مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

نسخه انگلیسی
مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

video

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

sound

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

نسخه انگلیسی

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

بازدید:

139
مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

دانلود:

14
مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

استناد:

1

اطلاعات مقاله نشریه

عنوان

سبد غذایی مطلوب و مقرون به صرفه پایدار ایران-1402

صفحات

 صفحه شروع 1 | صفحه پایان 16

چکیده

 1سابقه و هدف: سبد غذایی مطلوب ابزاری علمی و قوی برای تدوین سیاســت­های غذا و تغذیه, برنامه­ریزی­های اجرایی و ارزشیابی عملکرد برنامه ها در جهت تأمین امنیت غذایی و حفظ سلامت تغذیه­ای جامعه است. مطالعه حاضر در قالب یک پژوهش مقطعی با هدف الف) بازنگری سبد غذایی مطلوب برای جامعه ایرانی 1392 بر پایه اصول نظام غذا و تغذیه پایدار - به­ عنوان راهنمایی برای سیاست­گذاری در حوزه غذا و تغذیه - و ب) تدوین سبد غذایی مطلوب پایدار و مقرون به ­صرفه ایران 1402 - به­ عنوان ابزاری ضروری در مطالعات و برنامه­ ریزی در حوزه رفاه و حمایت اجتماعی - انجام شد.
مواد و روش ها: پس از اخذ نظرات صاحب ­نظران و ذی ­نقشان از حوزه­ های مختلف, داده­ های گزارش بررسی الگوی مصرف مواد غذایی و وضعیت تغذیه­ ای خانوار و فرد در کشور در سال 98-1397 و اطلاعات پیمایش هزینه –درآمد خانوار مرکز آمار ایران به­ عنوان ورودی­ های مدل بهینه (مقدار واقعی مصرف گروه­های غذایی توسط مردم, سهم کمی اقلام غذایی, متوسط و طیف قیمت گروه­های غذایی, مقادیر مورد نیاز انرژی, درشت مغذی ها و ریزمغذی ها) و همچنین جدول ترکیبات غذایی ایران استفاده شدند. انرژی, پروتئین و مواد مغذی برای گروه­های سنی و جنسی بر اساس آخرین مراجع WHO/FAO  تعریف شد؛ به­ طوری­که 100٪ نیاز به انرژی در سبد غذایی مطلوب و دست کم 95٪ نیاز به انرژی و 80% نیاز به مواد مغذی کلیدی برای سبد غذایی مطلوب مقرون به ­صرفه (B2, Vit. A, Fe, Ca) پوشش داده شود. ملاحظات راهنماهای غذایی ملی و بین­المللی با هدف ارتقاء سلامت و پیشگیری از بیماری­ها عبارت بودند از: چربی 30-15٪؛ کربوهیدرات 75-55٪؛ پروتئین 15-10٪؛ اسید چرب اشباع کمتر از 10٪؛ قندهای ساده کمتر از 10٪ انرژی؛ مجموع گروه سبزی و میوه بیش از 400 گرم. Solver به عنوان افزونه ای از برنامه Excel, برای بهینه سازی مقادیر سبد غذایی مطلوب و مقرون به صرفه مورد استفاده قرار گرفت. به­منظور اعمال ملاحظات پایداری, دو شاخص زیست محیطی ردپای آب و ردپای کربن برای سبدها محاسبه گردید.
یافته ها : مقادیر پیشنهادی سرانه مواد غذایی (گرم در روز) برای سبد غذایی مطلوب ایران-1402 عبارتند از: نان 290؛ برنج 70؛ ماکارونی 25؛ حبوبات و مغزها 30؛ سیب زمینی 70؛ سبزی­ها ؛ میوه­ها 200؛ گوشت قرمز 30؛ گوشت سفید (مرغ و ماهی) 60؛ تخم مرغ 40؛ لبنیات 300؛ روغن­های گیاهی مایع 35 ؛ قند و شکر 30. از میان ریزمغذی­های کلیدی, ریبوفلاوین و ویتامین A بیشتر از مقدار مورد نیاز و آهن و کلسیم در محدوده 85-80% نیاز تامین می شوند. سبد غذایی مطلوب طراحی­ شده برای سال 1402 در مقایسه با سبد غذایی مطلوب سال 1392, 5% ردپای آب و 2% ردپای کربن کمتری دارد. اندک افزایش پایداری زیست محیطی سبد غذایی مطلوب سال 1402 نسبت به سبد سال 1392, به ­طور عمده ناشی از کاهش سهم گوشت­ها, میوه و برنج و افزایش سهم حبوبات بوده است. افزایش میزان لبنیات یکی از دلایلی است که پایداری زیستی سبد غذایی مطلوب جدید را محدود کرده است.
نتیجه گیری: تغذیه صحیح و کافی حق انسان و پیش نیاز توسعه همه جانبه و پایدار جامعه است. سبدهای غذایی مطلوب و سبدهای غذایی مقرون به صرفه گامی بزرگ به سوی آینده ای سالم تر و مرفه تر برای همگان است. چگونگی تدوین و اجرای سیاست­ها و برنامه­ های غذا و تغذیه در سطح کلان و اثرات و پیامدهای آن در سطح خانوار و فرد, در قالب یک برنامه جامع و مدون, به­طور مداوم باید ارزیابی و رصد شود.

چندرسانه ای

  • ثبت نشده است.

    • استنادها

    ارجاعات

    استناددهی

    مقالات مرتبط نشریه ای

  • ثبت نشده است.

    • مقالات مرتبط همایشی

  • ثبت نشده است.

    • طرح های مرتبط

  • ثبت نشده است.

    • کارگاه های پیشنهادی






    بازگشت به بالا
    email sharing button
    telegram sharing button
    whatsapp sharing button
    linkedin sharing button
    twitter sharing button
    email sharing button
    email sharing button
    sharethis sharing button