم Q2

چکیده

 تکاپوی جریان تشیع تا قرن چهارم با روندی نسبتاً رو به اقبال در جغرافیای شرق خلافت اسلامی (ایران) مواجه شد. تداوم مهاجرت سادات علوی به نواحی گوناگون این سرزمین و حضور توده ها ی جمعیتی شیعه, علما و شخصیت های تأثیرگذار در این جامعه, مقدمه نفوذ سیاسی-اجتماعی شیعه را فراهم ساخت و تحرکات آنها به تدریج در اشکال گوناگونی از کنش ها, مانند جنگ, قیام, دعوت و تشکیل دولت ظهور یافت. بررسی این موضوع که مهاجرت به مثابه یک عامل مهم در گسترش و تغییر جمعیت, چه تأثیر و تأثراتی در بافت جمعیت مقصد ایجاد کرده, مسئله ای پژوهش است. مهاجرت هویت جدیدی با همسازگاری فرهنگی به وجود آورد که یکی از دستاوردهای بدیع آن تشکیل اولین دولت-شهر شیعی در قم, در قرون اولیه هجری به منزله یک واحد مستقل از دیوان و مذهب غالب خلافت عباسی بود. این تحقیق کارکرد اجتماعی مهاجرت را یک متغیر مستقل و مؤثر در گسترش ایدئولوژی مهاجران در نظر گرفته و با بررسی نتیجه گرفته که در چهارچوب نظریه آنتونی گیدنز و در قالب الگوی «کوره ذوب», این پدیده (مهاجرت) در ایجاد هویت جدید شهر قم تأثیر اجتماعی شگرفی گذاشته است. در نهایت غلبة شیعیان در این شهر به واسطه کنش های اجتماعی متقابل ناشی از تعامل و فرهنگ پذیری اولیه, استیلای سیاسی را برای سه سده حاکمیت در این منطقه تثبیت کرد. تازه های تحقیق تشیع با مهاجرت مهاجران وارد ایران شد و بازخورد حضور آنها در قالب فعالیت هایی همچون حکومت, جنبش, قیام و دعوت منعکس گردید. این پدیده اجتماعی اصلی ترین و مهم ترین عامل گسترش جریان تشیع در سرزمین های شرقی به شمار می آید که بستر اصلی همه تحولات بعدی در این منطقه را فراهم کرد. تعامل بین بومیان قم و قوم مهاجر (اشعریان) با میزان توفیق و قدرت یابی دولت-شهر جدید دارای ارتباط معناداری است که پذیرش بومیان و همراهی و گرایش به آنها از مرحله سکونت تا قدرت یابی را در پی داشته است. سازمایه های فرهنگی و اجتماعی مردم قم (شامل مهاجران و بومیان) بعد از مواجهه با یکدیگر, ظهور هویت جدیدی را موجب گردید که جامعه را تحت تأثیر خود قرار داده, هویت جدیدی را در قالب «دولت-شهر» ایجاد کرد. آنها در زندگی اجتماعی خود با الهام گیری از بومیان و توسعه الگوی زندگی آنان با مشارکت در مناسبات اجتماعی-اقتصادی و نظم بخشی به امور معیشتی (شامل حفر قنوات, احیای روستاها و احداث کاریز, کشاورزی, . . . ) جایگاه مناسبی برای خود کسب کردند. «دولت-شهر» تجربه بدیعی بود که اشعریان بعد از حضور در محیط میزبان (بر اثر تأثیر و تأثیر ناشی از این ارتباط) به آن دست یافتند. آنها این الگو را در کوفه و یمن تجربه نکرده بودند و بعد از پیوند با جامعه جدید و در شرایط ایجاد شده نو, آن را بنیان نهادند و مدیریت کردند. مرحله اولیه انتقال مهاجران اشعری که مقبول پذیرش و احترام بومیان قرار گرفت و منجر به سکونت آنها در منطقه شد تا زمان دستیابی به قدرت توسط آنها, مرحله مواجهه و کنش مثبت متقابل دو طرف و در بستر نظریه «کوره ذوب» بود که بر اثر تلفیق و تعامل فرهنگ و استفاده از ظرفیت های موجود (میزبان و مهمان) صورت پذیرفت.

چندرسانه ای

  • ثبت نشده است.

    • استنادها

  • ثبت نشده است.

    • ارجاعات

  • ثبت نشده است.

    • استناددهی

    مقالات مرتبط نشریه ای

  • ثبت نشده است.

    • مقالات مرتبط همایشی

  • ثبت نشده است.

    • طرح های مرتبط

  • ثبت نشده است.

    • کارگاه های پیشنهادی






    بازگشت به بالا
    telegram sharing button
    whatsapp sharing button
    linkedin sharing button
    twitter sharing button
    email sharing button
    email sharing button
    email sharing button
    sharethis sharing button